Home >> Editorial >> Columns

Columns

  • ७० वर्षांपूर्वी आपण जे तंत्रज्ञान विकासाचे स्वप्न पाहिले होते, त्यासाठी जे प्रयत्न केले होते, त्याचीच परिणती म्हणजे सध्याच्या सुखसोयी- अत्याधुनिकता आहे. याच अनुषंगाने राजकारण आणि या मुद्द्यांचा परस्पर संबंध असतो. एखाद्या सरकारनेे विज्ञान व तंत्रज्ञान विकासासाठीच्या निधीत कपात केल्यास जनतेने आपल्या पातळीवर अशा लोकांना धडा शिकवणे आवश्यक आहे. अन्यथा ७० वर्षांनंतर आपल्या पुढील पिढ्या काय भोगतील, हे सांगता येणार नाही. भविष्यात निर्माण होणारा भारत वैज्ञानिक दृष्टिकोनावर आधारित असेल,...
    June 20, 07:39 AM
  • २०१९ च्या लोकसभा, विधानसभा निवडणुका शेतीभोवती फिरणार आहेत. साठ टक्के लोकसंख्या शेतीवर अवलंबून असल्याचे वास्तव ज्या देशात आहे, त्या देशाच्या राजकारणाचा केंद्रबिंदू शेतीच असला पाहिजे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी शेतकऱ्यांचे उत्पन्न दुप्पट करण्याचे स्वप्न दाखवून ठेवले आहे. मोअर क्रॉप, पर ड्रॉप असे म्हणत उत्पादनवाढीचे आव्हान त्यांनी शेतकऱ्यांना दिले. मान्सूनच्या साथीमुळे शेतकऱ्यांनी तूर, हरभरा, उसाचे प्रचंड उत्पादन काढूनही दाखवले. इतके की हा शेतमाल किती किमतीला आणि कुठे विकायचा...
    June 19, 06:54 AM
  • फुले पगडी वारकरी, शेतकरी वर्षानुवर्षे घालतात. संत तुकाराम महाराजही अशी पगडी घालत होते. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे स्वयंसेवक काळी टोपी घालतात. स्वातंत्र्य चळवळीत आणि नंतरच्या काळात काँग्रेस कार्यकर्ते पांढरी गांधी टोपी घालत. अलीकडे अण्णा आंदोलनात मी अण्णा लिहिलेल्या पांढऱ्या टोप्या या भ्रष्टाचारविरोधी आंदोलनाच्या प्रतीक बनल्या होत्या. पुणेरी पगडी आणि ज्येष्ठ समाजवादी नेते डॉ. बाबा आढाव यांच्याबद्दलचा एक प्रसंग प्रसिद्ध आहे. बाबांचा पुणे मनपाने पुणे भूषण पुरस्कार देऊन गौरव केला...
    June 19, 06:49 AM
  • अापल्या सामाजिक, सांस्कृतिक जीवनाप्रमाणेच उद्याेग-व्यवसाय अाणि व्यवहारांवरदेखील जागतिकीकरणाचा प्रभाव वाढत चालला अाहे. ग्राहकवाद अाता व्यापक अर्थाने विस्तारत चालला असून त्याद्वारे नवसमाजनिर्मिती हाेत चालली अाहे. त्यातच माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्रात सातत्याने हाेत असलेल्या नवनव्या बदलांची भर पडत असल्याने जनजीवनाचा सांस्कृतिक अाकृतिबंध बदलत अाहे. साेबतच व्यापार-उद्याेग, वस्तू, बाजारपेठ, अार्थिक गुंतवणूक अाणि धाेरणे, मनुष्यबळ यांच्यावरही त्याचा परिणाम हाेत चालला अाहे. मुळातच...
    June 18, 04:54 PM
  • वैदिक धर्म भारतात आक्रमणाद्वारे आला नाही तर शरणार्थींच्या माध्यमातून आला आणि धर्मप्रचाराने पसरला हे वास्तव समजावून घेणे वेदाभिमानी विद्वानांना मान्य करणे अवघड जाते. वैदिक संस्कृती येथीलच अणि सिंधू संस्कृतीचे निर्मातेही वैदिक आर्यच हे ठरवण्यासाठी जनुकीय विज्ञानाचा गैरवापर केला जात आहे हे या निमित्ताने लक्षात येते. डीएनएमधून फार तर त्या व्यक्तीची आनुवांशिकी व अन्य जैविक माहिती समजत असली तरी त्यातून भाषा, संस्कृती, धर्म इत्यादी अमूर्त बाबी समजत नाहीत. राखीगढी येथे उत्खननात...
    June 18, 05:18 AM
  • ज्येष्ठ विचारवंत डॉ. आ. ह. साळुंखे यांच्या अमृतमहोत्सवी वर्षानिमित्त रविवार, १७ जून २०१८ रोजी नागपूर येथील डॉ. वसंतराव देशपांडे सभागृहात त्यांचा जाहीर सत्कार होत आहे. त्यानिमित्ताने त्यांच्या वैचारिक भूमिकेचा धावता परिचय करून देणारा हा लेख... दुसऱ्याने आपल्यावर केलेल्या अन्यायाचा प्रतिकार करत असतानाच आपल्याकडून इतरांवर आणि विशेषत: आपल्याहून दुर्बल असलेल्या लोकांवर अन्याय होणार नाही, याची खबरदारी घ्यावी लागेल. - डॉ. आ. ह. साळुंखे (वैदिक धर्मसूत्रे आणि बहुजनांची गुलामगिरी, एक्सप्रेस...
    June 16, 02:00 AM
  • तुम्ही अल्पसंख्यविरोधी आहात, असे एकाने म्हणायचे आणि दुसऱ्याने तुम्ही अल्पसंख्यकांना कसे वापरले, याचे पाढे वाचत बसायचे, हे संवैधानिक राष्ट्रवादात बसत नाही.जात, धर्म, प्रादेशिक अस्मिता, वंश, यांचा राजकारणात वापर करायचा नाही. कारण ते संविधानाला मंजूर नाही. या मर्यादांचे पालन सर्वांनी करणे गरजेचे आहे. प्रणवदा यांनी भारताचे प्रथम नागरिक या भूमिकेतून जे विचारधन मांडले आहे, त्याचे विपरीत अर्थ काढण्याऐवजी त्यावर सकारात्मक विचार केला जावा. जनभावना उत्तेजित करण्यात प्रसारमाध्यमांची शक्ती...
    June 15, 02:00 AM
  • पूर्वोत्तर भारताच्या विकासात महत्त्वाची पावलं टाकणारं राज्य म्हणून ओळखलं जातं ते सिक्कीम. देशातलं पहिलं शंभर टक्के सेंद्रिय शेती करणारं राज्य म्हणून सिक्कीमनंच मान्यता मिळवली आणि आता खासगी जमिनींच्या खरेदी-विक्रीवर महत्त्वाचे निर्बंध लादणारं राज्य म्हणून जम्मू व काश्मीरपाठोपाठ सिक्कीमच ओळखलं जाईल, अशी शक्यता निर्माण करणारा एक महत्त्वाचा निर्णय पवन चामलिंग सरकारनं घेतला आहे. पूर्वोत्तर भारताच्या विकासात महत्त्वाची पावलं टाकणारं राज्य म्हणून ओळखलं जातं ते सिक्कीम. देशातलं...
    June 14, 02:00 AM
  • मराठवाडा, नाशिक-नगर हे एकाच गाेदावरी खाेऱ्यातले विभाग, त्यांना पाण्याच्या माध्यमातून नियतीने एकत्र बांधले. अाता त्यांच्यातील पाणी वाटप समप्रमाणात व्हावे यासाठी कायदा असतानाही वरच्या भागातील धरणांतून पाणी साेडण्यास एक तर विराेध केला जाताे किंवा पाणी साेडण्यात अालेच तर चाेरले जाते अथवा बिनबाेभाटपणे अन्यत्र वळवण्यात येते. त्यामुळे धरणाखालील भागात निर्माण हाेणारी तूट समप्रमाणात विभागली जाणे अपेक्षित असतानाही केवळ जायकवाडीच्या माथी मारली जाते. मात्र, अाता या पाणी चाेरीला तसेच...
    June 14, 02:00 AM
  • मोदींनी मंत्रालयांमध्ये भ्रष्टाचारविरहित कामकाजाचे आश्वासन दिले. येथील कर्मचारी- अधिकारी वर्गाला वेळेवर काम करण्याची सवय लावली.रस्ते बांधणीचे काम दिवसाला ६ किलोमीटर एवढे होत होते. ही क्षमता सुमारे ३० किलोमीटर एवढी झाली आहे. पण आता २०१९ मध्ये केवळ भाजपविरोधी मानसिकतेतून निवडणूक लढवली गेल्यास ती कदापि यशस्वी ठरू शकणार नाही. भारताला एक महासत्ता तसेच एक समृद्ध राष्ट्र बनवणे हाच जनसंघाच्या परंपरेतील सर्वात मोठा संदेश आणि त्याचा उद्देशही होता. प्रत्येक क्षेत्रात प्रगतीकरणे हे...
    June 13, 02:00 AM
  • साऱ्या महाराष्ट्राचे लक्ष वेधणारी लातूर-बीड-उस्मानाबाद विधान परिषद निवडणूक मुख्यत: महिला व बालकल्याण मंत्री पंकजा मुंडे अाणि विधान परिषदेतील विराेधी पक्षनेते धनंजय मुंडे यांच्या दृष्टीने राजकीय पत-प्रतिष्ठेचा मुद्दा ठरली हाेती. या निवडणूक निकालाचे वैशिष्ट्य म्हणजे पुरेसे संख्याबळ असूनही राष्ट्रवादी काँग्रेस पुरस्कृत अपक्ष उमेदवार अशाेक जगदाळे यांना पराभव स्वीकारावा लागला. या प्रतिष्ठेच्या लढाईत रमेश कराड यांनी एेनवेळी उमेदवारी मागे घ्यावी यासाठी पंकजा मुंडे यांनी...
    June 13, 02:00 AM
  • अटलबिहारी वाजपेयी यांनी जे केलं, तेवढंही प्रणवकुमार मुखर्जी यांना जमलं नाही. वाजपेयी संघाचे कट्टर स्वयंसेवक. तरीही मोदी यांच्यासारख्या संघाच्या दुसऱ्या कट्टर स्वयंसेवकानं गुजरातेत २००२ च्या फेब्रुवारीमार्चमध्ये जो मुस्लिमांचा नरसंहार घडवून आणला, त्या वेळी गुजरातच्या या मुख्यमंत्र्यांच्या बाजूला उभं राहून वाजपेयी यांनी त्यांना राजधर्म पाळा असा जाहीर सल्ला दिला. ती एक प्रकारची कानउघाडणीच होती. मोदी यांना मुख्यमंत्रिपदाचा राजीनामा द्यायला लावायला हवा, असं वाजपेयी यांचं मत...
    June 12, 06:54 AM
  • महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळ अर्थात एसटीच्या कर्मचाऱ्यांचा संप मिटल्याने राज्यभरातील कोट्यवधी प्रवाशांनी सुटकेचा श्वास सोडला आहे. काही महिन्यांपूर्वीही असाच संप पुकारला गेला अन् तो नेटाने तीन-चार दिवस चालल्यामुळे सरकार चांगलेच अडचणीत सापडले होते. एका बाजूला एसटीतील विविध पक्ष- संघटनांची बांधिलकी मानणाऱ्या जवळपास २२ कर्मचारी संघटनांतील लाखभराच्या वर सदस्य अन् दुसरीकडे एसटी बसने प्रवास करणारे लाखो प्रवासी असा प्रचंड मोठा पसारा महामंडळाचा आहे. मुंबईची लोकल जशी मुंबईकरांची...
    June 12, 06:52 AM
  • संपूर्ण जगाला १२ जूनची प्रतीक्षा होती. आज ती पूर्ण होत आहे. अमेरिका आणि उत्तर कोरियाच्या अध्यक्षांची सिंगापूरमध्ये चर्चा होत आहे. ही भेट केवळ या दोन देशांपुरती मर्यादित नाही, तर संपूर्ण जगातील शांततेशी ती निगडित आहे. एकूणच, ही भेट ट्रम्प यांच्या राजकारणाची कसोटी पाहणारी ठरेल. अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदावर विराजमान झाल्यावर नवे करार करण्यात अधिक रस असलेले नेते, अशीच ट्रम्प यांची प्रतिमा बनली आहे. याचे महत्त्वाचे कारण म्हणजे जगभरातील रियल इस्टेटमध्ये नावाजलेल्या ग्रुपचे ते मालक...
    June 12, 06:34 AM
  • धरणांचे पाणी शेतीला वापरण्यासाठी हजारो किलोमीटर लांबीचे कॅनॉल आपल्या देशात आहेत. अशा सर्व कॅनॉलच्या बाजूने वनराई फुलवण्याचा एक राष्ट्रीय सामाजिक कार्यक्रम हाती घेतला गेला तर! वनक्षेत्र आणि झाडांचे प्रमाण एकूण भूभागाच्या ३३ टक्क्यांवर नेण्यासाठी अशा व्यवहार्य उपक्रमाची गरज आहे. भूप्रदेशांच्या सीमा माणसाने कितीही काटेकोर करण्याचा प्रयत्न केला तरी पृथ्वीवरील जीवन हे परस्परावलंबी आहे हे आधुनिक काळाने अनेकदा अनुभवले आहे. त्यामुळेच पशुधन आणि वनस्पतींचे महत्त्व माणसाला आता...
    June 11, 02:00 AM
  • राज्यात प्लास्टिकबंदीनंतर आता शेतीसाठी वापरण्यात येणाऱ्या रासायनिक खतांवर बंदी आणण्याबाबत गांभीर्याने विचार सुरू असल्याची माहिती राज्याच्या पर्यावरणमंत्र्यांनी एका जाहीर कार्यक्रमात नुकतीच दिली. प्लास्टिकबंदीची घोषणा झाली आणि त्यावर सगळ्याच बाजूंनी मोठी चर्चा सुरू झाली. पण यानिमित्ताने बंदीच्या बाजूने वातावरण सुरू व्हायला लागले आहे. रासायनिक खतांच्या बाबतीतही गांभीर्याने आणि तातडीने विचार करण्याची गरज निर्माण झाली आहे. शेती, पाण्याचे स्रोत आणि सर्वसामान्यांच्या जगण्यात...
    June 9, 06:50 AM
  • प्रोजेक्ट लोन स्वरूपांत पीक कर्जे देण्याचा विचार केला गेला पाहिजे. याशिवाय एखादी बँक/बँका, तिच्या/त्यांच्या अडचणींमुळे पीक कर्जे देऊ शकत नसतील तर तेथे राष्ट्रीयीकृत बँकांना विशेषतः जिल्ह्याच्याअग्रणी बँकांनी संबंधित कर्जदारांची जुनी सारी कर्जे अडचणीतल्या बॅँकांना परत करून कर्जदारांना पीक कर्जासह सर्व कर्जपुरवठा केला पाहिजे. यासाठी नाबार्डने प्रोत्साहक मार्गदर्शन केले पाहिजे. मे उकाड्याचा पण शेतकऱ्यांना खरिपासाठी मशागतीचा. कोणाचे काही असो, बहुसंख्य शेतकरी पेरणीपूर्व तयारी...
    June 9, 06:45 AM
  • शिवसेनेची मुंबईवरील पकड निसटली आहे. ठाणे वगळता महाराष्ट्रात एकाही ठिकाणी शिवसेनेचे प्राबल्य नाही वा एकहाती सत्ता नाही. मराठी अस्मिता, मराठी आत्मसन्मान हे शब्द काही काळ उपयोगी पडले, पण ही अस्मिता साधणार कशी याचा कार्यक्रम उद्धव ठाकरेंकडे नाही. सेनेतील बरेचसे नेते आता पन्नाशीत गेले आहेत.ते जुन्या मस्तीत रमत असले तरी सेनेकडे येणाऱ्या नवीन पिढीला आकर्षित करणारा कार्यक्रम पक्षाकडे नाही. केवळ भाजप विरोधावर किती काळ राजकारण करणार? उद्धव ठाकरे आणि अमित शहा यांच्या भेटीतून ताबडतोब काही...
    June 8, 02:00 AM
  • अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ८ मे २०१८ रोजी अमेरिका २०१५ मध्ये इराणबरोबर केलेल्या अणुकरारातून बाहेर पडत असल्याचा निर्णय जाहीर केला. या करारामागे इराणला अण्वस्त्रे विकसित करण्यापासून थांबवणे हा महत्त्वाचा हेतू होता. इराणमध्ये अणुबॉम्ब तयार करण्याची क्षमता असल्याचे लक्षात येताच अमेरिकेच्या नेतृत्वाखाली विविध देशांनी इराणवर आर्थिक आणि व्यापारी निर्बंध लादले. जगातील पाच शक्तिशाली देशांनी आणि जर्मनी (P5+1) यांनी मिळून हळूहळू इराणवरील निर्बंध शिथिल करण्याच्या बदल्यात...
    June 7, 06:31 AM
  • आरक्षित जागेवर बांधलेला बंगला आणि त्याची उभारणी बेकायदेशीर असल्याबाबतचा सोलापूर महापालिका आयुक्तांचा अहवाल, यामुळे सहकारमंत्री सुभाष देशमुख हे सध्या खूपच अडचणीत आले आहेत. मुंबईस्तरावर वेगवेगळ्या पक्ष पातळीवरही त्याचे तीव्र पडसाद उमटत असून, देशमुखांचे मंत्रिपद आणि आमदारकी हे दोन्ही पणाला लागले आहे. विधानसभेचे अधिवेशन जवळ येईल, तशी त्यावरची राजकीय चर्चाही जोरात होत राहील. त्याच बरोबर विधिमंडळातही विरोधक हा प्रश्न लावून धरण्याची चिन्हे दिसतात. अर्थात हा प्रश्न अचानक निघालेला नाही....
    June 7, 06:27 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED