Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • धर्म, धार्मिक चालीरीती, इतर धर्मांच्याही अस्तित्वामुळे येणारे थोडे ताणतणाव पार्श्वभूमीला येतात. बहुतेक कथांमधून गरिबी, त्यामुळे उपासमार, एक वेळचं जेवण मिळवताना होणारी दमछाक, सामाजिक अवहेलना, त्यामुळं मिटून जाणं वा उद्रेक होणं हेच केंद्रस्थानी आहे... धर्माचे मूलभूत तत्त्वज्ञान आणि प्रत्यक्षातले धार्मिक वर्तन यातली वाढती तफावत - सर्वच धर्मांच्या बाबतीत - हा आपल्या चिंतेचा, आस्थेचा आणि अभ्यासाचा विषय आहे असं म्हणणाऱ्या प्रख्यात कानडी साहित्यिक फकीर मुहम्मद कटपाडींचे सर्व साहित्य हा...
    February 6, 01:33 AM
  • बारावीत अभ्यासाचा, अॅडमिशनचा, मार्क मिळवण्याचा ताण बहुतेक सर्वच विद्यार्थ्यांवर असतो. त्यावर मात करायचा मात्र प्रत्येकाचा वेगवेगळा मार्ग असतो. वाशिममध्ये राहणाऱ्या स्नेहल चौधरीने तिच्यासाठी मार्ग शोधला होता तो गावातल्या अनाथाश्रमातल्या मुलामुलींशी गप्पा मारायचा. या गप्पांमधनं तिथल्या मुलींना हिच्याशी जवळीक वाटायला लागली अाणि त्या तिच्याशी वेगवेगळ्या विषयांवर बोलू लागल्या. स्नेहलच्या एक दिवस लक्षात आलं की, या मुलींना मासिक पाळी आली की फार त्रास होतो. सॅनिटरी नॅपकिन सोडा, स्वच्छ...
    February 6, 01:31 AM
  • अनेकदा आपण काय खातो आणि कसं खातो यामागे समाजाच्या उत्क्रांतीचा संक्षिप्त इतिहास दिसतो . बटाटेवड्यांचा सोनेरी काळ. गरम कढईतून जोडीजोडीने प्लेटीत, सोबत हिरवीगार फटाकडी चटणी; वाफेच्या धूसर वातावरणात खाल्लेला पहिला घास, कौतुकाने डोळ्यात पाणी. कधी कधी रेल्वे स्टेशनवर एका खांबाशी टोपलीत बसलेले वडे, आगगाडी थांबताच प्रवासशांची गर्दी, आणि सह्याद्रीच्या हिरव्या पानांमध्ये बसून लाल चटणीशी गुजगोष्टी करत खाणाऱ्यांचे कौतुकाचे शब्द ऐकत वड्यांनी घाटातून केलेला प्रवास. समाजात सर्व लहान...
    January 30, 07:54 AM
  • वार्ताहर म्हणून काम करताना माणसाची अनेक रूपं दिसतात. कधी हे माणुसकीची अनुभूती देतात, तर कधी हृदय हेलावून टाकणारे अनुभव येतात. एका तरुण महिलेच्या आत्महत्येची बातमी कव्हर करताना आलेल्या अनुभवावर आधारित हा लेख. चार वर्षांची छकुली व तिची सात वर्षांची बहीण राणी पोलिस ठाण्यातील बाकड्यावर बसल्या होत्या. त्यांचे डोळे सुजलेले होते. शेजारी वडील बसले होते. नंतर कळले की, मुलींच्या आईने आत्महत्या केली आणि पोलिसांनी आईच्या मृत्यूला जबाबदार म्हणून वडिलांना अटक केली. घरात चौघांशिवाय कुणी...
    January 30, 01:41 AM
  • सणसमारंभाचे एक तर विकृतीकरण आपण पाहतो किंवा मग कर्मठ लोकांकडून त्याचा अतिरेक आपण पाहतो. म्हणून नवीन पिढी ते साजरे करण्यासाठी घाबरते किंवा मग टाळते.मूळ गाभा आनंदनिर्मिती हा आहे. का लच मी एका घरी संक्रांतीनिमित्त हळदी- कुंकवाच्या कार्यक्रमाला जाऊन आले. विषय होता मोरपीस. आजच्या भाषेत सांगायचे झाले तर कार्यक्रमाची थीम मोरपीस होती. म्हणजे सगळीकडे मोरपीसं होती. रांगोळी, हॉलची सजावट, सरबतासाठीचे ग्लास, सगळीकडे मोरपिसांचा वापर. माझ्या मनाला जे भावलं ते असं की, दिलेल्या वाणासोबत एक चिट्ठी आणि...
