आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

मुर्मू यांचा क्लर्क ते आजपर्यंतचा प्रवास:रेशनकार्डसाठीही राजभवनात जात होते लोकं, त्यांना राष्ट्रपती भवनातूनही ‘माँ’ कडून आशा

महुलडीहा (ओडिशा)10 दिवसांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

ओडिशाची राजधानी भुवनेश्वरपासून 287 किमी आणि मयूरभंज जिल्हा मुख्यालयापासून 82 किमी अंतरावर असलेले रायरंगपूरचे माहुलदिहा गाव गजबजलेले आहे. सुमारे सहा हजार लोकसंख्या असलेल्या या गावात प्रत्येकाच्या चेहऱ्यावर आनंद आणि अभिमान आहे. गावात सर्वत्र कडेकोट सुरक्षा व्यवस्था ठेवण्यात आली आहे. मंगळवारी सायंकाळपर्यंत सामान्य असलेल्या या गावातील उत्साह आता दिसून येत आहे. याचे कारण म्हणजे द्रौपदी मुर्मू. भाजपच्या नेतृत्वाखालील एनडीएने त्यांना राष्ट्रपतीपदाच्या उमेदवार म्हणून घोषित करताच, त्यांचे अभिनंदन करण्यासाठी लोकांची झुंबड उडाली आहे.

राष्ट्रपतीपदाच्या उमेदवार द्रौपदी मुर्मू यांच्या गावातील दिव्य मराठी नेटवर्कचे प्रतिनिधी हृषिकेश सिंगदेव यांचा खास रिपोर्ट वाचा-

लोहखनिजासाठी प्रसिद्ध असलेल्या रायरंगपूर तहसीलपासून 25 किमी अंतरावर एक पक्का रस्ता लागतो, जो थेट माहुलदिहा गावाकडे जातो. इथे जाण्याच्या वाटेवर मध्ये मध्ये जंगल आहे. दिव्य मराठीची टीम गावात दाखल होताच आजूबाजूला सुरक्षा कर्मचारी उभे असलेले दिसले. गावकरीही उत्साहात होते आणि बाहेरून आलेल्या प्रसारमाध्यमांचे आणि लोकांचे मनापासून स्वागत करत होते. गावात काही घरे कच्ची आहेत, तर काही पक्की आहेत. येथे मूलभूत सुविधांची कमतरता नाही. संपूर्ण गाव डिजिटल सुविधांनी सुसज्ज आहे.

आम्ही द्रौपदी मुर्मू यांच्या घराकडे निघालो तेव्हा त्यांच्या घरापासून काही अंतरावर लोक उभे होते. त्याच्याशी संवाद सुरू होताच त्याचे डोळे आनंदाने चमकले. मुर्मू यांना राष्ट्रपतीपदाचे उमेदवार बनवल्याबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचे आभार व्यक्त करताना या लोकांनी अनेक किस्से सांगितले.

झारखंडच्या राज्यपाल म्हणून द्रौपदी मुर्मूचे किस्से सांगताना काही लोक म्हणाले, 'त्या अत्यंत विनम्र आणि मैत्रीपूर्ण आहेत. गावातील लोक रांची राजभवनात जमिनीचा वाद मिटवण्यासाठी किंवा रेशनकार्ड काढण्यासाठी पोहोचायचे. असे असूनही त्यांनी आम्हाला कधीही निराश केले नाही. शक्य त्या सर्व प्रकारे त्यांनी मदत केली. प्रत्येक लहान-मोठ्या संकटात त्या नेहमीच आपल्या भागातील लोकांच्या पाठीशी उभ्या राहिल्या.

