जाहिरात
जाहिरात
Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • एक झोपडीवजा मोडके घर. कुडाच्या भिंतीने बांधलेले. वाकून गेलो नाही तर डोक्यावर फटका बसलाच म्हणून समजायचा. घरात मोजकीच भांडी. सकाळी चार वाजता राजू अभ्यास करायला बसतो. राजूचा भाऊ समीरही त्याच्याच पाठोपाठ उठून व्यायाम करायला गावाबाहेरच्या पटांगणात जाणार. दोन्ही मुलं अगदी मेहनती व अभ्यासू. राजू अकरावीला, तर समीर नववीला आहे. राजूला एमपीएससीची परीक्षा द्यायची आहे, तर समीरला पोलिस अधिकारी व्हायचंय. त्यासाठी लागणारी सर्व मेहनत ते घेतायत. राजू पाचवीत असताना शाळा सुटली होती. गरिबीमुळे...
    November 17, 11:07 PM
  • पूजा, वय वर्षे 11. शिक्षण चौथी चालू आहे. अत्यंत हुशार. चुणचुणीत. विचारलेल्या कोणत्याही प्रश्नांची उत्तरे पटापट देणारी मुलगी. शाळेतील सर्व शिक्षकांची लाडकी. दुसरीनंतर घरच्या परिस्थितीमुळे पालकांसोबत ऊसतोडणीच्या कामाला जाऊ लागली. कोल्हापूर, सांगली किंवा कधी कधी आंध्राला पण जाई. वर्षातील सात महिने बाहेरच. पुन्हा गावात आल्यावर शेतीवर मोलमजुरी ठरलेलीच आहे. घरची परिस्थिती अगदीच वाईट आहे. दररोजच्या मोलमजुरीवर कुटुंबाचे पोट भरते. घरात अगदी बेताचीच भांडी आहेत. कुडाचे बांधलेले घर. घराच्या...
    November 17, 11:05 PM
  • मधुरिमाच्या (7 ऑक्टोबर) पुरवणीमधील टोमण्यांपरीस आत्महत्या बरी हा कमल धनेश्वर-सुरेखा को-हाळकर लिखित लेख वाचला. सर्वेक्षणाच्या माध्यमातून समोर आलेल्या निष्कर्षांची मांडणी आणि त्याला मानसोपचारतज्ज्ञांच्या सल्ल्याची जोड दिल्याने लेख आवडला. अभिनंदन. या विषयासंदर्भात काही मुद्दे मांडावेसे वाटतात.उमलत्या वयातील मुलामुलींच्या आयुष्याला योग्य दिशा देण्याचे काम पालकांचे असते. मात्र, ब-याच वेळेला पालक मुलांकडून अवास्तव अपेक्षा ठेवतात किंवा मुलांच्या ऐपतीपेक्षाही अधिक मोठी झेप घेण्यास...
    November 17, 10:57 PM
  • संसाराला हातभार लावण्यासाठी अनेक महिला स्वयंरोजगाराचा मार्ग अवलंबतात. शिवाय त्यातून इतर महिलांसाठीही रोजगार निर्माण होत असल्याने या कामाकडे अनेकींचा कल असतो. मुंबई आणि दिल्लीप्रमाणे आता राज्यातल्या इतर शहरांमध्येही स्वयंरोजगार मोठ्या प्रमाणावर सुरू झाले आहेत. मात्र, यातील फार कमी स्वयंरोजगार केंद्रांमध्ये सरकारी कर्मचा-यांना मिळतात त्याप्रमाणे भविष्य निर्वाह निधी (पीएफ), ईएसआयसीसारखे लाभ मिळत नाहीत. पण आता औरंगाबाद शहरात जवळपास दहा वर्षांपूर्वी महिलांच्याच पुढाकारने सुरू...
    November 17, 10:54 PM
  • बीएस्सीचे शेवटचे वर्ष चालू असताना बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या नोकरीत दाखल होण्यासाठी अपॉइंटमेंट लेटर घरी आले आणि मी महानगरपालिकेत रुजू झाले. सकाळी कॉलेज आणि दुपारी नोकरी अशी तारेवरची कसरत चालू होती. सहा महिन्यांत बीएस्सी पूर्ण झाले. अभ्यासाचे ओझे दूर झाले. 1999 मध्ये जयललितांनी केंद्र सरकारचा पाठिंबा काढून घेतल्यामुळे सरकार पडल्याने निवडणुका जाहीर झाल्या. आम्हाला निवडणुकीची ड्यूटी लागली. अजूनपर्यंत एकदाही मतदान केलेले नसताना पडद्यामागे काय चालते हे पाहायला मिळणार म्हणून मी भलतीच...
    November 17, 10:49 PM
  • मुलीचे लग्नाचे वय झाले की, आईवडिलांना वेध लागतात ते आपल्या लाडक्या लेकीच्या लग्नाचे. माझे माहेर विदर्भात, एक छोटेसे गाव. तेथे कसलीही सुखसुविधा नव्हती. म्हणून आम्ही भावंडे तालुक्याच्या गावी शिकायला होतो. मी तेव्हा बीएला होते. परीक्षा चार दिवसांवर येऊन ठेपली. त्यातच यांची तार आली की, आम्ही मुलगी बघायला येत आहोत. सोबत मध्यस्थी म्हणून लांबचे ईश्वरमामा होते. संध्याकाळी पाचच्या रेल्वेने पाहुणे येणार म्हणून आई-बाबा, काका सर्व आधीच आले व जय्यत तयारी केली. माझ्या अभ्यासाचा खोळंबा म्हणून मी जरा...
    November 17, 10:46 PM
  • परवाच एक मित्र भेटला. त्याचा एकुलता एक मुलगा आठ दिवस शाळेच्या सहलीसाठी जायचा होता आणि आईसुद्धा मोठ्या भावाकडे जायची होती. मित्र आणि त्याची बायको खुश होते. आठ दिवस दोघांना एकट्याने घालवायला मिळतील म्हणून. म्हणजे अगदी चोवीस तास एकमेकांना खेटून काढायचे मधुचंद्राचे दिवस कधीच निघून गेले असले तरी दोघंच घरी असल्याने मिळणारं थोडं स्वातंत्र्य त्यांना हवंहवंसं वाटत होतं एवढं खरं.आणि हे स्वातंत्र्य तरी कसलं, तर रोज सकाळ-संध्याकाळ वरण-भात पोळी-भाजी असा साग्रसंगीत स्वयंपाक न करण्याचं, थोडं उशिरा...
    November 17, 10:42 PM
  • वरळीच्या दूरदर्शन केंद्रात यंदाच्या नवज्योतींचा कार्यक्रम सुरू होता. या नवज्योती म्हणजे विदर्भातल्या नऊ मागासलेल्या तालुक्यांमधल्या नऊ मुली. मूळची गरिबी, कोणाला आई नाही, कोणाला वडील नाहीत; तर कोणाला दोघंही नाहीत. या दहावी-बारावीत शिकणा-या मुलींकडे आपल्यासारखे उत्तमोत्तम कोचिंग क्लासेसही नाहीत. आहेत तर फक्त स्वप्नं आणि ती पूर्ण करण्याची जिद्द.निवेदिकेने आमच्या शेवटच्या नवज्योतीला - शिरीनला मंचावर यायला सांगितले. अचानक शांतता जाणवली. दोन हात आणि एक पाय नसलेली शिरीन स्वत:हून एकटी...
    November 17, 10:37 PM
  • हॅरी पॉटरचे सगळे चित्रपट पाहिलेली, त्यातले संवाद तोंडपाठ असलेली अनेक मुले आपल्याला माहीत असतात; पण हॅरी पॉटरच्या कादंब-या वाचलेल्या मुलांची संख्याही लक्षणीय आहे, हे आपल्याला कदाचित माहीत नसते. जे. के. रोलिंग नामक ब्रिटिश लेखिकेने हॅरी पॉटरच्या सात कादंब-या लिहिल्या आहेत आणि त्यातल्या काही तर 600 वा त्याहून अधिक पानांची आहेत. सर्व पुस्तकांवर चित्रपट आलेले आहेत आणि ते टीव्हीवर कोणत्या ना कोणत्या वाहिनीवर सतत दाखवले जात असतात. तरीही हॅरी पॉटरच्या पुस्तकांना वाचनालयांमधून आणि पुस्तकांच्या...
    November 10, 10:18 PM
  • खूप काही जुनी घटना नाहीये. अमृता काही दिवसांपूर्वी मला भेटायला आली. गप्पांच्या ओघात खूप काही बोलून गेली आणि तिचा खरा प्रॉब्लेम काय आहे हे समजले. ती नवी नवरी म्हणून आली तेव्हा घरातल्यांची काळजी घेण्यात, त्यांचे वेळच्या वेळी हवे नको बघण्यात इतकी मश्गुल झाली की आपण त्या घरात फक्त कामवालीचा दर्जा मिळवलाय हे तिला समजलेच नाही. लग्न झाल्यावर काही महिन्यांतच सत्य बाहेर आले. तिने उच्चारलेला एक शब्दही घरच्यांना नकोसा असायचा. नंतर तर गंमतच झाली. तिच्या घरात लहान्या जावेने प्रवेश केला. मोठ्या...
    November 10, 10:17 PM
  • नऊ महिने खूप मोठ्या आशेने गर्भारपणाचे दिवस गेल्यानंतर दुर्दैवाने काही मातांना अत्यंत निराशा अनुभवण्याचा प्रसंग येतो, तो म्हणजे मृत बालकाचा जन्म. पहिल्या वीस आठवड्यांपर्यंत जर गर्भ मृत झाला तर त्याला गर्भपात म्हणतात व त्यानंतरच्या वीस आठवड्यांपर्यंत मृत बालक - स्टिल बर्थ. याचे सामान्यत: दोन प्रकार असतात.*जन्माआधी अगदी थोडा काळ किंवा जन्मत: लगेच मृत झाल्यास - फ्रेश स्टिल बर्थ.* गर्भाशयाच्या आत असताना साधारण 24 तास आधी मृत झाल्यास व नंतर जन्म झाल्यास. अशा वेळी या बालकामध्ये अनेक बदल घडतात....
    November 10, 10:15 PM
  • वज्र म्हणजे इंद्राचे अस्त्र. या आसनामध्ये पायांची बैठक वज्राप्रमाणे पक्की असते. म्हणूनच याला वज्रासन म्हणतात. व्रज याचाच अर्थ जननेंद्रिय असासुद्धा होतो. या आसनाच्या सरावामुळे विशेषत: जननेंद्रियावर व ओटीपोटावर लाभदायक परिणाम होतो. पूर्वस्थिती : दोन्ही पाय एकमेकांजवळ ठेवून पाय पसरून बसावे. हात नितंबाच्या दोन्ही बाजूंना जमिनीवर ठेवावेत.(1) डाव्या हातावर व बाजूवर शरीराचा भार घेऊन उजव्या हाताच्या मदतीने उजवा पाय गुडघ्यात दुमडावा. उजव्या पायाचा तळवा आकाशाच्या दिशेने ठेवून पाऊल मागे...
    November 10, 10:11 PM
  • सोहमची आई एका प्रायव्हेट कंपनीत नोकरीला होती. घरी येईपर्यंत सोहमची आई पार थकून जात असे. स्वयंपाक आणि इतर कामे त्यांची वाट पाहत असत. केव्हा ती संपतात आणि आपण आराम करू, असे त्यांना वाटत असे. अर्थात चार वर्षांच्या सोहमला या गोष्टीची कल्पना नव्हती. आई, आपण बाहेर जायचं का? सोहमने विचारले.आत्ताच मी आले नं ऑफिसमधून, सोहमची आई.आई चल ना... सोहम हट्ट करू लागला.हे बघ, बाबा घरी आले की जाऊ. सोहमची आई बोलली.बाबा कुठे गेले आहेत? सोहमचा पुढील प्रश्न तयार होता.बाबा.. ऑफिसमध्ये... सोहमच्या आईचा आवाज कंटाळवाणा आणि तेज...
    November 10, 10:10 PM
  • एका लग्नात खूप वर्षांनी एक काका भेटले. काय म्हणता आहात? असा सहज प्रश्न विचारल्यावर ते मनमोकळे बोलायला लागले. त्यांच्या बोलण्याचा सारांश असा होता, की मुलगा व सून दोघेही कामावर गेल्यानंतर त्यांचा नातू व नात दोघांची जबाबदारी त्यांच्यावरच असते आणि त्यांच्या म्हणण्याप्रमाणे आजचे एक मूल आधीच्या दहा मुलांसारखे असते. त्यामुळे एकंदरीत सगळे फार अवघड आहे असा त्यांचा सूर होता. त्यांच्या सूनबाईही भेटल्या. त्यांच्या म्हणण्याप्रमाणे मुलांचे आजी-आजोबा जुन्या पद्धतीप्रमाणे मुलांना सवयी लावायला...
    November 10, 10:06 PM
  • भोजन कुणाबरोबर करावे आणि त्यात कोणते अन्नपदार्थ असावेत तेराशे बेचाळीस ते तेराशे पंचेचाळिसाव्या श्लोकाची पहिली ओळ यामध्ये राजा सांगतो की नातेवाईक, आप्तस्वकीय, मंडपाचे अधिपती, शेजारच्या देशाचे राजे किंवा मांडलिक राजे, मान्यवर व्यक्ती, शूर योद्धे, आश्रित, मित्र, नोकर, गायक, वादक या सर्वांना बोलावून ज्याच्या त्याच्या योग्यतेनुसार आसनांवर बसवून नंतर त्यांना भोजन द्यावे. पुत्र, पौत्र, प्रपौत्र यांच्यासह राजाने भोजन करावे.आजच्या काळामध्ये रोज तरी नातेवाईक, मित्र यांचा समावेश आपण भोजनाचे...
