आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

UNSC चे स्थायी सदस्य बनवण्यासाठी फ्रान्सचा भारताला पाठिंबा:म्हणाले- शक्तिशाली देशांचा सहभाग वाढला, ब्रिटननेही केली होती हीच मागणी

16 दिवसांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेत कायमस्वरूपी सदस्यत्वासाठी फ्रान्सने भारताला उघडपणे पाठिंबा दिला आहे. याआधी, शुक्रवारी म्हणजेच १८ नोव्हेंबर रोजी ब्रिटननेही भारताच्या बाजूने ही मागणी केली होती. जगातील सर्वात शक्तिशाली संघटनेमध्ये उदयोन्मुख शक्ती देशांचा सहभाग वाढण्याची वेळ आली आहे, असे युनायटेड नेशन्स (UN) मधील फ्रान्सच्या प्रतिनिधीने म्हटले. तर फ्रान्सने भारतालाच नव्हे तर जर्मनी, ब्राझील आणि जपानलाही सुरक्षा परिषदेत स्थायी सदस्य बनवण्याची मागणी केली आहे.

यूएन जनरल असेंब्लीच्या बैठकीत नैथिली ब्रॉडहर्स्ट म्हणाल्या की, 'फ्रान्स ही मागणी सातत्याने करत आहे. परिषदेने इतर देशांनाही सोबत घ्यावे. जेणेकरून ही संस्था अधिक मजबूत होईल, अशी आमची इच्छा आहे. सुरक्षा परिषदेचे काम अधिक चांगले करण्यासाठी 25 सदस्य जोडले जाऊ शकतात, असेही त्या म्हणाल्या. ज्यामध्ये आफ्रिकन देशांचाही समावेश करावा. नैथिली यांनी भौगोलिक प्रतिनिधित्वाच्या आधारे सुरक्षा परिषदेत सदस्य जोडण्याबाबत भाष्य केले.

भारताकडून यूएनएससीमध्ये सुधारणांची मागणी
सुरक्षा परिषदेतील बदलांबाबत संयुक्त राष्ट्रातील भारतीय राजनयिक रुचिरा कंबोज यांनी गुरुवारी हा मुद्दा उपस्थित केला होता. ज्यामध्ये त्यांनी UNSC मध्ये समान प्रतिनिधित्वाबद्दल बोलले गेले. बदलांमध्ये जितका विलंब होईल, तितकेच संस्थेचे आणि जगाचे नुकसान होईल. मात्र, भारताकडून अशा सुधारणांची मागणी होण्याची ही पहिलीच वेळ नाही. भारत वेळोवेळी UNSC मध्ये या बदलांना पाठिंबा देत आहे.

भारत UNSC चा स्थायी सदस्य का नाही?
सुरक्षा परिषदेचा स्थायी सदस्य होण्यासाठी भारत दीर्घकाळापासून प्रयत्न करत आहे. मात्र भारताच्या मार्गातील सर्वात मोठा अडथळा हा चीन आहे. चीनशिवाय फ्रान्स, अमेरिका, रशिया आणि ब्रिटनने भारताला सुरक्षा परिषदेचे स्थायी सदस्य बनविण्यास सहमती दर्शवली आहे. मात्र, चीन कायम वेगवेगळ्या बहाण्याने भारताच्या स्थायी सदस्यत्वाला विरोध करत आला आहे.

याशिवाय UNSC च्या रचनेत बदल करण्याची मागणीही अनेकदा करण्यात आली आहे. यूएनएससीमध्ये विकसनशील देशांचे प्रतिनिधित्व कमी आहे. परंतु स्थायी सदस्यांना यामध्ये कोणताही बदल नको आहे. व्हेटो पॉवर अन्य कोणत्याही देशाला द्यायला हवा, असा युक्तिवाद केला जातो. भारताशिवाय जपान, जर्मनी आणि ब्राझील हे देशही सुरक्षा परिषदेचे स्थायी सदस्य होण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत.

अमेरिकेचाही भारताला पाठिंबा
2021 मध्ये पंतप्रधानांच्या यूएस दौऱ्यादरम्यान राष्ट्राध्यक्ष जो बायडेन यांनी संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या स्थायी जागेवर भारताच्या दाव्याची वकिली केली होती. त्यावेळी भारताचे परराष्ट्र सचिव हर्षवर्धन श्रृंगला यांनी सांगितले होते की, केवळ अमेरिकाच नाही तर सर्व क्वाड सदस्य देशांनी यावर सहमती दर्शवली आहे.

कायमस्वरूपी सदस्य होण्याच्या शर्यतीत भारताची बाजू मजबूत का आहे?
जपान आणि ब्राझील हे देशही कायमस्वरूपी सदस्य होण्याच्या शर्यतीत आहेत. आशिया, युरोप, आफ्रिका आणि आखातातील बहुतेक देश आपल्या बाजूने आहेत. आणखी तीन गोष्टी आहेत. ज्या भारताची बाजू मजबूत करतात.

1. जगातील एक षष्ठांश लोकसंख्या भारतात आहे.

2. भारताने यापूर्वी कधीही कोणत्याही देशावर हल्ला केलेला नाही.

3. भारत हा जगातील सर्वात मोठा लोकशाही देश आहे. भारतीय अर्थव्यवस्था जगात सर्वात वेगाने वाढत आहे.

भारताला केवळ चीनच पाठिंबा नाही
यावर्षी जुलैमध्ये लोकसभेत माहिती देताना सरकारने सांगितले होते की, UNSC च्या 5 स्थायी सदस्यांपैकी 4 सदस्यांचा पाठिंबा आहे. परराष्ट्र राज्यमंत्री व्ही मुरलीधरन म्हणाले होते की, भारताला कायमस्वरूपी जागा मिळावी यासाठी केवळ चीनचा पाठिंबा नाही. ज्याबद्दल त्यांच्याशी सतत चर्चा केली जात आहे. अमेरिका, चीन, रशिया, फ्रान्स आणि ब्रिटन हे UNSC चे स्थायी सदस्य आहेत. यामध्ये इतर देशांचा सहभाग वाढवण्याची मागणी सातत्याने होत आली आहे.

बातम्या आणखी आहेत...