Home >> Editorial >> Agralekh

Agralekh

  • शाहबानो ते शायराबानो (अग्रलेख)
    तिहेरी तलाकबाबत सर्वोच्च न्यायालयाने दिलेल्या निर्णयाचे अनेक स्वागतार्ह पैलू आहेत. हा निर्णय समतोल आहे, पुरोगामी विचारांचे समर्थन करणारा आहे, व्यक्तिस्वातंत्र्याचा आदर करणारा आहे, महिलांना राज्यघटनेचे बळ देणारा आहे. समान नागरी कायद्याच्या दिशेने हलके पाऊल टाकणारा आहे. याशिवाय समाजाला वळण लावण्याची जबाबदारी न्यायालयाने स्वत:वर न घेता ती संसदेवर सोपवली आहे. समाजमन बदलण्याचे काम हे प्राधान्याने लोकप्रतिनिधींचे आहे व त्यांनी योग्य ते कायदे केले पाहिजेत, असे सर्वोच्च न्यायालयाने या...
    03:00 AM
  • मान्सूनचा माग महत्त्वाचा (अग्रलेख)
    भारतीय हवामान खात्याच्या पावसाळी अंदाजाने या देशात अनेक विनोदवीर, व्यंगचित्रकार, भाष्यकार आणि अलीकडच्या काळात सोशल माध्यमवीरांच्या कल्पनाशक्तीला खतपाणी घातले आहे. किंबहुना या मंडळींच्या कल्पनांना भराऱ्या मारता याव्यात याचसाठी दरवर्षी हवामान खाते पावसाचा अंदाज व्यक्त करण्याचा खटाटोप करत असावे. हवामान खात्याचे अंदाज चुकण्यासाठीच असतात, अशी या मंडळींची ठाम धारणा आहे. या अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याबद्दल आम्हास काहीच म्हणायचे नाही. मात्र या अट्टहासातून हवामानशास्त्र या अत्यंत गंभीर...
    August 22, 03:07 AM
  • सिक्कांचे अवमूल्यन (अग्रलेख)
    इन्फोसिसचे सीईओ विशाल सिक्का यांना नारायण मूर्ती यांनी पायउतार होण्यास भाग पाडले. आर्थिक कोंडीत सापडलेल्या इन्फोसिसची पुन्हा भरभराट करण्यासाठी सिक्का यांना तीन वर्षांपूर्वी सन्मानाने आणण्यात आले होते. इन्फोसिसचे संस्थापक नारायण मूर्ती त्या वेळी म्हणाले होते की, सिक्का म्हणजे पैसा आणि विशाल सिक्का म्हणजे खूप पैसा. इन्फोसिसला खूप पैशाची गरज आहे. मात्र, नंतर मूर्तींनी सिक्कांचे अवमूल्यन करण्यासाठी कंबर कसली. त्यात ते यशस्वीही झाले. संस्थापकांकडून केल्या जाणाऱ्या कटकटींना कंटाळून...
    August 21, 03:00 AM
  • मोटारींची दिशागती ओळखा (अग्रलेख)
    स्वातंत्र्यदिनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी २०१८ या वर्षी १८ वय पूर्ण केलेले लाखो युवक भारतीय लोकशाहीत एक मतदार म्हणून नोंदले जातील व त्यांच्या हातात भारताला प्रगतिपथावर नेण्याचे काम असेल, असे म्हटले. गेल्या लोकसभा निवडणुकीत मोदींनी युवकांना साद घातल्याने भाजप बहुमत मिळवू शकले. आता नवा मतदार त्यांनी डोळ्यापुढे ठेवून त्याला साद घातली आहे. मोदींनी आपल्या भाषणात समाजात विज्ञानाचा दबदबा हवा असेही म्हटले. पण हे करण्यासाठी आपली विज्ञान-तंत्रज्ञानात किती गुंतवणूक करण्याची तयारी आहे,...
    August 19, 03:00 AM
  • ढिम्म शासन, सुस्त प्रशासन (अग्रलेख)
    एखाद्या फलंदाजाने पहिल्या षटकात चौकार, षटकार ठोकावेत, पण नंतर त्याला चोरट्या धावासुद्धा घेणे जमू नये अन् त्याच्या जखडण्यामुळे सगळा संघ अडचणीत यावा तशी स्थिती सध्या मान्सूनच्या बाबतीत महाराष्ट्राची झाली आहे. यंदा हंगामाच्या सुरुवातीला दमदार सलामी दिल्यानंतर पुढच्या टप्प्यात पावसाने तब्बल ५५ दिवसांची ओढ दिल्यामुळे मराठवाडा आणि विदर्भातील जनतेचा प्राण जणू कंठाशी आल्यासारखी स्थिती आहे. गेल्या आठ दिवसांत एकट्या मराठवाडा परिसरात ३४ शेतकऱ्यांनी केलेल्या आत्महत्या या भविष्यातील...
    August 18, 03:00 AM
  • गर्जना आणि वास्तव (अग्रलेख)
    पंतप्रधान नरेंद्र मोदी हे एरवीही भाषणोत्सुक नेते आहेत. मन की बात असो, निवडणूक प्रचार असो, न्यूयॉर्कमधली गर्दी असो की गुजरातेतल्या खेडेगावातली सभा. नमोदींना बोलायला आवडते. आक्रमक शैलीच्या बळावर मोदींनी स्वत:चा असा खास श्रोतृवर्गही अलीकडच्या दशकभरात मिळवला आहे. मोदींना ऐकणाऱ्यांची संख्या प्रचंड असल्याचे मान्य करून काही आक्षेप नोंदवले पाहिजेत. गर्दीपुढे मोदी बेभान होत असल्याचा प्रत्यय गेल्या दोन स्वातंत्र्यदिनी आला. स्वातंत्र्यदिनाच्या सुप्रभाती देशवासीयांच्या संयमाची परीक्षाच...
    August 17, 03:00 AM
  • आम्ही सारे ‘भारतीय’ (अग्रलेख)
    दहा वर्षांची एक पिढी धरली तरी सात पिढ्यांनी स्वातंत्र्याची पहाट पाहिली आहे. स्वातंत्र्यातला श्वास आनंददायीच असतो. ब्रिटिशांचे जे परचक्र दीडशे वर्षे टिकले, त्या स्वरूपाचे पारतंत्र्य भारतावर यापुढे कधीही कोसळणार नाही. कारण स्वातंत्र्य-पारतंत्र्याच्या संकल्पना बदलल्या आहेत. परक्या देशातून कोणी येईल आणि दिल्लीतली सत्ता ताब्यात घेईल, हा काळ इतिहासजमा झाला आहे. अर्थ, विज्ञान, तंत्रज्ञान, संस्कृती आणि संरक्षण या पंचकारातील सार्वभौमत्व, स्वावलंबन, स्वत्व आणि स्वामित्व या कसोट्यांवर...
    August 15, 12:31 AM
  • सुन्न करणारी घटना (अग्रलेख)
    देशाचा स्वातंत्र्यदिन एका दिवसावर येऊन ठेपला असतानाच उत्तर प्रदेशातील गोरखपूर शहरातील बाबा राघवदास मेडिकल कॉलेजच्या रुग्णालयात सुमारे ७० नवजात अर्भकांच्या मृत्यूच्या घटनेने संपूर्ण देश अस्वस्थ झाला, हळहळला. मनाला अत्यंत वेदना व सुन्न करणारी ही घटना आहे. घटना ज्या गोरखपूर शहरात घडली ते शहर मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्या राजकारणाचा बालेकिल्ला आहे. गेली २०-२५ वर्षे आदित्यनाथ यांची या शहरावर व आसपासच्या परिसरावर राजकीय-आर्थिक पकड आहे तरीही येथे अशी दुर्दैवी घटना घडली....
    August 14, 03:00 AM
  • संशाेधन उपयुक्त हवे! (अग्रलेख)
    छद्मविज्ञानाचा उदो उदो... देशातील बहुतेक प्रतिष्ठित विज्ञान संस्थांमधील संशोधन निधीला लावलेल्या कात्रीविरोधात ९ मार्चला देशातील प्रमुख शहरांत निघालेला मार्च फॉर सायन्स ही महत्त्वाची घटना आहे. मुंबईत मराठा मोर्चाच्या उच्चांकी गर्दीमुळे ही घटना तशी झाकोळून गेली; पण विज्ञानवादी कार्यकर्ते, प्राध्यापक, संशोधक व विद्यार्थी रस्त्यावर उतरून आपल्या मागण्या मांडत असल्याची घटना पहिल्यांदा घडत होती. केंद्रातील भाजपचे सरकार व त्यांचा धार्मिक अजेंडा हे या मोर्चामागील एक प्रमुख कारण आहे....
    August 12, 03:00 AM
  • मोर्चानंतरची आव्हाने (अग्रलेख)
    मुंबईत बुधवारी निघालेला मराठा मोर्चा यशस्वी झाला. मुंबईतील मोर्चा हा वर्षातील ५८ वा मोर्चा. अत्यंत शिस्तबद्ध आयोजन, शक्तिप्रदर्शनाला संयमाची जोड, तरुण-तरुणींचा अफाट सहभाग, राजकीय नेत्यांना दूर ठेवण्याची हुशारी आणि समाजात दुही माजेल अशी भाषा वा कृती होणार नाही याची आयोजकांनी घेतलेली विशेष दक्षता ही वेगळी परंपरा या मोर्चांतून पुढे आली. महाराष्ट्राच्या संस्कृतीला अभिमानास्पद वाटावी अशी ही परंपरा मुंबईतील मोर्चातही कटाक्षाने जपली गेली. शक्तिप्रदर्शन किती शिस्तीत करता येते हे मराठा...
    August 11, 05:09 AM
  • कावेबाजांची झुंज (अग्रलेख)
    राज्यसभा हे वरिष्ठ व मातब्बर लोकांचे सभागृह म्हटले जाते. या सभागृहातून सरकारची बौद्धिक पातळीवर कोंडी करायची परंपरा आहे. सध्याच्या राजकीय वातावरणात सत्ताधारी भाजपला पदोपदी हैराण करणारे जे राजकारण सुरू आहे, ते राज्यसभेतून सुरू आहे. गेल्याच आठवड्यात भाजपचे राज्यसभेतील संख्याबळ काँग्रेसपेक्षा एकने वाढले, त्याचा आनंद भाजपच्या गोटात पसरला असतानाच मंगळवारी रात्री काँग्रेसचे नेते अहमद पटेल यांच्या नाट्यमय विजयाने भाजपच्या आनंदावर विरजण पडले. विशेषत: भाजप अध्यक्ष अमित शहा यांची जी...
    August 10, 03:00 AM
  • दहीहंडीची लक्ष्मणरेषा (अग्रलेख)
    गेल्या वर्षी याच महिन्यात दहीहंडीची उंची, मानवी मनोरे व मुलांचे वय सर्वोच्च न्यायालयाने निश्चित केल्यानंतर मुंबईत शेकडो गोविंदा नाराज झाले होते. न्यायालयाने धार्मिक सणांमध्ये ढवळाढवळ का करावी, असाही मतप्रवाह समाजाच्या विविध थरांतून व्यक्त होत होता. मनसे नेते राज ठाकरे यांनी तर स्टुलावर उभे राहून दहीहंडी फोडायची का, असा खोचक प्रश्न उपस्थित करून आपल्या पक्षाच्या पोरांना तुम्ही तयारीला लागा, कोर्टाचे बघून घेऊ, अशी दर्पोक्ती केली. त्यानंतर मुंबईत न्यायालयाच्या निर्णयाचा निषेध म्हणून...
    August 9, 03:00 AM
  • श्रमदानाची ‘आमिरी’! (अग्रलेख)
    महात्मा गांधी महाराष्ट्राची ओळख कार्यकर्त्यांचे मोहोळ अशी करून द्यायचे. समाजाच्या हितासाठी झोकून देणाऱ्या निरलस कार्यकर्त्यांनी देशातल्या कित्येक चळवळी उभारल्या, टिकवल्या. अलीकडच्या काही दशकांत या नावलौकिकाला ओहोटी लागली की काय अशी भीती जाणवते. चळवळींची व्याप्ती, प्राधान्यक्रम, सातत्य आणि लोकसहभाग यांचा टक्का सतत घसरताना दिसतो. म्हणूनच शतकानुशतके वेदना देणाऱ्या दुष्काळाला हटवण्याची मोहीम अजून गती घेऊ शकलेली नाही. कुठेतरी एखादे विलास साळुंखे उभे राहतात आणि पाणी पंचायतीचा लढा...
    August 8, 03:00 AM
  • यशाचे रूपांतर विषात नको! (अग्रलेख)
    भाजप व रालोआचे उमेदवार व्यंकय्या नायडू यांनी आपले प्रतिस्पर्धी काँग्रेसचे उमेदवार गोपालकृष्ण गांधी यांच्यापेक्षा २७२ मते जास्त मिळवून शनिवारी उपराष्ट्रपतिपदाची निवडणूक जिंकली. गेल्या तीस वर्षांत उपराष्ट्रपतिपदाच्या निवडणुकीत जिंकलेल्या उमेदवाराला इतके मताधिक्य कधीच मिळाले नव्हते. लोकसभा व राज्यसभेतील लोकप्रतिनिधींच्या मतांची संख्या लक्षात घेतली तर व्यंकय्या नायडू यांना ५०२ मतेच मिळतील, अशी भाजपची अपेक्षा होती. व्यंकय्या नायडू यांचा उपराष्ट्रपतिपदाच्या निवडणुकीत विजय...
    August 7, 03:00 AM
  • कृत्रिम बुद्धिमत्तेची कात्री (अग्रलेख)
    फेसबुकचा संस्थापक मार्क झुकेरबर्ग व टेस्ला कंपनीचा सीईओ अॅलन मस्क यांच्यातील कृत्रिम बुद्धिमत्तेवरूनची भिन्न मते हा आंतरराष्ट्रीय प्रसारमाध्यमांतील एक चर्चेचा विषय. झुकेरबर्गला कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या बळावर मानवी श्रम करता येईल व जग अधिक समृद्ध होईल, असे वाटत होते, तर अॅलन मस्कला कृत्रिम बुद्धिमत्ता माणसाच्या जिवावर उठेल व मनुष्य जात या पृथ्वीवरून नष्ट होईल, असे वाटते. दोघांची मते ट्विटरवरूनही जगजाहीर झाली होती, त्यावर प्रचंड गदारोळही उडाला होता. गेल्या आठवड्यात फेसबुकने...
    August 5, 03:03 AM
  • कुलंगडी अाणि कुरघाेडी! (अग्रलेख)
    अखेर भ्रष्टाचाराच्या वादग्रस्त ध्वनिफीतप्रकरणी राज्य रस्ते विकासमहामंडळाचे व्यवस्थापकीय संचालक राधेश्याम माेपलवार यांची उचलबांगडी केल्याची तसेच विकासकाच्या हिताची जपणूक करू पाहणारे गृहनिर्माण मंत्री प्रकाश मेहता यांच्या चाैकशीची घाेषणा मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांना करावी लागली. मात्र, पारदर्शकतेचा दावा करणाऱ्या फडणवीस सरकारचे यामुळे धिंडवडे निघाले. झाेपडपट्टी पुनर्विकास, जुन्या इमारतींचा पुनर्विकास, म्हाडाच्या इमारती, समूह (क्लस्टर) विकास अशा गृहनिर्माण विभागाच्या...
    August 4, 03:02 AM
  • पनगढियांचा राजीनामा (अग्रलेख)
    २०१४ मध्ये लोकसभा निवडणुकांमध्ये भाजपने नेत्रदीपक विजय मिळवला. या विजयाचे, काँग्रेसी विचारधारेवर उजव्या व कट्टर हिंदुत्ववादी विचारसरणीने मात केली, असे राजकीय विश्लेषण करण्यात आले होते. नरेंद्र मोदींनीसुद्धा सरकार स्थापन करताना ६५ वर्षे चालत आलेल्या अनेक राजकीय परंपरांचा, प्रशासकीय संस्थांचा आपल्या पद्धतीने चेहरामोहरा बदलण्यास सुरुवात केली होती. नियोजन आयोग बरखास्त करून नीती आयोगाची स्थापना करणे हा त्यातील एक टप्पा होता. नेहरूंच्या समाजवादी अर्थकारणाला तिलांजली देऊन नव्या...
    August 3, 03:03 AM
  • गरीब व मध्यमवर्गाला ठेंगा (अग्रलेख)
    पुढील वर्षाच्या मार्च महिन्यापर्यंत घरगुती गॅस सिलिंडर ३२ रुपयांपर्यंत महाग करण्याचा व गॅस सिलिंडरवरची दिली जाणारी सर्व सबसिडी बंद करण्याचा निर्णय मोदी सरकारने घेतल्यामुळे गरीब-मध्यमवर्गात एकाच वेळी संभ्रम व संतापाची प्रतिक्रिया उमटणे स्वाभाविक आहे. हे नवे सरकार महागाई कमी करेल, पेट्रोलियम पदार्थांच्या किमतींवर नियंत्रण ठेवेल, भ्रष्टाचार कमी करेल, अशी अपेक्षा जनतेला होती. पण तीन वर्षांनंतर सरकारला अर्थकारणातील वास्तव प्रश्नांशी झगडताना बऱ्याच कोलांटउड्या माराव्या लागताना...
    August 2, 03:05 AM
  • टाेस्पाेचा धसका, टाेमॅटाेचा भडका! (अग्रलेख)
    शंभरीच्या खाली येण्यास तयार नसलेल्या टाेमॅटाेने सर्वसामान्यांना हवालदिल केले. राेजच्या अाहारातील कांदा अाणि टाेमॅटाेपैकी कांद्याने यापूर्वी अनेकदा रडवले, अाता टाेमॅटाेने संधी साधली. एरव्ही ३० रुपये किलाेने मिळणारा टाेमॅटाे टाेस्पाेमुळे ताटातून गायब झाला. तथापि, सुदैवाने कांद्याची स्थिती अजून अाटाेक्यात अाहे. टाेस्पाे या विषाणूचा मारा उष्म्यामध्ये जाेमदार असताे; त्याच्या संसर्गाच्या विलक्षण वेगाचा धसका शेतकऱ्यांनी घेतला. शिवाय टाेस्पाेवर नियंत्रण मिळवायचे कसे, या...
    August 1, 03:03 AM
  • वास्तववादी पाऊल
    समाज हा परिवर्तनशील असतो. जेव्हा स्त्री-पुरुष समानतेची मोठ्या प्रमाणात चर्चा होते तेव्हा या चर्चेला कायदेशीर अधिष्ठान देणे किंवा कायदा करण्यास अडचणी असल्यास मार्गदर्शक तत्त्वांच्या चौकटीत हा विषय हाताळणे हे लोकशाही व कायद्याचे राज्य स्वीकारलेल्या देशात करावे लागते. गेल्या आठवड्यात सर्वोच्च न्यायालयाने हुंडाविरोधी कायद्याचा नवरा, सासू-सासरे व सासरकडील अन्य मंडळींवर गैरवापर होत असल्याची चिंता व्यक्त केली आणि हुंडा प्रकरणांमध्ये जोपर्यंत आरोप सिद्ध होत नाही किंवा तसे सबळ पुरावे...
    July 31, 03:06 AM
 
जाहिरात
 

ठळक बातम्या

 
 
 
 
 
 

वाचकांची आवड

 
 
 
 
 
 
जाहिरात
 

रंजक बातम्या

 
 
 
 
 
 

बॉलिवूड

 
 
 
 
 
 

जीवनमंत्र

 
 
 
 
 
 

क्रिकेट

 
 
 
 
 
 

बिझनेस

 
 
 
 
 
 

हास्ययात्रा