Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • आपल्याला मूल हवं की नको हा खरं तर पूर्णत: वैयक्तिक विषय. या विषयाच्या समर्थनार्थ किंवा विरोधात प्रत्येकाची वेगळी मतं असू शकतात. महत्त्वाचं आणि आवश्यक आहे ते ही मतं खुलेपणानं व्यक्त होणं. पालकत्व नाकारून त्याबद्दल स्पष्ट मतं असणाऱ्या आणि ती मतं स्वत:च्या नावानिशी वाचकांसमोर मांडण्याचा समजूतदारपणा दाखवणाऱ्या उत्पल आणि तनुजा यांच्याबद्दल... मिळून साऱ्याजणी या स्त्रीवादी मासिकाच्या ऑफिसमध्ये झालेल्या वार्षिक नियोजनाच्या बैठकीत माझी उत्पलशी प्रथम गाठ पडली. इतकी वर्षं पुण्यात...
    September 4, 05:29 AM
  • २५ ऑगस्ट ते ८ सप्टेंबर हा नेत्रदान पंधरवडा म्हणून साजरा केला जातो. नेत्रदानाबाबत मोठी जनजागृती करून गेल्या सहा वर्षांत ३४० डोळ्यांचे संकलन करणाऱ्या बीड इथल्या चंद्रभागा गुरव यांच्याबद्दल... जन्मजात वा अपघाताने आलेल्या अंधत्वामुळे आयुष्यभर डोळ्यांसमोर अंधार घेऊन जगणाऱ्यांच्या आयुष्याच्या वाटा तिमिरातून तेजाकडे नेण्याचा एक मार्ग असतो नेत्रदान. याबाबत मोठी जनजागृती, मोहिमा होऊनही सुशिक्षितांमध्येही नेत्रदानाचे प्रमाण अत्यल्पच म्हणावे असे. या पार्श्वभूमीवर, सहा वर्षांत तब्बल...
    September 4, 05:29 AM
  • पृथ्वी निर्माण झाली तेव्हापासूनच वर्षानुवर्षं हवामान बदल होत आले आहेत. हे बदल ही जरी पूर्णपणे नैसर्गिक प्रक्रिया असली तरी मानवी हस्तक्षेपामुळे वाढलेला या बदलाचा दर ही खरी चिंतेची बाब आहे. जागतिक तापमानवाढसुद्धा (ग्लोबल वॉर्मिंग) पृथ्वीने याआधी अनेक वेळा अनुभवली आहे. सध्या होणारी जागतिक तापमानवाढ ही प्रामुख्याने मानवनिर्मित आहे. वैज्ञानिक आणि औद्योगिक क्रांतीमुळे हे प्रमाण झपाट्याने वाढू लागलं. एकोणिसावं शतक उजाडेपर्यंत मानव प्रजाती हवामान बदलाबद्दल अनभिज्ञ होती. हरितवायूंमुळे...
    August 28, 12:43 AM
  • भारतीय स्त्रीजीवनाचा इतिहास, विज्ञानाने सुसह्य केलेला स्त्रीचा वर्तमान आणि आशादायी भविष्यकाळ यांच्याकडे नीट निरखून पाहिलं तर आपले बरेचसे प्रश्न सुटू शकतात आणि सुखं वाट्याला येऊ शकतात. त्रिकालातील स्त्रीजीवनाचा वेध घेणाऱ्या सदरातला हा लेख. विद्याध्ययनासाठी ब्रह्मचर्याची विधिपूर्वक दीक्षा देऊन म्हणजे व्रतबंध करून अध्ययनासाठी गुरूकडे घेऊन जाणे हा संस्कार प्राचीन काळी मुलगा आणि मुलगी दोघांसाठी होता. स्त्रिया अध्ययन करत हे ऋग्वेदातील ऋचांच्या आधारे सिद्धेश्वरशास्त्री चित्राव...
    August 28, 12:42 AM
  • नुकतीच अभिनेत्री प्रियंका चोप्रा व निक जोनासच्या साखरपुड्याची बातमी सोशल मीडियातून सर्वत्र पसरली. निक अमेरिकन असून प्रियंकापेक्षा अकरा वर्षांनी लहान आहे हे महत्त्वाचे सूत्र यात सतत अधोरेखित होत होते. याचे पडसाद व्हाॅट्सअॅप, फेसबुक आदी सोशल मीडिया व गटागटाच्या चर्चेतून उमटत आहेत. एखाद्याच्या वैयक्तिक आयुष्याची चर्चा करण्याइतका खरंच हा गंभीर विषय आहे... ऐकलंस का? तिचा नवरा तिच्यापेक्षा अकरा वर्षांनी लहान आहे म्हणे काय बाई हे! मोठ्यांच्या गोष्टी, किती दिवस टिकेल हे लग्न शंकाच आहे......