दरवाजे सर्वांसाठी नेहमी उघडे

स्थानिकांनी सांगितले की, 'त्यांच्या वैयक्तिक जीवनात त्यांनी अनेक संकटांचा सामना केला. पण त्याचा त्यांनी सार्वजनिक जीवनावर परिणाम होऊ दिला नाही. पती आणि दोन मुलांचे आकस्मिक निधन झाले तरी त्यांच्या चेहऱ्यावर कायम हास्य होते. त्यांच्या घराचे दरवाजे गोरगरीब आणि सर्वसामान्यांसाठी सदैव खुले असायचे. बीजद-भाजप सरकारमध्ये मंत्री असताना त्यांनी आपल्या भागात पूल आणि रस्ते बांधले, तर मुलींच्या सोयीसाठी शाळाही सुरू केल्या. आपले गाव डिजिटल गाव म्हणून विकसित केले. यासोबतच त्यांनी लोकांना वैयक्तिकरित्या आर्थिक मदतही केली.

प्रत्येक समस्या दूर होण्याची लोकांना आशा

स्थानिक रहिवासी शुभोदीप प्रधान यांनी दिव्य मराठीशी संवाद साधताना सांगितले की, 'झारखंडच्या राज्यपाल असताना द्रौपदी माँ यांचे दरवाजे जसे लोकांसाठी खुले राहिले, त्याचप्रमाणे देशाच्या पहिल्या आदिवासी महिला राष्ट्रपती झाल्यानंतरही आम्हाला आशा आहे. त्याच्यासाठी दरवाजे कायम उघडे राहतील.

कोल्हान विद्यापीठाच्या माजी कुलगुरू डॉ. शुक्ला महंती यांनी झारखंडच्या कुलपती द्रौपदी मुर्मू यांच्यासोबत काम केले होते, त्या म्हणाल्या की, ‘हा सर्व महिलांचा सन्मान आहे. आज खर्‍या अर्थाने महिला दिन आपण साजरा करत आहोत.’

गावातील अर्जुन मुर्मू म्हणाले, 'लोकप्रतिनिधी म्हणून द्रौपदी मुर्मू यांनी परिसरात खूप काम केले आहे. गावात पाणी देण्यापासून ते रस्ते विकासापर्यंत. शौचालय बांधले. लोकांना त्यांच्या मुलांना शिकवण्यासाठी प्रवृत्त केले. राजकारणात येण्यापूर्वी त्या गावातील मुलांना घरी बोलावून स्वतः शिकवत असत.

रायरंगपूर नगरपरिषदेचे कार्यालय जेथे द्रौपदी मुर्मू यांनी सेवा दिली होती.
रायरंगपूर नगरपरिषदेचे कार्यालय जेथे द्रौपदी मुर्मू यांनी सेवा दिली होती.

सरकारी शाळेत झाले शिक्षण, सोबतचा कोणी अभ्यास करत नव्हता तर रागवायच्या

द्रौपदी मुर्मू यांचे शालेय शिक्षण उपरबेडा या सरकारी शाळेत झाले. त्यांच्याकडे शिकलेले हरिहर नंद म्हणाले, 'लहानपणापासून त्यांचा स्वभाव अतिशय साधा होता. ज्या वर्गमित्रांचे वाचनात लक्ष लागत नव्हते, त्यांनाही त्या रागवायच्या. त्यांचा जवळपासच्या सर्वांशी संवाद होत होता. त्या काळी शाळेत जाण्यासाठी पायात चप्पल नसायची. बसण्यासाठी घरातून चटई किंवा गोणी घेऊन जावे लागे. त्या काळातही त्या रोज शाळेत जात होत्या. त्यांना कुठेही धार्मिक पुस्तक दिसलं की त्या वाचल्याशिवाय राहत नसत.

पुढील काळात त्या मुलांना मातृभाषा शिकवायच्या. त्या विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर विशेष भर देत होत्या. आयुष्याच्या सुरुवातीपासूनच त्यांची देवावर अतूट श्रद्धा होती. पुत्र आणि पतीच्या मृत्यूनंतर ब्रह्माकुमारी ईश्वरीय विद्यालयाच्या सत्संगात बराच वेळ घालवत असत.

