आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

कामाची गोष्टमोबाईल असो की लॅपटॉप, चार्जर एकच असेल:पप्पांच्या Realme चार्जरनेच चार्ज होईल मुलीचा OnePlus

3 महिन्यांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

प्रत्येक फोनसाठी वेगळा चार्जर आहे, इअरफोनसाठी वेगळा, लॅपटॉपसाठी वेगळा, फिटनेस बँडसाठी वेगळा, पॉवर बँक असल्यास त्यासाठी वेगळा चार्जर. कुटुंबातील प्रत्येक सदस्याचा स्वतःचा चार्जर असतो. सदस्याकडे जितके वेगळे आणि अधिक गॅझेट असतील, तितके चार्जर असतात. वडिलांचा चार्जर मुलगा वापरू शकत नाही, मुलाचा आई वापरू शकत नाही. बहिणीकडे OnePlus आहे, याचा अर्थ तिचा चार्जर कुटुंबातील इतर सदस्यांसाठी निरुपयोगी आहे.

हे सगळं वाचून तुमचा गोंधळ उडाला असेल, नाही का? मी तुम्हाला पुन्हा एक आनंदाची बातमी सांगतोय...

गेल्या काही दिवसांपासून एक बातमी येत होती की, आता तुमचा मोबाईल, लॅपटॉप, स्मार्टफोन आणि इतर उपकरणे कॉमन चार्जरनेच चार्ज होतील. आता या सर्व गोष्टींसाठी वेगळ्या चार्जरची गरज भासणार नाही. या संदर्भात ग्राहक व्यवहार मंत्रालय आज 17 ऑगस्ट रोजी बैठक घेणार आहे.

अशा परिस्थितीत सरकारला हे पाऊल उचलण्याची गरजच काय, असा प्रश्न तुमच्या मनात निर्माण होईल. यानंतर आयफोन वापरणाऱ्यांनाही C टाइपचा चार्जर वापरावा लागेल का? या सर्व प्रश्नांची उत्तरे आजच्या कामाची गोष्ट मध्ये मिळणार आहेत.

प्रश्न 1- सर्व गॅजेट्स एकाच चार्जरने चार्ज व्हाव्यात अशी सरकारची इच्छा का आहे? म्हणजेच सरकारला हे पाऊल उचलण्याची काय गरज होती?

उत्तर- वास्तविक, गेल्या वर्षी नोव्हेंबरमध्ये ग्लासगो येथे झालेल्या संयुक्त राष्ट्रांच्या हवामान बदल परिषदेत म्हणजेच COP 26 मध्ये पंतप्रधान मोदींनी LIFE म्हणजेच पर्यावरणासाठी जीवनशैली संकल्पनेची घोषणा केली होती. ई-कचरा कमी करण्यासाठी सरकार सातत्याने काम करत आहे. सरकारला 2030 पर्यंत उत्सर्जनात 45% पर्यंत कपात करायची आहे.

प्रश्न २ – ई-कचरा म्हणजे काय?

उत्तर- ई-कचरा किंवा इलेक्ट्रॉनिक कचरा अशा विद्युत वस्तूंना म्हणतात, जे आपण वापरल्यानंतर टाकतो किंवा फेकून देतो. जसजशी लोकसंख्या वाढत आहे तशा आपल्या गरजाही वाढत आहेत. घरातील प्रत्येक सदस्याचे वैयक्तिक गॅझेट असते. त्यामुळे ई-कचऱ्याची संख्याही वाढत आहे.

तुम्ही विचार करत असाल की ई-कचरा फक्त पर्यावरणाला हानी पोहोचवतो, पण तुम्हाला माहिती आहे का, तो तुमच्या आरोग्यालाही हानी पोहोचवू शकतो. ई-कचऱ्यातून बाहेर पडणाऱ्या रसायनांमुळे अनेक गोष्टींवर परिणाम होऊ शकतो. जसे-

  • यकृत आणि मूत्रपिंड संबधित आजार
  • कर्करोग आणि पक्षाघाताचा धोका

प्रश्न 3 – 17 ऑगस्ट रोजी होणाऱ्या बैठकीला कोण उपस्थित राहणार?