    August 28, 12:41 AM
  • पीसीओडी हा शब्द हल्ली फार कानावर पडतो. या आजाराचे कारण नेमके माहीत नाही तेव्हा उपचारही नेमके ठरलेले नाहीत. त्या त्या डॉक्टरचा कस पाहाणारा हा आजार आहे. यावर औषधे आहेत, परंतु ती सातत्याने घेत राहावी लागतात, हे लक्षात ठेवावे. पी सीओडी (PCOD) म्हणजे पॉलीसिस्टिक ओव्हेरियन डिसीज. शब्दशः अर्थ, स्त्रीबीजग्रंथीत अर्धविकसित बीजेच बीजे दिसणे. संप्रेरकातील घोटाळ्यामुळे उद्भवणारा हा एक आजार आहे. यात स्त्रियांच्या शरीरात पुरुषरसांचे (Androgens) प्रमाण वाढते. परिणामी स्त्रीबीजनिर्मिती दर महिन्याला...
    August 28, 12:40 AM
  • आईपण प्रत्येक स्त्री जिच्या तिच्या परीनं निभवतच असते. पण तिनं कितीही केलं तरी तिच्या चुका काढायला सगळे शस्त्रं परजून तयारच असतात. आईपणाचं खूप उदात्तीकरण केलं जातंय का? तिच्याकडून आई म्हणून केल्या जाणाऱ्या अपेक्षा तिच्यातली स्त्री गुदमरवून मारून टाकत असतील का? आ ज मी आनंदीची गोष्ट सांगणार आहे. आनंदीवहिनी. माझी नेहमीची पेशंट. किरकोळ तब्येत, घरात वयोवृद्ध सासूबाई, तीन मुलं, नवरा यांचं करता करता वहिनी अगदीच हल्लक झाल्या होत्या. क्लिनिकला आल्या की, फक्त संसार आणि मुलं याविषयीच बोलत....
    August 28, 12:39 AM
  • माझ्या माहेरचे कुलदैवत गोमंतकातील कवळे येथील श्री शांतादुर्गा. आमच्याकडे वर्षातून चार वेळा देवीच्या नावाने देवकार्ये घातली जायची. श्रावण महिन्यापासून त्यांची सुरुवात व्हायची. नागपंचमी, नवरात्रात महानवमी, मार्गशीर्ष पंचमी आणि माघ पंचमी. एक सवाष्ण आणि एक कुमारिका (तिला मातोळी म्हणत) त्या दिवशी जेवायला असायची. आमचं एकत्र कुटुंब होतं. घरात बारा माणसं. देवकार्यादिवशी पंधराएक माणसं जेवायला असायची. माझी आई आणि काकू (आम्ही तिला काकी म्हणत असू), सकाळी सहा वाजल्यापासून सोवळं नेसून स्वयंपाकाला...
    August 28, 12:38 AM
  • कायम स्वस्तुती करत स्वत:च्याच प्रेमात असणं जसं चूक तसंच क्षुल्लक कारणांसाठी अपराधी वाटून घेणंही चूकच. दैनंदिन जीवनातल्या प्रत्येक लहान-सहान बाबतीत भावनिक स्थिरता आणि अस्थिरतेच्या हिंदोळ्यावर असणाऱ्या न्यूरॉटिक व्यक्तींच्या स्वभावाविषयी... स्वराला हर्मन खूप आवडायचा. खरं म्हणजे तिचं प्रेम होतं त्याच्यावर पण ती इतकी तणावात होती की, तो आपल्या प्रेमाला हो म्हणेल का? समजून घेईल का? त्याचं दुसऱ्या एखाद्या मुलीवर तर प्रेम नसेल नं? मी त्याच्यासमोर शोभून दिसेन का? मनाने अतिशय हळुवार असलेली...
    August 28, 12:38 AM
  • कोकणात आमचं खूप मोठं एकत्र कुटुंब आहे. आम्ही कायम जरी तिकडे राहात नसलो तरी कारणपरत्वेे खूप वेळा तिकडे जाणं होत असतं. पाटपाणीच्या निमित्ताने मी जी पाककृती सांगणार आहे ती आमच्या घरची खास चीज आहे. दुसऱ्या कोणाकडे ती बनते का, मला माहीत नाही. हिचं नाव आहे सुंठीची कढी. नावात जरी कढी असलं तरीही मुख्य जेवणासाठी करायचा हा पदार्थ नाही. आमच्या घरात काही कार्य झालं किंवा सणावाराचं ओळीने चारपाच दिवस जड जेवण झालं असेल तर पाचक म्हणून, तोंडाला रुची यावी म्हणून ही केली जाते. माझं पोट जरा ठीक नाहीये. सुंठीची...
    August 28, 12:37 AM
  • रात्री मी मुलांना आमच्या लहानपणीच्या आठवणी सांगत होते. त्यात आम्ही लहानपणी सुट्यांमध्ये बहीणभाऊ, चुलत- आते सगळे मिळून आमच्या गावी जाऊन कसे धम्माल करत असू, नदीवर जात असू, मोठ्या वाड्यातून लपंडाव खेळत असू, आणि जो भाऊ किंवा बहीण लाडकी असेल तिच्यासोबत एका ताटात जेवण करत असू, वगैरे सांगत होते. मुलांना खूप गंमत वाटत होती. आईबाबांच्या लहानपणीच्या गोष्टी ऐकायला त्यांना खूप मजा येते. एक दिवस सुटी असल्यामुळे उशिरा उठून ब्रंचचा बेत ठरला तशी मुलं लगेच म्हणाली, आई, आज आम्ही एका ताटात जेवणार. क्षणभर मला...
    August 28, 12:36 AM
  • नागपंचमी हा उत्तर कर्नाटकातील माहेरवाशिणींचा एक पारंपरिक सण! माहेरवाशीण हक्काने माहेरी येणारच. तिला बांगड्या, साडी हा माहेरचा आहेर. त्याबरोबरच घरात झोपाळे, तंबिट्टाचे लाडू, लाह्या हे सर्व दृश्य डोळ्यांसमोर तरळू लागले. डोळ्यातील आसवे पुसून तोंडात आलेला रुचीचा आवंढा गिळून, त्या पदार्थांची चवसुद्धा चाखली. वास दरवळला, तो पण दीर्घ श्वासाने हुंगला. तेव्हा, तोच पदार्थ चाखायला देऊन, आवडल्याची ढेकर, पोचपावती मला ऐकू येईलच. योगायोगाने यंदा माझी सई माहेरवाशीण इथेच माझ्याकडे आहे. माझ्यासाठी हा...
    August 28, 12:35 AM
  • रोजच्या जेवणातले किती तरी पदार्थ मला आई, आजी अगदी पणजीआजीपर्यंत घेऊन जातात, किती तरी पदार्थ सासूबाईंनी त्यांच्या सासूबाईंच्या पद्धतीने शिकवलेलेसुद्धा आहेत. आठवणीत गुंफलेले आणि आठवणींनी गुंफलेले असे हे पदार्थ. त्या सगळ्या पदार्थातून मग मी कुळथाची उसळ निवडली. मला अतिशय आवडणारी ही उसळ. आम्ही लहानपणी दर सुट्टीत रत्नागिरीला जायचो, तेव्हा आजी प्रेमाने करत असलेल्या अनेक पदार्थांमध्ये कुळथाची उसळही असायचीच! एकदम साधी, सोपी, खूप मसाले नसलेली अशी ही कुळथाची उसळ. उष्ण असल्यामुळे गरोदर...
    August 28, 12:34 AM
  • ही खास बाक्रे म्हणजे आजोळच्या घरची पूर्वापार चालत आलेली माझ्या आईच्या आईची, माझ्या आज्जीची, पाककृती. तवसाची काकडी आली की, हे लोणचं झालंच म्हणून समजा. चारपाच दिवस फ्रिजमध्ये मस्त टिकतं, अधिकाधिक चढं होतं, पोळी, भाकरी, भात, घावन, धिरडी, भाजणी वडे, थालिपीठ, काकडीचे पातोळे त्याबरोबर तर खासच लागतात. याविषयीची एक आठवण म्हणजे माझा मामा माझ्याकडे राहायला आला होता. त्याचं राहायला येण्याचं कारणच मुळी त्याला त्याच्या आईचे म्हणजे आज्जीचे सगळे खास पदार्थ यथेच्छ खायचे होते. तेव्हा त्याला एक गंभीर आजार...
    August 28, 12:33 AM
  • देशविदेशातील बातम्या, लेख वाचताना बऱ्याचदा काहीतरी छान हाती लागतं. म्हणजे नुसतं माहितीपूर्ण नव्हे, तर जगण्याविषयीच्या आपल्या कक्षा विस्तारायला मदत होईल असं काही. ते नेहमीच आनंद देणारं असंही नव्हे, कधी प्रचंड अस्वस्थही करून जाणाऱ्या असतात या बातम्या, बातम्यांमधल्या गोष्टी. एक व्हिडिओ ब्लाॅग नुकता पाहण्यात आला, पास्ता ग्रॅनीज नावाचा. म्हणजे पास्ता आजीबाई. आपल्याकडे जशी पोळी किंवा भाकरी अनेक वर्षांपासून केली जाते, कदाचित शेकडोही. तसाच पास्ता हा इटालियन पदार्थ. त्याचे अनेक प्रकार आहेत,...