द्रौपदी मुर्मू यांचे उपरबेडा येथील सरकारी शाळेत शिक्षण झाले.
द्रौपदी मुर्मू यांचे उपरबेडा येथील सरकारी शाळेत शिक्षण झाले.

एका शाळेतील शिक्षक म्हणाले, “देशाच्या राष्ट्रपतीपदाचे उमेदवार म्हणून मुर्मू यांची निवड झाल्यापासून शाळेतील मुलांमध्ये प्रचंड उत्साह आहे. त्यांनी एकदा राष्ट्रपती म्हणून त्यांच्या शाळेत यावे, अशी मागणी मुलांनी त्यांच्याकडे केली आहे.

येथील शिक्षणाच्या प्रसारासाठी त्यांनी सातत्याने प्रयत्न केले. महिलांना शिक्षित करण्याच्या त्यांच्या समर्पणाचा आणि विचाराचा परिणाम म्हणजे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी फेब्रुवारी 2019 मध्ये झारखंडमध्ये पहिल्या महिला विद्यापीठाची पायाभरणी केली. यापूर्वी 2010 मध्ये त्यांनी आपल्या सासरच्या घरातील सुमारे सहा एकर जमीन एका शैक्षणिक संस्थेला दान केली होती.

मुर्मू यांनी अरबिंदो पूर्णंगा शिक्षण केंद्रात शिक्षिका म्हणून आपली सेवा दिली होती.
मुर्मू यांनी अरबिंदो पूर्णंगा शिक्षण केंद्रात शिक्षिका म्हणून आपली सेवा दिली होती.

आजही शाळेत खुर्ची कायम, रजिस्टरमध्येही नाव

द्रौपदी मुर्मू यांनी अतिशय कठीण परिस्थितीतून आपल्या आयुष्याची सुरुवात केली. त्या क्लर्क म्हणून काम करत होत्या. पुढील काळात त्यांनी शिक्षक म्हणूनही शिकवले. नगरसेवक म्हणून त्यांनी त्यांच्या राजकीय कारकिर्दीची सुरुवात केली. यानंतर आमदार, मंत्री म्हणून नंतर त्या राज्यपालांच्या खुर्चीपर्यंत पोहोचल्या. ज्या शाळेत त्या शिकवत होत्या, त्या शाळेत त्यांची खुर्ची, रजिस्टर अजूनही आहे. नगर परिषदेतील त्यांची जागाही सुरक्षित ठेवण्यात आली आहे. परिसरातील जनता आजही त्यांना आपला उत्तम प्रतिनिधी मानते. 1997 ते 2002 या काळात त्या रायरंगपूर नगरपरिषदेच्या उपाध्यक्ष होत्या. त्यांनी अरबिंदो पूर्णंग शिक्षा केंद्रात मुलांना मोफत शिक्षण दिले.

पती आणि दोन्ही मुलांचा मृत्यू झाल्याने डिप्रेशनमध्ये गेल्या होत्या

द्रौपदी मुर्मू या आदिवासी संथाल समाजातून येतात. एका मुलाखतीत त्यांनी सांगितले होते की, त्यांचे कुटुंब खूप गरीब होते, त्यामुळे केवळ छोटीशी नोकरी करून कुटुंब चालवणे हेच त्यांचे सुरुवातीचे उद्दिष्ट होते. त्यांना नोकरी मिळाली, पण सासरच्यांच्या सांगण्यावरून त्यांना ती सोडावी लागली. तरी मन लागत नसल्याने त्यांनी मुलांना फुकट शिकवायला सुरुवात केली. येथूनच त्यांच्या समाजसेवेची सुरुवात झाली.

1997 मध्ये त्यांनी रायरंगपूर नगर पंचायतीच्या नगरसेवक पदाची पहिल्यांदा निवडणूक लढवली आणि जिंकली. 2000 मध्ये त्यांना आमदारकीचे तिकीट मिळाले आणि त्यांनी ही निवडणूकही जिंकली. त्यानंतर त्या मंत्री झाल्या. 2009 मध्ये निवडणूक हरल्यानंतर त्या गावात आल्या. पण ऑक्टोबर 2010 मध्ये गावाजवळ एका रस्ता अपघातात त्यांच्या मुलाचा मृत्यू झाला, त्यानंतर त्या डिप्रेशनमध्ये गेल्या. मुलाच्या मृत्यूच्या धक्क्यातून बाहेर येत असताना 2013 मध्ये भुवनेश्वरमध्ये झालेल्या अपघातात त्यांच्या आणखी एका मुलाचाही मृत्यू झाला. त्यानंतर 2014 मध्ये त्यांच्या पतीचेही निधन झाले. यानंतर त्या पूर्णपणे तुटल्या होत्या. मात्र, पुन्हा हिंमत एकवटून त्यांनी स्वत:ला समाजसेवेच्या कार्यात झोकून दिले.

कुटुंबात फक्त मुलगी आणि जावई

मुर्मू यांच्या पश्चात एक मुलगी आणि जावई असा परिवार आहे. मुलीचे लग्न झारखंडमध्ये झाले. त्यांच्या मुलीचे सासरे धर्मो चरण हंडसा हे देखील बुधवारी विहिणीला भेटण्यासाठी आले होते. ते म्हणाले, 'मुलाची सासू देशाच्या नवीन राष्ट्रपती होणार ही खूप आनंदाची आणि अभिमानाची गोष्ट आहे.' द्रौपदी मुर्मू यांचे मामा वरबेडा येथे आहेत, तर सासरे पहारपूर येथे आहेत.

रायरंगपूर येथे द्रौपदी मुर्मू यांनी बांधलेले स्मारक.
रायरंगपूर येथे द्रौपदी मुर्मू यांनी बांधलेले स्मारक.

द्रौपदी मुर्मू यांच्या नावावर अनेक विक्रमांचीही नोंद

साध्या संथाली आदिवासी कुटुंबातील मुर्मू यांच्या नावावर अनेक विक्रम नोंद झाले आहेत. झारखंडच्या त्या पहिल्या महिला राज्यपाल होत्या. तसेच त्यांचा कार्यकाळ सर्वात मोठा होता. आपल्या निर्णयांनी त्यांनी नेहमीच लोकशाही मजबूत करण्याचे काम केले. राज्यपाल या नात्याने त्यांनी झारखंडच्या राजकारणात सत्ताधारी पक्ष आणि विरोधक या दोघांचाही विश्वास मिळवला होता. विरोधी पक्षांच्या मागणीवरून त्यांनी भाजपच्या रघुवर दास सरकारच्या वतीने सीएनटी-एसपीटी कायद्याशी संबंधित विधेयक परत केले होते.

झारखंडमध्ये सत्ताबदल होऊनही त्यांना राज्याचे राज्यपाल म्हणून विद्यमान सत्ताधारी पक्षाने पूर्ण सन्मान दिला. झारखंड सरकारने त्यांना संस्मरणीय निरोप दिला. राज्यघटनेच्या अधिकारासाठी झारखंडमध्ये सुरू झालेले पथलगडी आंदोलनही त्यांनी चर्चेतून सोडविण्याचा प्रयत्न केला. राज्यपाल पदाचा कार्यकाळ संपल्यानंतर त्या रांची येथील राजभवन येथून आल्यावर टाटा-रायरंगपूर रस्त्याच्या बाजूला असलेल्या त्यांच्या निवासस्थानी राहत होत्या.

रायरंगपूरमध्ये द्रौपदी मुर्मू यांचे पती आणि मुलांचे स्मारक बनवले आहे.
रायरंगपूरमध्ये द्रौपदी मुर्मू यांचे पती आणि मुलांचे स्मारक बनवले आहे.
बातम्या आणखी आहेत...