आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

मेगा एम्पाअर:13 लाख कोटींच्या समूहाची कहाणी, ज्या समूहाचे मालक 26/11 च्या हल्ल्यातून थोडक्यात बचावले होते

आतिश कुमार14 दिवसांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

असा एक समूह ज्याच्या बिझनेस पाहायला बसलो तर, शाहरुख खानच्या रईस या चित्रपटातील डायलॉग आठवतो. 'कोणताही धंदा छोटा नसतो आणि धंद्यापेक्षा धर्म मोठा नसतो'. घरगुती रेशनपासून ते कोळसा खाणी, रेल्वे, विमानतळ ते बंदरांपर्यंत, असे डझनभर व्यवसाय आहेत जिथे अदानी समूहाचे मोठे अस्तित्व आहे. गौतम अदानींच्या या ग्रुपच्या यशाचं रहस्य काय? ग्रुपचा चढ-उतार आणि व्यावसायिक प्रवास काय आहे? आज मेगा एम्पाअरमध्ये आपण या अदानी समूहाबद्दल जाणून घेणार आहोत…

स्वप्नपूर्तीसाठी एका तरुणाने अभ्यास सोडून मुंबई गाठली

वर्ष होते 1978, कॉलेजमध्ये शिकणारा एक तरुण आपल्या स्वप्नांच्या मागे धावत कॉलेजचा अभ्यास सोडून अहमदाबादहून मुंबईला पोहोचला. 80 च्या दशकात जिथे लोक फक्त हिरो बनण्यासाठी मुंबईत येत होते, तर दुसरीकडे हा मुलगा म्हणजेच गौतम अदानी हिऱ्यांच्या दुनियेत नशीब आजमावण्यासाठी बाहेर पडला. मुंबईत पोहोचणारा प्रत्येक माणूस जसा हिरो बनण्यात यशस्वी होत नाही, तसाच प्रकार अदानीच्या बाबतीतही घडले. अदानी यांनी मुंबईत जवळपास 3 वर्षे काम केले पण त्या हिऱ्याचे नशीब चमकले नाही.

आपत्तीचे संधीत रूपांतर झाले आणि अदानी समूहाचा पाया रचला गेला

1981 मध्ये त्यांच्या मोठ्या भावाने त्यांना अहमदाबादला बोलावले तेव्हा त्यांचे नशीब चमकू लागले. भावाने प्लॅस्टिक रॅपिंग कंपनी घेतली होती पण त्याला ती चालवता येत नव्हती. त्या कंपनीला लागणारा कच्चा माल पुरेसा नव्हता. या आपत्तीचे संधीत रूपांतर करून, अदानीने कांडला बंदरात प्लास्टिक ग्रॅन्युल आयात करण्यास सुरुवात केली आणि 1988 मध्ये 'अदानी एंटरप्राइज लिमिटेड' ची पायाभरणी केली.

येथून अधिकृतपणे अदानी समूहाचा प्रवास सुरू झाला. समूहाने धातू, कृषी उत्पादने आणि कापड यांसारख्या उत्पादनांचा कमोडिटी व्यापार सुरू केला. काही वर्षांतच ही कंपनी आणि अदानी हे या व्यवसायातील मोठे नावे बनले. अदानी एंटरप्राइझच्या वेबसाइटनुसार, कंपनीचे शेअर्स 1994 मध्ये BSE आणि NSE वर सूचीबद्ध झाले होते. त्यावेळी त्याच्या शेअरची किंमत 150 रुपये होती, पण ही फक्त सुरुवात होती. आज अदानी एंटरप्राइझच्या शेअरची किंमत 2147.45 रुपये आहे.

अदानी समूहाचा व्यवसाय ऑस्ट्रेलिया-इंडोनेशियासारख्या देशांमध्येही

फॉर्च्यून इंडिया मॅगझिननुसार, 2010 मध्ये अदानी यांनी ऑस्ट्रेलियाच्या लिंक एनर्जीकडून 12,147 कोटींना कोळसा खाण खरेदी केली होती. गीली बेस्ट क्वीन आयलंडमधील या खाणीमध्ये 7.8 अब्ज टन खनिज साठे आहेत, ज्यातून दरवर्षी 60 दशलक्ष टन कोळसा तयार होतो.

इंडोनेशियामध्ये तेल, वायू आणि कोळसा यांसारखी विपुल नैसर्गिक संसाधने आहेत, परंतु पायाभूत सुविधांच्या अभावामुळे या संसाधनांचा पुरेसा लाभ घेणे शक्य झाले नाही. 2010 मध्ये, अदानी समूहाने इंडोनेशियाच्या दक्षिण सुमात्रा येथून कोळशाच्या वाहतुकीसाठी 1.5 अब्ज डॉलर्सची भांडवली गुंतवणूक जाहीर केली. त्यासाठी दक्षिण सुमात्रा येथे उभारल्या जाणाऱ्या रेल्वे प्रकल्पासाठी तेथील सरकारशी करार करण्यात आला.

अदानी समूह 20 लाख मार्केट कॅपच्या समूहांमध्ये सामील

अदानी समूह एप्रिल 2022 मध्ये 20 लाख कोटींच्या मार्केट कॅपसह अशा समूहांमध्ये सामील झाला होता. हे स्थान मिळवणारा टाटा आणि अंबानींनंतरचा हा भारतातील तिसरा समूह आहे. अदानी समूहाच्या सात कंपन्या स्टॉक एक्स्चेंजवर सूचीबद्ध आहेत. अदानीच्या पाच कंपन्यांचे मार्केट कॅप 1 लाख कोटी रुपयांपेक्षा जास्त आहे, तर अदानी पॉवर आणि अदानी विल्मर या दोन कंपन्यांचे मार्केट कॅप 98,000 कोटी रुपये आणि 82,000 कोटी रुपये आहे.

अदानीकडे जगातील सर्वात मोठा सोलर प्लांट

अदानी ग्रीन एनर्जीने 21 सप्टेंबर 2016 रोजी देशाला जगातील सर्वात मोठा सोलर प्लांट दिला होता. 648 मेगावॅट क्षमतेचा हा सोलर प्लांट तामिळनाडूमध्ये आहे. अदानी समूहाच्या या युनिटवर 4,550 कोटी रुपयांची गुंतवणूक करण्यात आली.

26/11 च्या दहशतवादी हल्ल्यात अदानी थोडक्यात बचावले

26 नोव्हेंबर 2008 रोजी मुंबईत झालेल्या दहशतवादी हल्ल्यात या समूहाचे मालक अदानी हे देखील थोडक्यात बचावले होते. 26 नोव्हेंबर रोजी अदानी दुबई पोर्ट्सच्या सीईओसोबत ताज हॉटेलच्या रेस्टॉरंटमध्ये डिनर करत होते. ते रेस्टॉरंटच्या स्वयंपाकघर आणि बाथरूममध्ये रात्रभर लपून राहिले. सकाळी 8.45 वाजता त्यांना सुखरूप बाहेर काढण्यात आले. यापूर्वी 1998 मध्ये अहमदाबादमध्ये अदानी आणि शांतीलाल पटेल यांचे बंदुकीच्या धाकावर खंडणीसाठी अपहरण करण्यात आले होते. नंतर त्याची सुटका करण्यात आली.

अंबुजा आणि ACC टेकओव्हर

अदानी समूहाने अलीकडेच होल्सीम समूहाचा भारतीय व्यवसाय ताब्यात घेण्यासाठी सर्वाधिक बोली लावली आहे. हा सौदा सुमारे 81,360 कोटी रुपयांना झाला होता. होल्सीम ग्रुपकडे अंबुजा सिमेंटमध्ये 63.1 टक्के आणि एसीसीमध्ये 54.53 टक्के हिस्सा आहे आणि तो आता अदानी ग्रुपचा असेल. अदानी समूहाचे हे आतापर्यंतचे सर्वात मोठे अधिग्रहण आहे. ही स्विस कंपनी 17 वर्षांपूर्वी भारतात दाखल झाली होती.

वित्त वर्ष 17 मध्ये उर्वरित समूहाचे एकूण कर्ज 1 लाख कोटी रुपये होते. FY22 मध्ये 2.24 लाख कोटी रु. झाले आहे. रिपोर्ट्सनुसार, होल्सीम डीलनंतर हे कर्ज 3 लाख कोटी रुपयांपर्यंत होण्याचा अंदाज आहे.

बातम्या आणखी आहेत...