    August 28, 12:32 AM
  • खरं तर हा पदार्थ आहे टोमॅटो-कांद्याचं धिरडं. पण आमच्या घरी याला भांडभजं असं नाव आहे आणि यातच त्याची गोष्ट सामावली आहे. माझी आजी लग्न होऊन आमच्या घरी आली. ती येताना या अशा धिरड्याचं नाव घेऊन आली, भांडभजं. तिच्या घरी तिच्या आईवडिलांचं किंवा कोणाचंही भांडण झालं की, हा पदार्थ होत असे. करायला सोप्पा. भांडून डोकं ठिकाणावर नसल्यामुळे फारसा चुकायचा प्रश्न नाही. सगळा उरलासुरला राग कांदा-टोमॅटो चिरण्यात, तेल तव्यावर टाकण्यात, पीठ कालवण्यात, ते तव्यावर सोडताना चर्र असा आवाज होण्यात निघून जात असावा,...
    August 28, 12:31 AM
  • मराठवाड्यातल्या पारंपरिक पदार्थांविषयी लिहिलेलं, त्या पदार्थांच्या चवी, पाककृती, करणाऱ्या कुटुंबीयांच्या आठवणी यांचं रसाळ वर्णन करणारं पाटपाणी हे इंग्रजी पुस्तक नुकतंच प्रकाशित झालं आहे. त्यानिमित्ताने लेखिकेचं हे मनोगत. या पुस्तकाच्या निमित्ताने फेसबुकवरच्या अंगतपंगत या महाराष्ट्रीय खाद्यपदार्थांविषयीच्या समूहात अनेक खवय्ये व सुगरणींनी त्यांच्या कुटुंबांमधल्या लक्षणीय अशा पाककृती आणि त्यामागची गोष्ट लिहिली होती. त्यातील काही निवडक पाककृती याच अंकात आतील पानांवर देत आहोत....
    August 28, 12:30 AM
  • गेल्याच आठवड्यात देशाचा ७२वा स्वातंत्र्यदिन आपण साजरा केला. हिंदी चित्रपटांमधून आझादीची भावना अनेक गाण्यांमधून व्यक्त झालेली आहे. संध्याकाळची वेळ. पार्क माणसांनी फुलून गेले होते. समोरच्या रस्त्यावर वाहनांची गर्दी. न थांबता रहदारी चालू होती. कोणती तरी सभा असावी. संपल्यावर रिवाजाप्रमाणे जन गण मन राष्ट्रगीताला सुरुवात झाली. स्पीकरवर गीत चालू असल्याने रस्त्यावरसुद्धा ऐकू गेले असणार. एक चमत्कार झाला. भर गर्दीच्या रस्त्यावरील रहदारी थांबली. रस्ता ओलांडणारी माणसे डिव्हायडरवर...
    August 21, 08:03 AM
  • नारळी टिकिया साहित्य - नारळ चव दोन वाट्या, चिरलेली कोथिंबीर दोन वाट्या, चिरलेले पांढरे कांदे अर्धी वाटी, मिरच्या व आलंलसूण पेस्ट दोन चमचे, मीठ, साखर चवीनुसार, तांदूळ पिठी दीड ते दोन वाट्या, दही एक चमचा, तेल. कृती - नारळ चव, कोथिंबीर, हिरवी मिरची आणि आलं - लसूण पेस्ट, मीठ, साखर, कांदा, तांदूळ पिठी, लिंबूरस सगळं एकत्र कालवून घ्यावं. दही लावून गोल गोळे करून चपटे प्लॅस्टिकवर थापावे. पॅनमध्ये गुलाबी रंगावर भाजावे. पुढील स्लाइडवर क्लिक करून पाहा आणखी रेसिपीज​...
    August 21, 07:37 AM
  • असंभव मालिकेतला इन्स्पेक्टर वझलवार, गुंतता हृदय हेमधला डिटेक्टिव्ह, कोडमंत्रमधले कर्नल प्रतापराव निंबाळकर, फर्जंदमधला मोत्याजी मामा या भूमिका साकारणारे अजय पुरकर हे उत्तम गायक आहेत, त्याचबरोबर त्यांनी इंटलेक्चुअल प्रॉपर्टी लॉयर म्हणूनही काम केलंय. सुप्रसिद्ध अभिनेते अजय पुरकर यांचा जन्म पुण्यातला. शाळेची सुरुवातीची काही वर्षं त्यांनी मुंबईत अंधेरीला पूर्ण केली. त्यांचे आई-वडील बँकेत नोकरीला होते. आईच्या आजारपणामुळे त्यांना पुण्याला जावं लागलं. त्यामुळे पुढचं शिक्षण पुण्यात...
    August 21, 06:57 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED