आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

वारंवार तोंडामध्ये फोड येणे धोकादायक:तज्ज्ञ म्हणतात- दुर्लक्ष केले तर पडेल महागात; घरगुती उपायांबद्दल घेऊया जाणून

नवी दिल्ली I भाग्य श्री सिंहएका महिन्यापूर्वी
  • कॉपी लिंक

तोंडात फोड आल्यावर (तोंड येणे) जेवण करणे, पाणी पिणे खूप अवघड होऊन जाते. अर्थात तोंडामध्ये अनेक कारणांमुळे फोड येवू शकतात. काही वेळा तणाव, झोप न लागणे आणि योग्य प्रमाणात पाणी न पिणे यामुळे तोंडाचा (फोड येणे) अल्सर होतो. शरीरातील पाण्याची कमतरता तर अन्य आजारांचे प्रमुख कारण बनते. या आजाराबद्दल आपण आज जाणून घेणार आहोत.

फरिदाबादच्या अ‌ॅकॉर्ड सुपर स्पेशालिटी हॉस्पिटलमधील डॉ. विपाशा ब्रजपुरिया यांनी मार्गदर्शन केले. तोंडातील फोडांचे आजार बरे करण्यासाठी घरगुती उपाय कोणते केले पाहीजे याबाबत मार्गदर्शन करित आहेत.

तोंडातील फोडाचे प्रकार घेऊया जाणून ​​​​​​

छोटे छोटे (कॅन्कर) फोड : यांना सामान्य व्रण असेही म्हटले जाते. हे फोड अंडाकृती आकारात पांढरे, राखाडी किंवा हलके पिवळे असतात आणि त्यांच्याभोवती लालसरपणा असतो. त्यामुळे खूप वेदनाही होतात. NCBI च्या 2021 च्या अहवालानुसार सुमारे 20 टक्के लोकांना फोड आले आहेत.

लहान जखमा असलेल्या फोडांना त्यांच्या आकारानुसार वेगवेगळ्या श्रेणींमध्ये वर्गीकृत केले जाते -
1. सेंटीमीटरपेक्षा कमी व्यासाचे आणि 1 ते 2 आठवड्यात बरे होणारे फोड सौम्य फोड म्हणून वर्गीकृत केले जातात.

लहान फोड का होतात?

  • तणाव किंवा आजारामुळे कमकुवत रोगप्रतिकारक शक्ती
  • मासिक पाळी दरम्यान हार्मोन्समधील बदलांमुळे
  • बी 12 किंवा फोलेट सारख्या जीवनसत्त्वांच्या कमतरतेमुळे
  • आतड्यांसंबंधी त्रास जसे की चिडचिड आंत्र सिंड्रोम, क्रोहन रोग.
  • पिण्याचे दूषित पाणी
  • भावनिक किंवा मानसिक ताण
  • धुम्रपानामुळेही तोंडात व्रण होता.

सर्दी फोड (Cold sores): याला ब्लिस्टर फिव्हर असेही म्हणतात. त्यात तोंडावर आणि ओठांवर द्रव भरलेले फोड असतात. जे फोडासारखे दिसतात. या हलक्या लाल रंगाच्या फोडांमध्ये मुंग्या येणे आणि जळजळ जाणवते.

थंड फोड का होतात?
हे फोड सिम्प्लेक्स टाइप १ विषाणू (HSV-1) मुळे होतात. या फोडांमुळे हलका ताप, अंगदुखी, सुजलेल्या लिम्फ नोड्स आणि फ्लूसारखी सौम्य लक्षणे दिसतात. हे फोड 2 ते 6 आठवडे टिकतात.

मोठे फोड (Major sore) : 2 ते 3 सेमी व्यासाच्या फोडाला मोठे फोड म्हणतात. त्यांना बरे होण्यासाठी कित्येक आठवडे किंवा महिने लागतात.
हर्पेटीफॉर्म अल्सर: याचे दुसरे नाव पिनपॉइंट अल्सर आहे. त्याचा आकार 1 ते 2 मिमी आहे.

फोडांच्या आजारातून दूर होण्यासाठी करा घरगुती उपाय :

  • जर तुम्हाला नेहमी फोडांचा त्रास होत असेल तर जास्त तळलेले किंवा मसालेदार पदार्थ खाणे टाळा. कमी मसाले असलेले पौष्टिक अन्न खा. आहारात सॅलडचा समावेश करा. नियमितपणे सूप आणि रस प्या.
  • मद्य हे औषधी गुणधर्मांनी परिपूर्ण आहे. फोडांच्या उपायावर याचा उपयोग होतो. याशिवाय एक चमचा वनौषधी मधात मिसळून खा. यामुळे फोड लवकर बरे होतात.
  • कोरफडीचा रस पोटाची उष्णता दूर करतो. यामुळे फोड बरे होतात. कोरफडीच्या लगद्याचा रस बनवून त्याचे रोज सेवन करा, तुम्हाला फायदा होईल.
  • टोमॅटोमध्ये आढळणारे घटक फोड दूर करण्यासाठी देखील प्रभावी आहेत. टोमॅटोचा रस एका ग्लास पाण्यात मिसळा. धुऊन टाकल्याने फोड दूर होतात.
  • सुक्या नारळाचे छोटे तुकडे तोंडात घेऊन त्याची पेस्ट बनवा. त्यांना थोडावेळ तोंडात ठेवा, नंतर गिळून घ्या. असे दिवसातून 2 ते 3 वेळा करा, अल्सरपासून मुक्ती मिळेल.
  • तोंडात फोड येत असतील तर काकडी, थंड दही या थंड गोष्टींचे सेवन करू शकता. हे फोडांमुळे होणारे दुखणे आणि सूज मध्ये आराम देते.
  • पोटाच्या उष्णतेमुळे वारंवार फोड येतात, त्यामुळे दिवसभरात थोडे थोडे पाणी किंवा ज्यूस प्यावे. फोड आल्याने जळजळीत आराम मिळेल.
  • कडुनिंबात अँटी-बॅक्टेरियल गुणधर्म असतात. कडुलिंबाची पाने आणि लसणाच्या रसाचे 5 थेंब पाण्यात उकळा. या पाण्याने गार्गल करा.
  • हळदीमध्ये बरे करण्याचे गुणधर्म आहेत. कोमट पाण्यात हळद आणि मीठ टाकून गार्गल करा. यामुळे फोड बरे होतात.
  • १ चमचा मधात टीस्पून वेलची पावडर मिसळून घट्ट पेस्ट बनवा. ही पेस्ट फोडावर लावा, आराम मिळेल.
  • तोंडाचे व्रण दूर करण्यासाठी तुळशीच्या पानांचे सेवन केले जाऊ शकते. तुळशीच्या पानांमध्ये अँटी-बॅक्टेरियल आणि अँटी-इंफ्लेमेटरी गुणधर्म असतात. जे विषाणूजन्य आजारांपासून तसेच उष्णतेमुळे होणाऱ्या समस्यांपासून आराम देतात.
  • ज्यांना तोंडात अल्सरची समस्या आहे त्यांनी रोज तुळशीची पाने चावावी, नंतर पाणी प्यावे, त्यांना फायदा होईल.
  • तोंडात अल्सर झाल्यास वेलची (विलायची) चघळल्याने आराम मिळतो. यासाठी सकाळी आणि संध्याकाळी वेलची चावून खावी. नंतर कोमट पाण्याने तोंड धुवावे. यामुळे तोंडाच्या फोडांपासून आराम मिळेल आणि घसा खवखवणे देखील कमी होईल.
  • काळे मनुके फोड बरे करण्यासाठी खूप उपयुक्त आहेत. रात्री झोपताना भिजवलेले काळे मनुके खा आणि चावून खा, यामुळे पोटातील उष्णता दूर होईल आणि पित्तदोषही दूर होईल. असे नियमित केल्याने तोंडाचे व्रण काही दिवसात पूर्णपणे बरे होतील.
  • मोहरीचे तेल आणि खोबरेल तेलामध्ये दाहक-विरोधी गुणधर्म असतात. तोंडात फोड आले असतील तर यापैकी कोणतेही तेल तोंडात लावावे.

तोंडातील फोडांना हलक्यात घेऊ नका

तोंडाचे व्रण हे देखील तोंडाच्या कर्करोगाचे लक्षण असू शकते. जर दाताभोवती जळजळ किंवा फोड असतील तर ते स्क्वॅमस सेल कर्करोगाचे कारण बनू शकते. अशी लक्षणे दिसल्यास ताबडतोब डॉक्टरांशी संपर्क साधा. काही वेळा दातांच्या मागच्या बाजूला किंवा जिभेच्या खालच्या भागावर फोड येतात जे दिसत नाहीत. तुम्हाला असे वाटत असल्यास, डॉक्टरांना भेटा जेणेकरून कर्करोग पसरण्यापासून रोखता येईल.

तोंडावर फोड येणे हे कर्करोगाचे लक्षण असू शकते

  • अल्सरमुळे तोंडात अनेक दिवस दुखणे किंवा सूज येणे.
  • दोन आठवड्यांपेक्षा जास्त काळ तोंडाच्या अल्सरमधून रक्तस्त्राव.
  • तोंडात व्रण असल्यास दोन आठवड्यांपेक्षा जास्त काळ घशात सूज येणे.
  • तोंडाच्या किंवा जिभेच्या कोणत्याही भागाचा रंग बराच काळ बदलणे.
  • गालावर ढेकूळ किंवा फोड येणे आणि ते लवकर बरे होत नाही.
  • जीभ सुन्न होणे आणि बोलण्यात अडचण.
  • दोन आठवड्यांपेक्षा जास्त काळ घशात जडपणा किंवा घट्टपणा जाणवणे.
  • तोंडावर किंवा जिभेवर पांढरे डाग, रेषा दिसणे.
बातम्या आणखी आहेत...