    November 10, 10:04 PM
  • काय, ओळखलंत का? माझ्या जुन्या ओळखीची माणसं भेटली की आजकाल मला हा प्रश्न अगदी हटकून विचारावाच लागतो. ओळख असूनही ती न दाखवणारे भेटत चालल्यामुळे अशी ही खातरजमा करून घ्यावी लागते.काही वर्षांपूर्वी व्यवस्थापन संस्थेत विद्यार्थी असणारा एक जण अचानक मला एका कारखान्यात भेटला. मी सुखद आश्चर्यानं अरेच्चा! तू इथं कधीपासून आहेस? तू तेव्हा दुस-या वर्षाला होतास ना! असं म्हणताच तो आता ती जुनी गोष्ट झाली एवढंच तुटकपणे म्हणून पुढे सटकला. क्षणभर मी खट्टू झाले खरी, पण परत मनाची समजूत घातली. आता त्याला माझी ओळख...
    November 10, 10:02 PM
  • ताई, उद्या माझ्याकडे नक्की यायचं हं, उद्या माझ्याकडे पूजा आहे, मी आवाजाच्या रोखाने पाहिले. एक सावळीशी तरुणी हसत माझ्यापुढे उभी होती. तिची बारीक अंगकाठी आणि चेह-यावरचा उत्साह पाहून तिला मुलगी म्हटले तरी ती एक चाळिशीची स्त्री होती. चंद्रा! तिला बघून मला खरंच खूप आनंद झाला. कसली गं पूजा?, मी विचारले. ताई भाड्याने घर घेतलं आता. जरा मोठी खोली आहे आधीपेक्षा आणि डिपॉझिटपण नाही घेतलं जास्त! आता भाड्याचं का होईना हक्काचं घर झालं! आता मी आणि माझी मुलं आरामात हातपाय पसरून झोपू शकतो निवांतपणे! असं झोपायला...
    November 10, 09:09 PM
  • तुळशीचं लग्न वाजतगाजत पार पडलं ना? मग आवराआवर झाली की नाही? म्हणजे कंदील काढला का, घर सजवण्यासाठी लावलेल्या इतर वस्तू काढून पिशवीत भरून कपाटात ठेवल्या का? त्याचं काय आहे, लावायचा उत्साह असतो खूप, पण आवरून ठेवायचा नसतो ब-याचदा. घरापुढची रांगोळीसुद्धा पुसायची काही लोक तसदी घेत नाहीत दोन दिवसांत. या दिवाळीनंतरच्या आवराआवरीवरून आठवलं. मुंबईत राहणा-या एका ब्रिटिश मैत्रिणीकडे जानेवारीच्या सुरुवातीला गेले होते. निघताना मी तिच्या दारावर लावलेल्या डेकोरेशनबद्दल काही म्हटलं. तर ती लगेच म्हणाली,...
    November 10, 09:07 PM
  • आज किनई आमच्या सुमीला पाहायला मंडळी येणार आहेत. फोटो पाहून लगेच पसंत पडली, बरं का? कांदेपोहे झाले की लगेचच देण्याघेण्याचेही ठरवून घेऊ. शेवटी आमची मुलीची बाजू, पडतं घ्यावं लागणारच. साधारणपणे 15 ते 20 वर्षांपूर्वी हा संवाद सगळ्याच लग्नोत्सुक घरातून ऐकू येत असे. मग छान साडी नेसलेली मुलगी चहाचा ट्रे घेऊन भावी सासरच्या मंडळींना सोज्ज्वळतेचा आविष्कार घडवत असे. तिला चालायला, बोलायला प्रसंगी गायला लावून तिचे सगळे अवयव धडधाकट आहेत की नाही, याची खात्री सासरची जुनीजाणती (की खाष्ट?) मंडळी करून घेत असत....
    November 4, 09:35 AM
  • आटपाट नगर होते. तिथल्या राजाला दोन, तीन, चार, कधी कधी पाच किंवा त्याहूनही जास्त राण्या होत्या. अशी गोष्ट आजची राणी कहाणीतली म्हणूनच वाचते. आपल्या राजाला दोन राण्या असल्या तर ते तिला मुळीच खपत नाही. नव्हे, तो कायद्यानेही गुन्हा आहे. हा कायदा ख्रिश्चन विवाह कायदा म्हणून अस्तित्वात आला तो नव्या करारात. म्हणजे झाली त्याला दीड-दोन हजार वर्षे. त्यापूर्वीच्या जुन्या करारात म्हणजे असेल आणखी एक-दोन हजार वर्षांपूर्वी तशी एका राजाला अनेक राण्या करण्यास मुभा होती, नावडत्या राणीला टाकून देण्यातही...
    November 4, 09:28 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED

    जाहिरात
      जाहिरात