    January 30, 01:40 AM
  • भारतीय प्रशासन सेवेतलं एक कर्तव्यदक्ष व्यक्तिमत्त्व म्हणजे पुरुषोत्तम भापकर. कायम शिस्त, वेळ आणि कायद्याच्या बंदिस्त दिनचर्येत वावरणारं. मात्र, या व्यग्रतेतही त्यांच्यातला संवेदनशील माणूस त्यांनी जागा ठेवलाय. चांदणं उन्हातलं आणि आकांत शांतीचा हे दोन काव्यसंग्रह त्याची प्रचिती देतात. भा रतीय प्रशासन सेवेतील एक अधिकारी! म्हणजे वेळ, कायदा, आणि शिस्त यांनी बंदिस्त असलेलं एक व्यक्तिमत्त्व, असंच साधारणपणे चित्र आपल्या डोळ्यांसमोर येतं. कर्तव्यदक्ष अधिकारी म्हणजे तो कायमच गंभीर...
    January 30, 01:39 AM
  • आपल्या मुलांना आपण खूप बोलायला शिकवतो. पण इतरांसमोर ती बोलली नाहीत की, आपण त्यांना शामळूचं लेबल लावून टाकतो. चुरूचुरू बोलणाऱ्यांचं कौतुक होतं. थो र विचारवंत व लेखक लिओ टॉलस्टॉय यांची एक कथा फार सुंदर आहे. कथेचे शीर्षक आहे, How much land does a man need? माणसाची तृष्णा, त्यासाठीची धडपड व याचा परिणाम यांचे सुंदर चित्रण कथेत केलेले आहे. कथेत एक मनुष्य पैज पूर्ण करण्यासाठी धावत असतो. संध्याकाळपर्यंत जिथपर्यंत तो धावणार तितकी जमीन तो जिंकणार असे असते. जास्तीत जास्त जमीन मिळवण्याच्या इच्छेपायी तो धावत राहतो. पण...
    January 30, 12:38 AM
  • प्रियांका पाटील बीएस्सीच्या मुलांना भौतिकी शिकवताना वेगवेगळे प्रयोग करून, शिक्षण आनंददायी आणि सोपं करते. ती शिकवण्याच्या अनुभवांवर आधारित लेखन करणार आहे. ले जर प्रकाशाची wavelength मोजायचं प्रॅक्टिकल असतं बीएससी पहिल्या वर्षाला. डार्क रूममध्ये सेटिंग केलेली असते. आधी बाकीच्या ग्रूप्सना प्रॅक्टिकल्स सांगून मी निवांत laser वाल्या ग्रूपकडे येते. एक खुर्ची घेऊन निवांत बसते आणि पहिला प्रश्न विचारते, याआधी अभ्यासक्रम सोडून laser हा शब्द कुठं ऐकलात? त्यांना बऱ्याचदा प्रश्न कळत नाही किंवा उत्तर सुचत...
    January 30, 12:37 AM
  • राष्ट्रीय कुटुंब आरोग्य सर्वेक्षणाच्या चौथ्या अहवालानुसार देशातल्या ७९% महिला आणि ७८% पुरुषांनी त्यांच्या कुटुंबात एखादी मुलगी असली तरी चालेल, असे मत व्यक्त केले आहे. अनेक वृत्तपत्रांतून, वाहिन्यांवरून, सोशल मीडियावरून याचं कौतुक केलं गेलं. पण खरंच असं आहे...? हि ला मुलगी होऊ देत, तिला मुलगी होऊ देत आणि तिलासुद्धा मुलगीच होऊ देत... मला मात्र मुलगाच हवा! कारण मुलगा म्हणजे वंशाचा दिवा...एकेकाळी देशभर गाजलेल्या मुलगी झाली हो या नाटकातला हा संवाद! दुर्दैवाने हा संवाद केवळ त्या नाटकापुरता...
    January 30, 12:36 AM
  • नातं जोडणं, जोडलेलं नातं सांभाळणं आणि सांभाळलेलं नातं फुलवणं ही तारेवरची कसरत. मात्र कुटुंबात, समाजात, शाळा-महाविद्यालयांत याची उदाहरणं मुलांना दिसली तर मुलं हे जीवनकौशल्य सहज आत्मसात करतात. आणि अशी उदाहरणं त्यांच्या आसपास असावीत ही समाज म्हणून आपणा सर्वांची जबाबदारी आहे. आ ई, तू नॉक न करता माझ्या बेडरूममध्ये कशी काय येऊ शकतेस? यू शुड नॉक नं? साक्षीचं हे वाक्य ऐकून तिची आई दचकलीच. मागच्या वर्षांपर्यंत आपल्या भोवती-भोवती फिरणारी आपली मुलगी अचानक इतकी स्वतंत्र कधी झाली की, तिच्यात आणि...
    January 30, 12:35 AM
  • प्राण्यांविषयी : गूगल प्लेस्टोअरवरून Pocket Zoo 4D हे अॅप मोफत डाउनलोड करता येते. ते डाउनलोड करून ओपन करा. सुरुवातीला खालच्या बाजूला view demo आणि Activate my box असे दिसेल. यानंतर view demo वर क्लिक करा. खालच्या बाजूला विविध प्राणी डेमो दिसेल. ज्या प्राण्यांचा डेमो पाहावयाचा त्यावर क्लिक करावे. त्या प्राण्याचा आवाज व त्याची बरीच माहिती मिळेल. मुलांना प्रकल्प करण्यासाठी हे अॅप उपयुक्त आहे. ग्रहमालेविषयी : Space 4D हे अॅपही मोफत डाउनलोड करता येते. ते डाउनलोड करून ओपन करा. सर्वात वरच्या बाजूला सहा ठिपके दिसतील, त्यावर क्लिक...
    January 30, 12:34 AM
  • प्रत्येकाने आपल्या जागेवर राहून प्रामाणिकपणाने हे काम करू म्हणजे मुलांना जे हवं ते मिळत राहील. मग ते आईकडून, वडिलांकडून मिळो की शाळेतले सर किंवा मॅडमकडून. पण ते त्यांना मिळायला हवं. प्रगत शैक्षणिक महाराष्ट्र अंतर्गत वाचन विकास कार्यक्रम यावर नुकतंच एक ट्रेनिंग झालं. डोक्याला काय नवीन खुराक लावतील, या विचारात मी मैत्रिणीसोबत गेले. वर्गात बसले तर माझे सहकारी, माझ्या मैत्रिणी आपापसात चर्चा करत होते. किती तणावपूर्ण वातावरण होतंय नं? जे मूल शाळेत येतंय त्याच्यावर लक्ष केंद्रित करायचं...
    January 30, 12:33 AM
  • वाॅशिंग्टन पोस्ट या अमेरिकेतील प्रतिष्ठित वृत्तपत्राच्या प्रवासातला एक महत्त्वाचा टप्पा सांगणारा द पोस्ट नावाचा चित्रपट सध्या गाजतोय. प्रसारमाध्यमांचे स्वातंत्र्य आणि सरकार यांच्यातील संघर्ष जुनाच, जगभरात ठिकठिकाणी वेळोवेळी तो समाेर येत असतो. या चित्रपटातला संघर्ष आहे अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष आणि पोस्टची प्रकाशक/मालक कॅथरीन ग्रॅहॅम यांच्यामधला. पोस्टचा संपादक बेन ब्रॅडली हा या दोन टोकांमधला एक महत्त्वाचा घटक. सत्यघटनेवर आधािरत या चित्रपटातून कॅथरीन यांचं विलोभनीय दर्शन...
    January 30, 12:32 AM
  • आपल्या मुलांना आपण खूप बोलायला शिकवतो. पण इतरांसमोर ती बोलली नाही की, आपण त्यांना शामळूचं लेबल लावून टाकतो. चुरूचुरू बोलणाऱ्यांचं कौतुक होतं. ती काही माणूसघाणी नाही. लोकांना भेटायला तिला आवडतं. पण पाचपन्नासच्या पुढे आकडा गेला की, भर गर्दीतही तिला एकटं वाटतं. आधी तिला वाटायचं, हे असं तिला एकटीलाच होतं. आणि यात काहीतरी गफलत आहे. पण सुसान केनच्या एका टेड टॉकनंतर जणू तिला तिचं मीपण गवसलं. (https://www.ted.com/talks/susan_cain_the_power_of_introverts#t-1124728) त्यातून ती नास्तिक. आस्तिकापासून नास्तिकापर्यंत केलेला डोळस प्रवास....
    January 30, 12:31 AM
  • उद्या बुधवारी खग्रास चंद्रग्रहण आहे. ज्या घरांमध्ये गर्भवती स्त्रिया आहेत, त्यांना सल्ले मिळतील घरातच बसून राहण्याचे, काहीही न खातापिता, काम न करता, वगैरे. ग्रहणाचे नव्हे, तर बहुतांश घरांमध्ये पाळल्या जाणाऱ्या या प्रथेचे दुष्परिणाम अनेकांगी आहेत, हे सांगणारी ही आजची कव्हर स्टोरी. आ ता सुरू होतील फोनवर फोन, आयांचे लेकींना, सास्वांचे सुनांना, नणंदांचे भावजयींना, वगैरे, वगैरे. फोन असतील मुख्यत्वे शुभेच्छांचे, आपलेपणाने, आठवणीने, वेळात वेळ काढून केलेले. सगळ्यांचा मथितार्थ एकच, जप गं बाई, या...
    January 30, 12:30 AM
  • ठाण्यात दोन दिवसांपूर्वीच मराठी व्यंगचित्रकार संमेलन पार पडलं. यात महिला कार्यशाळेला चांगला प्रतिसाद मिळाला. राधा गावडे, शरयू परकांडे,अश्विनी मेनन,अशी सध्या कार्यरत मोजक्या महिला व्यंगचित्रकारांची यादी भविष्यात वाढेल,अशी आशा या संमेलनाच्या निमित्तानं करायला हरकत नाही... ज्येष्ठ साहित्यिक न.चिं. केळकर यांचं एक वाक्य आहे. विनोद ही डोळ्यात अंजन घालून त्यातली घाण दूर करणारी शलाका आहे. विनोदी साहित्य एक प्रकारे समाजाचे डोळे उघडण्याचं काम करतं. विनोदी कथा, कविता आणि व्यंगचित्रं यांचा...
    January 23, 01:10 AM
  • डिसेंबरजानेवारी हा काळ किंवा या काळात असतो तो शिशिर ऋतू काही नैसर्गिक सौंदर्य किंवा रंगबिरंगी फुलांचे बहर यांसाठी प्रसिद्ध नाही. त्यावर फार कविता, लेखही नाहीत. पण तरीही आजूबाजूला पहाल तर रंगांची उधळण दिसेलच. बदामाची मोठ्ठी मोठ्ठी पानं मस्त लालबुंद झालीयत आणि कुठल्याही क्षणी गळून पडायच्या तयारीत आहेत. अनेक झाडांची पानं पिवळी होऊ लागलीत. काहींना नवीन पालवी फुटलीय. आंब्याची झाडं मोहोराने फुलली आहेत, आणि त्या धुंद करणाऱ्या गंधाने आसमंत आल्हादित करून टाकलाय. काल वसंतपंचमी झालीसुद्धा,...
    January 23, 01:08 AM
  • भारतीय स्त्रीजीवनाचा इतिहास, विज्ञानाने सुसह्य केलेला स्त्रीचा वर्तमान आणि आशादायी भविष्यकाळ यांच्याकडे नीट निरखून पाहिलं तर आपले बरेचसे प्रश्न सुटू शकतात आणि सुखं वाट्याला येऊ शकतात. त्रिकालातील स्त्रीजीवनाचा वेध घेणाऱ्या सदरातला हा लेख. आई ही भूमिका स्त्रीच्या आयुष्यात सर्वात मोठी व महत्त्वाची मानली गेली तरी या भूमिकेपायी तिला अनेक समस्यांचा सामना सातत्याने करावा लागला आणि आजही करावा लागतो आहे. तिला मूल झालं नाही, तर त्यात दोष तिचा आहे की नवऱ्याचा आहे हे न तपासता तीच वांझ आहे,...
    January 23, 01:08 AM
  • संसाराच्या रहाटगाड्यातून बाजूला होत, स्वत:ची ओळख नव्यानं गवसलेल्या माणदेशी तरंगवाहिनीवर रेडिओ जाॅकी बनून श्रोत्यांशी संवाद साधणाऱ्या महिलांची ही ओळख... नमस्कार 90.4 वर आपण ऐकत आहात माणदेशी तरंगवाहिनी मी केराबाई सरगर आपल्या समोर सादर करत आहे, संविधान ओवी... सुंदर माझं जातं गं, फिरतं बहुत... ओवी गाऊ कौतुकात, गाऊ या संविधान... पहिली माझी ओवी गं, भीमाच्या लेखणीला। विद्रोहाचं इचार रुजवून शानं केलं लोकांना।। दुसरी माझी ओवी गं, सुधारकांच्या वारश्याला। अस्तित्वाचं जिणं सांगून शिकवलं लोकांना।।...
    January 23, 01:07 AM
  • गणितातल्या बेरजा - वजाबाक्या, गुणाकार-भागाकार, वर्ग, पाढे ही अनेक विद्यार्थ्यांसाठी डोकेदुखी असते. मात्र, पालकांनी या विषयात थोडा रस दाखवून कृतिशील पुढाकार घेतला तर हा विषयसुद्धा हसत-खेळत शिकतात मुलं. याबद्दलच आजच्या सदरात. प्रत्येक व्यक्ती वेगळी असते. आपापल्या स्वभावानुसार त्यांच्या आवडी-निवडीही वेगळ्या असतात. काहींचं रंगांवर प्रेम असतं, काही स्वरांमध्ये स्वतःला हरवून जातात, काही नाचताना देहभान विसरतात. माझं तसं लहानपणापासून आकड्यांवर प्रेम आहे. कुठच्याही दोन लागोपाठच्या संख्या...
    January 23, 01:06 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED