जाहिरात
जाहिरात
Home >> Editorial >> Agralekh

Agralekh

  • जम्मू-काश्मीरमध्ये राज्यपाल राजवट अमलात आल्यानंतर तेथे जी काही प्रचंड राजकीय पोकळी निर्माण झाली, त्याचा फायदा दहशतवादी गट लोकसभा निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर घेणार होते, हे साहजिकच आहे. कारण, राज्यपाल राजवटीने काश्मीर खोऱ्यातील राजकीय पक्षांचा जनतेशी संपर्क तुटल्याने निर्माण झालेल्या असंतोषाला पुन्हा भडकवणे, त्यात भरपूर तेल ओतणे आणि त्यातून संपूर्ण देशातल्या राजकारणाला वेगळे वळण देणे ही दहशतवाद्यांची रणनीती होती, ती त्यांनी पुलवामा हल्ल्यातून साध्य केली. पण या पलीकडेही गेल्या...
    February 16, 07:48 AM
  • भारताचा संघ मजबूत वाटत असला तरी मर्यादित षटकांच्या क्रिकेटमध्ये कोणताही संघ प्रबळ किंवा दुर्बळ असत नाही. अगदी कालपरवाच मुख्य प्रवाहात दाखल झालेल्या अफगाणिस्तानलाही या वेळी कमी लेखता येणार नाही. दर चार वर्षांनी होणारी क्रिकेटची विश्वचषक स्पर्धा या खेळाची शो केस स्पर्धा आहे. या स्पर्धेसाठी सहभागी देश सारी प्रतिष्ठा पणास लावतात. भारतदेखील या गोष्टीला अपवाद नाही. यंदा प्रथमच भारत विश्वचषकात फेव्हरिट संघ आहे. आतापर्यंत भारताची अनेक दुखणी होती. कधी फलंदाजी नव्हती, तर कधी गोलंदाजी दुबळी,...
    February 15, 07:46 AM
  • माढा मतदार संघातून २००९ मध्ये लोकसभेची निवडणूक जिंकल्यानंतर राष्ट्रवादी काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते शरद पवार यांनी यापुढे कोणतीही निवडणूक न लढवण्याचा निर्णय २०१४ मध्ये जाहीर केला. तेव्हा संयुक्त आघाडी सरकारच्या विरोधात देशात सर्वत्र विरोधी वारे वाहत होते. भाजपचा आणि तेव्हा गुजरातचे मुख्यमंत्री असलेल्या नरेंद्र मोदींचा खूपच बोलबाला होता. भाजपने मोदींना पंतप्रधान पदाचे उमेदवार म्हणून जाहीर केले. गुजरात विकासाच्या मोदी पॅटर्नचा घंटानाद देशभर सुरू होता. अशा वातावरणात निवडणूक...
    February 15, 07:42 AM
  • चीनच्या आर्थिक उत्कर्षाची आणि त्यांच्या आर्थिक मॉडेलच्या (प्रतिमानाच्या) प्रभावीपणाची प्रशंसा करणारे अनेकदा त्यामागील अर्थकारणाकडे, चीनमधील आणि चीनच्या प्रभावाखाली असलेल्या देशांतील राजकीय परिस्थितीकडे तसेच चीनसह इतर विविध देशांतील लोकांनी मोजलेल्या किमतीकडे डोळेझाक करताना दिसतात. निवडणुकांचे पडघम वाजू लागले आहेत. गेल्या आठवड्यात भारताचे पंतप्रधान मोदी अरुणाचल प्रदेशात प्रचारासाठी गेले. भारताचे पंतप्रधान भारताच्या कोणत्याही भागात गेल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय राजकारणात...
    February 14, 03:25 PM
  • प्रिय, विखाराने व्यापलेल्या भवतालात निराशेची काजळी विळखावी अस्तित्वाला आणि सारी उमेदच हरवून जावी, असा हा काळ. अशा वेळी तू भेटतेस आणि जादू घडते. अस्तित्वाचाच भाग झालेली जणू, अशी कवचकाजळी हटू लागते, अंधाराचे जाळे फिटू लागते आणि जगणे सुंदर भासू लागते. एरव्ही रोजच्या रणांगणाने द्वेषच वाढावा, असे वातावरण. दाहकतेचा गुणाकार व्हावा, असे हे पर्यावरण. एकमेकांच्या जिवावर माणसं उठावीत, हे तर नित्याचंच. जमावानं एखाद्या माणसाला ठेचून मारावं, हेही नेहमीचं. माणसं कसं म्हणावं यांना, असा प्रश्न रोजचा....
    February 14, 07:41 AM
  • 13 पॉइंट रोस्टर प्रणालीमध्ये आरक्षण धोरण राबवले गेले तर नजीकच्या भविष्यातच नव्हे तर खुद्द वर्तमानातच भारतातील उच्च शिक्षण क्षेत्रात कार्यरत सार्वजनिक विद्यापीठे आणि महाविद्यालयांमध्ये एससी/एसटी/ओबीसींना वावच नसणार आहे आणि असे होणे घटनेच्या लोककल्याणकारी मूलाधारालाच नख लावणारे ठरेल हे नक्की. सामाजिक मागासलेपणाच्या आधारावर आरक्षण विचाराला छेद देत केंद्र सरकारकडून आर्थिक मागासलेपणाच्या आधारावर आरक्षण धोरणाची तत्काळ अंमलबजावणी केल्यानंतर सामाजिक मागासलेपणाच्या आधारावरील...
    February 13, 07:21 AM
  • महाराष्ट्रातील महत्त्वाच्या अशा गोदावरी, कृष्णा, तापी, नर्मदा, महानदी आणि पश्चिम वाहिनी या सहा नद्यांतील खोऱ्यांच्या एकात्मिक जल आराखड्यास अंतिम मान्यता मिळाली आहे. ही एक सर्वसामान्य प्रशासकीय घटना वाटू शकते. पण गेल्या अनेक वर्षांपासून प्रतीक्षेत आणि चर्चेतही असलेल्या या विषयाला मुख्यमंत्र्यांनी मान्यता देऊन इतिहास रचला. हे सगळे कोर्टाच्या आदेशाने करावे लागले, हा भाग बाजूला ठेवून आपण या घटनेकडे पाहिले तरीही या कामगिरीची दखल घ्यायला हवी. कारण जलसाक्षरतेच्या संदर्भातील ठळक आणि मोठी...
    February 13, 07:16 AM
  • गेल्या आठवड्यातील काही राजकीय घडामोडी पाहता भाजप आता पूर्ण ताकदीनिशी निवडणुकांच्या तयारीला लागला आहे असे दिसून आले. पंतप्रधान नरेंद्र मोदींचे लोकसभेतील तब्बल दीड तास चाललेले आक्रमक भाषण हे त्याचे द्योतक. काँग्रेसप्रणीत महागठबंधन ही महामिलावट आहे असे म्हणताना मोदींनी पुन्हा एकदा काँग्रेसमुक्त भारतचा नारा दिला. पुढे भाजपचे राष्ट्रीय अध्यक्ष अमित शहा यांनी देवेंद्र फडणवीसांना सोबत घेऊन पुण्यात बूथ-लेव्हल कार्यकर्त्यांचा मेळावा आयोजित केला आणि बारामतीत कमळ फुलेल असा निर्धार केला....
    February 12, 07:32 AM
  • १९९९च्या लोकसभा निवडणुकांत उत्तर प्रदेशातील रायबरेली मतदारसंघात काँग्रेस अध्यक्ष सोनिया गांधी यांच्यापुढे भाजपने अरुण नेहरू यांच्या रूपाने आव्हान उभे केले होते. त्या वेळी प्रचारात, अरुण नेहरू यांनी माझ्या वडिलांचा (राजीव गांधी) विश्वासघात केला, त्यांना तुम्ही कसे मत देता? असा सवाल प्रियंका गांधी यांनी मतदारांना विचारला. या सवालाने मतदारसंघाचा नूर पालटला व तेथे सोनिया निवडून आल्या. बरोबर २० वर्षांनी प्रियंका गांधी काँग्रेसच्या एक प्रभावशाली नेत्या म्हणून प्रत्यक्ष राजकारणात...
    February 12, 07:25 AM
  • व्याजदर कमी करण्याची वेळ वा तशी तातडीची गरज निर्माण झालेली नसताना आपणच अर्थव्यवस्थेचे मसीहा आहोत या थाटात केली गेलेली ही व्याजदर कपात आर्थिक अनारोग्यकारी ठरेल असे स्पष्ट दिसते. लोकप्रियतेच्या आहारी जाऊन अर्थ धोरण ठरवणे हे अर्थविघातक असू शकते. रिझर्व्ह बँकेचे गव्हर्नर शक्तिकांत दास यांनी नुकतेच जाहीर केलेले पतधोरण हे याच प्रकारात मोडते. गव्हर्नर झाल्यापासून दास यांनी जाहीर केलेले हे पहिलेच पतधोरण. एक इतिहास विषयातील पदवीधर असलेला निवृत्त सनदी अधिकारी सादर करणार असलेल्या...
    February 11, 07:33 AM
  • सारे जग सोशल मीडियाने पादाक्रांत केले. तमाम नेटकऱ्यांच्या दैनंदिन जीवनातील तो आत्यंतिक जिव्हाळ्याचा घटक बनला, देशोदेशीच्या आबालवृद्धांमध्ये त्याचे अॅडिक्शन दिवसेंदिवस वाढतेच आहे. मात्र जर्मनीने नेटकऱ्यांचे हे अॅडिक्शन, उद्भवणारा सामाजिक तणाव कमी करण्याच्या अनुषंगाने नव्या कायद्याची अंमलबजावणी करण्यासाठी साहसी पाऊल उचलले आहे. जगातील अन्य कोणत्याही राष्ट्राच्या तुलनेत भारतातील नेटकरी सोशल मीडियाचा सर्वाधिक वापर करतात, त्यामुळे या माध्यमाच्या वापराविषयी लोकजागरण करण्यासोबतच...
    February 11, 07:29 AM
  • भ्रष्टाचारावरून विरोधकांवर होत असलेली राजकीय कुरघोडी व त्यानिमित्ताने केले जात असलेले राजकारण ही बाब नवी नाही. यूपीए-२ सरकारवर प्रशासकीय अनियमितता, भ्रष्टाचार या प्रमुख मुद्द्यांवरून भाजपने जोरदार हल्ले चढवले आणि त्या बळावर केंद्रात बहुमत मिळवले. आज सुमारे पाच वर्षांनी फासे उलटले आहेत, भाजपवर आता काँग्रेसकडून नोटबंदी, रफाल विमान खरेदीतील भ्रष्टाचार या मुद्द्यावरून शरसंधान साधले जात आहे आणि मोदी सरकारला याची उत्तरे देताना नाकी नऊ येत आहेत. काल द हिंदू या इंग्रजी वर्तमानपत्राने...
    February 9, 08:55 AM
  • अमेरिकेतील मिशिगन राज्याच्या एका बोगस विद्यापीठात प्रवेश घेतलेल्या १२९ भारतीय विद्यार्थ्यांना चौकशीसाठी ताब्यात घेतल्याने भारतीय परराष्ट्र खात्यापुढे गंभीर प्रश्न निर्माण झाला आहे. गेली कित्येक दशके भारत-अमेरिका शिक्षण संबंध उभय देशांच्या मैत्रीतील महत्त्वाचा दुवा होता आणि त्यामुळे दोन्ही देशांत विश्वासाचे वातावरण होते, ते संबंध आता तणावपूर्ण झाले आहेत. अमेरिकेच्या गृहसुरक्षा यंत्रणेने त्यांच्या देशात शिक्षणासाठी येणाऱ्या, पण तेथे अवैधरीत्या राहणाऱ्यांवर पाळत ठेवण्यासाठी...
    February 7, 08:48 AM
  • केंद्रात लोकपाल नियुक्ती व शेतकऱ्यांना स्वामिनाथन आयोग मिळावा म्हणून राळेगण सिद्धीत ज्येष्ठ समाजसेवक अण्णा हजारे यांनी पुकारलेले उपोषण अखेर मुख्यमंत्र्यांच्या शिष्टाईनंतर आटोपले. अण्णांच्या जवळपास सर्व मागण्या सरकारने मान्य केल्या, असे मुख्यमंत्र्यांचे म्हणणे आहे आणि अण्णाही मुख्यमंत्र्यांच्या विधानाशी सहमत असल्याचे दिसून आले. अपेक्षेप्रमाणे हे उपोषण चिघळणार नव्हते. कारण या आंदोलनाला २०११-१२ मध्ये जे ग्लॅमर प्राप्त झाले, तशी परिस्थिती या वेळी तयार केली गेली नाही. संघ...
    February 6, 07:53 AM
  • गेल्या आठवड्यात मोदी सरकारने हंगामी अर्थसंकल्पात अल्पभूधारक शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात वर्षअखेर ६ हजार रुपये पडतील अशी घोषणा केली. या घोषणेसाठी सरकारने ७५ हजार कोटी रु. वेगळे काढून ठेवले आहेत. म्हणजे सार्वत्रिक निवडणुका एप्रिल-मे दरम्यान होतील, तोपर्यंत सुमारे १२ कोटी अल्पभूधारक शेतकऱ्यांच्या खात्यात फेब्रुवारी ते एप्रिल-मे महिन्यांपर्यंत साधारण एक हजार ते १५०० रुपये पडतील. या घोषणेमुळे मोदी सरकारचा मतांसाठी किती फायदा होईल हा प्रश्न जरा वेगळा ठेवूया. पण अशा घोषणांमुळे...
    February 5, 08:22 AM
  • दोन वर्षांपूर्वी अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदी डोनाल्ड ट्रम्प यांच्यासारखी आक्रस्ताळी आणि विचारशून्य व्यक्ती आल्यानंतर जगाच्या राजकारणावर गंभीर परिणाम दिसू लागले. ट्रम्प यांनी सत्ता स्वीकारताच स्वदेशी बाजारपेठेचा मुद्दा उपस्थित करत चीनशी व्यापारयुद्ध पुकारले, त्याने जगाची बाजारपेठ अस्ताव्यस्त झाली. त्यांनी अनेक दशके युरोपशी सुरू असलेल्या व्यापार कराराबाबत आडमुठी भूमिका घेतली. नाटो सदस्य राष्ट्रांना दिली जाणारी लष्करी मदत बंद केली. रशियाच्या विरोधात सर्वच पातळ्यांवर आघाडी...
    February 4, 09:15 AM
  • अर्थसंकल्पीय घोषणांच्या पावसात कदाचित मतांचे पीक येईल, पण अर्थसमृद्धीचे पीक येणे अशक्य आहे. नवीन सरकारला (मग ते आत्ताचेच सरकार असले तरी) अंतिम बजेट सादर करताना या बजेटने निर्माण केलेल्या आर्थिक पेचाचा विचार करावाच लागेल आणि अर्थव्यवस्थेला नवी सकारात्मक दिशा देण्यासाठी प्रयत्न करावे लागतील! हंगामी अर्थमंत्र्यांनी सादर केलेले हंगामी अंदाजपत्रक निव्वळ भूलभुलैया असून हे सरकार राष्ट्रीय अर्थव्यवस्थेच्या स्थितीबद्दल पुरेसे गंभीर नाही हे दाखवून देते. हे अंतरिम अंदाजपत्रक असले तरी...
    February 2, 06:54 AM
  • छोट्या शेतकऱ्यांना वर्षाला ६ हजार रुपये एवढी रक्कम स्वीकारावी लागत आहे; तर ६० वर्षांवरील असंघटित मजुरांना ३००० रुपयांच्या पेन्शनवर समाधान मानावे लागते, तशी ही रक्कम कमीच आहे असे म्हणणे सोपे आहे. मात्र, यूबीआय योजनेची तर सुरुवात होत आहे, आणि या बदलास अनन्यसाधारण महत्त्व आहे. निवडणुकीच्या तोंडावर मांडण्यात आलेल्या हंगामी अर्थसंकल्पात अपेक्षेप्रमाणे लोकप्रिय घोषणा करण्यात आल्या, काही अपरिहार्य मुद्दे बाजूला ठेवले तर त्यात एक दिशाबदल झाला आहे आणि तो फार महत्वाचा आहे. तो बदल असा की,...
    February 2, 06:49 AM
  • नुकत्याच सादर झालेल्या अर्थसंकल्पात अर्थमंत्र्यांनी आयकर आकारणीच्या दरात तसेच आयकर आकारणीच्या टप्प्यात (slab) सुसंगत असे बदल न करता केवळ ५ लाख रुपयांपर्यंत उत्पन्न असणाऱ्या आयकरदात्यांना रिबेट देवू केल्यामुळे आयकर आकारणीमध्ये मोठ्या प्रमाणात विसंगती निर्माण झालेल्या आहेत. त्याचप्रमाणे आयकरमुक्त उत्पन्नाच्या मर्यादेत वाढ न केल्यामुळे सर्वसामान्य आयकरदात्यांची घोर निराशा झालेली आहे. सतत वाढणाऱ्या महागाईमुळे व रुपयाचा होणारा मूल्यऱ्हास यामुळे जनतेचे वास्तव उत्पन्न घटत असते....
    February 2, 06:46 AM
  • अर्थसंकल्प २०१९. आभासी सत्य आणि जनतेने सोसलेल्या वास्तवातील भ्रामक द्वंद्व अशीच त्याची व्याख्या करता येईल. एका अशा सरकारचे बजेट ज्यास बेरोजगारीच्या ताज्या आकडेवारीने धक्का बसला, शेतमालास गेल्या १८ वर्षांच्या तुलनेत सर्वात कमी दर शेतकऱ्यांना मिळाला. अल्प आणि अत्यल्प भूधारक शेतकऱ्यांची संख्या ८६.४ टक्के आहे. या परिवारास पहिल्यांदाच दरवर्षी ६००० रुपये प्रोत्साहन भत्ता देण्याची घोषणा करण्यात आली त्यातदेखील पेच टाकला आहे. ही रक्कम तीन टप्प्यांत दिली जाईल, म्हणजे २००० रुपयांचा पहिला...
    February 2, 06:40 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED

    जाहिरात
      जाहिरात