उत्तर- मंत्रालयाने इलेक्ट्रॉनिक्स प्रॉडक्ट्स इनोव्हेशन कन्सोर्टियम (EPIC) फाउंडेशनच्या प्रतिनिधीला, म्हणजेच इतर भागधारकांसह एक प्रतिनिधी बोलावला आहे.

  • मॅन्युफॅक्चरर्स असोसिएशन फॉर इन्फॉर्मेशन टेक्नॉलॉजी (MAIT)
  • फेडरेशन ऑफ इंडियन चेंबर्स ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री (FICCI)
  • भारतीय उद्योग परिसंघ (CII)
  • असोसिएटेड चेंबर्स ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री ऑफ इंडिया (ASSOCHAM)
  • कंझ्युमर इलेक्ट्रॉनिक्स अँड इक्विपमेंट मॅन्युफॅक्चरर्स असोसिएशन (CIAMA)
  • इंडियन इलेक्ट्रिकल आणि इलेक्ट्रॉनिक्स मॅन्युफॅक्चरर्स असोसिएशन (AEEMA)

याशिवाय इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी म्हणजेच IIT कानपूर, इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी (BHU), आणि इंडिया सेल्युलर आणि इलेक्ट्रॉनिक्स असोसिएशन यांनाही बोलावण्यात आले आहे.

प्रश्न 4 – एकाच प्रकारचे चार्जर वापरण्याच्या नियमाचा कोणत्या कंपनीवर अधिक परिणाम होईल?

उत्तर – सर्व फोन, लॅपटॉप, इअरबड्स इत्यादी चार्ज करण्यासाठी एकच चार्जर वापरण्याचे बोलले जात असल्याने Apple वर त्याचा अधिक परिणाम होईल असे मानले जाते. सध्या Apple चा आयफोन चार्ज करण्यासाठी लायटिंग पोर्टचा वापर केला जात आहे. यासाठी अँड्रॉइड फोनपेक्षा वेगळी केबल आवश्यक आहे.

  • तुमच्याकडे iPhone आणि MacBook Air M1 असल्यास, तुम्हाला दोन भिन्न चार्जर लागतील.
  • तुमच्याकडे नवीन iPad आणि MacBook असताना, तुम्ही ते दोन्ही एकाच Type-C केबलने चार्ज करू शकता.
  • Apple ने नवीन M2-ऑपरेट केलेल्या MacBook वर MagSafe चार्जिंग पुन्हा सुरू केले आहे, तर वापरण्यासाठी Type-C चार्जिंग आवश्यक आहे.

प्रश्न 5 – याचा अर्थ यानंतर आयफोन वापरकर्त्यांना टाइप सी चार्जर वापरावा लागेल का?

उत्तर- होय, अगदी बरोबर. त्यांना अँड्रॉइड फोन्सप्रमाणे USB-C प्रकारचा चार्जर वापरावा लागेल.

प्रश्न 6- आयफोन आता यूएसबी टाइप सी चार्जिंगसह येईल का?

उत्तर- आयफोनवर पोर्ट स्विच करण्याबाबत Apple चा काय विचार आहे, याबद्दल काहीही बोलणे योग्य नाही. मॅकबुक आणि आयपॅड आधीच टाइप सी चार्जिंगवर आहेत. Apple देखील असे करेल, याबद्दल बर्याच दिवसांपासून चर्चा आहेत. 2022 मध्ये हे शक्य होणार नाही, परंतु एक फोन, एक चार्जर हा नियम लागू झाल्यास 2023 मध्ये स्विच करावा लागेल.

काय आहे USB

  • याचे पूर्ण नाव ‘युनिव्हर्सल सीरियल बस’ आहे.
  • त्याच्या मदतीने, सर्व केबल्स एकाच पोर्टमध्ये जोडल्या जाऊ शकतात.
  • डाटा आणि पॉवर एका डिव्‍हाइसवरून दुसर्‍या डिव्‍हाइसमध्‍ये सहज हस्तांतरित करता येते.
  • हे तीन प्रकारचे असतात - A, B आणि C.
  • USB Type A सपाट आणि मोठा आहे, तो माउस, पेन ड्राइव्ह आणि कीबोर्डमध्ये वापरला जातो.
  • USB Type B हा चौरस आणि मोठा आहे. स्कॅनर, प्रिंटर आणि हार्ड ड्राइव्ह मध्ये ते लावले जाते.
  • USB Type C हे लहान आहे. याच्या मदतीने कॅमेरे, एमपी-3 प्लेयर्स संगणकाशी सहज जोडता येतात.

प्रश्न 7- सध्या बाजारात कोणत्या ब्रँडचे फोन Type-C चार्जर वापरत आहेत?

उत्तर – Samsung, Xiaomi, Oppo, Vivo आणि Realme, Motorola या कंपन्या टाइप C चार्जिंग पोर्ट असलेले फोन स्विच केले आहेत.

प्रश्न 8- टाइप सी पोर्ट आणि चार्जरची किंमत किती आहे?

उत्तर- 100 रुपयांपासून 150 रुपयांपर्यंत किंमत सुरू होते.

प्रश्न 9- इतर कोणत्याही देशाने आता हा नियम लागू केला आहे का?

उत्तर- युरोपियन युनियन (EU) मध्ये हा नियम करण्यात आला आहे की, 2024 पासून सर्व इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांसाठी समान चार्जर अनिवार्य असेल. 2024 पर्यंत, EU मधील सर्व मोबाईल फोन, टॅब्लेट आणि कॅमेर्‍यांसाठी USB टाइप C चार्जिंग पोर्ट बनवले जातील.

युरोपियन युनियनचा असा विश्वास आहे की, या निर्णयामुळे ग्राहक विनाकारण चार्जर खरेदीवर दरवर्षी 250 दशलक्ष युरो (267 दशलक्ष डॉलर), म्हणजेच 2,075 कोटी रुपयांपर्यंत बचत करू शकतील. तसेच हे चार्जर उपलब्ध झाले तर सुमारे 11 हजार टन इलेक्ट्रॉनिक कचराही कमी होऊ शकतो.

तुम्हाला ते माहित आहे काय

  • एक स्मार्ट फोन बनवण्यासाठी 86 किलो ई-कचरा निघतो.
  • लॅपटॉप बनवतांना 1200 किलो ई-कचरा निघतो.

स्रोत - रीसाइकलिंग ऑर्गनायजेशन

अखेरीस पण महत्त्वाचे

UN च्या ग्लोबल ई-वेस्ट मॉनिटर 2020 च्या अहवालानुसार...

  • 2019 मध्ये, सुमारे 5.36 कोटी मेट्रिक टन ई-कचरा निर्माण झाला. हा 2030 मध्ये 74 दशलक्ष मेट्रिक टनांपर्यंत वाढेल.
  • 2019 मध्ये, एकट्या आशियामध्ये सर्वाधिक 24.9 दशलक्ष टन कचरा होता.
  • त्यानंतर अमेरिकेत 13.10 दशलक्ष टन, युरोपमध्ये 12 दशलक्ष टन, आफ्रिकेत 2.9 दशलक्ष टन आणि ओशिनियामध्ये 7 लाख टन उत्पादन झाले.

भारतात किती ई-कचरा तयार होतो?

केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने डिसेंबर 2020 मध्ये एक अहवाल प्रसिद्ध केला होता, ज्यामध्ये 2019-20 मध्ये देशात 10,14,961.2 टन ई-कचरा निर्माण झाल्याचे दिसून आले होते.

अहवालात म्हटले आहे की, 2017-18 आणि 18-19 साठी ई-कचरा संकलनाचे लक्ष्य अनुक्रमे 35,422 टन आणि 154,242 टन होते. प्रत्यक्षात, संकलन 25,325 टन आणि 78,281 टन इतके होते. याचा अर्थ 2018 मध्ये केवळ 3% कचरा गोळा झाला. तर 2019 मध्ये हे प्रमाण फक्त 10 टक्के होते.

बातम्या आणखी आहेत...