Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • आज रशियन बोल्शेव्हिक राज्यक्रांतीला १०० वर्षे पूर्ण होत आहेत. (त्या काळी रशियामध्ये ज्युलियन कॅलेंडर वापरले जात असल्यामुळे ही घटना २५ ऑक्टोबरची म्हणून नोंदली गेली होती. म्हणून ह्या क्रांतीला ऑक्टोबर क्रांती म्हटले जाते.) आपल्यापैकी बहुतेकांनी शालेय इतिहासात या क्रांतीचा अभ्यास केला आहे. अनेक रशियन कथा व कादंबऱ्यांचे मराठी वा इंग्रजीतील अनुवादही आपण वाचलेले असतात, ज्यात या क्रांतीचे वा क्रांती ज्या परिस्थितीत घडून आली, तिचे उल्लेख अाहेत. मॅक्झिम गाॅर्कीची आई ही त्यातलीच एक. अतिशय...
    November 7, 03:01 PM
  • व्यवसायानं डॉक्टर असणाऱ्या प्रतिभा फाटक सामाजिक कार्यातही सक्रिय आहेत. डॉक्टरकीच्या व्यग्रतेतूनही त्या सावित्रीबाई फुले एकात्म समाज मंडळाच्या माध्यमातून ग्रामीण महिलांच्या सर्वांगीण विकासासाठी झपाटून काम करतात. नुकत्याच झालेल्या नवरात्रौत्सवात त्यांच्या कार्याबद्दल त्यांचा गौरवही करण्यात आला. ऑगस्ट संपत आला होता. देशभरात अनेक ठिकाणी पावसानं थैमान घातलं होतं. अर्धा देश पुरात वाहत होता. पण मराठवाड्यातील अनेक गावं मात्र दुष्काळाच्या सावटाखाली होती. पावसाची चातकाप्रमाणे वाट...
    November 7, 02:34 PM
  • हवी तेवढी मुले झालेली असतात. ती मोठीही झालेली असतात. रांधा, वाढा, उष्टी काढा करून कातावलेला जीव जरा निवांत झालेला असतो. मग मनात येते, एकदा मुले झाली की, गर्भपिशवीचे काही काम नाही. हा अवयव नुसतातच शरीराला भार. उलट दर महिन्याला पाळी येणार, त्याच्या आधी, नंतर काही ना काही त्रास होणार. प्रवास आणि सणासुदीला पाळीचा प्रश्न सोडवावा लागणार. अशा असंख्य कटकटी तेवढ्या उरणार. त्यातून घरीदारी, शेजारीपाजारी कुणाला कॅन्सर झाला असेल तर मग या बाईपाठीमागे कॅन्सरच्या भीतीचाही ब्रम्हराक्षस लागतो. शेजारणीचे...
    October 31, 04:24 PM
  • आज कार्तिकी एकादशी. उपास असेल ना अनेकांचा? मग उपासाचा फराळ करता करता हे वाचायला आवडेलच उपास मज लागला गं सखे उपास मज लागला, उकडले बटाटे सहा ऊन कीस नुसता केला पाहा! केळी नि खजूर आणला हा उपास मज भोवला, घोटसा चहा घेतला मग दहीभात वरण चापिला! माझी आजी मिश्कील हसू आवरत ही ओवी गुणगुणत होती, त्यातली नायिका मीच होते. मी उपास करते याचाच मुळी सगळ्यांनी उपहास केला होता. दर दहा मिनिटांनी माझ्या पोटात भुकेचे टोल वाजत असतात पण माझा मनोनिग्रह पाहून यंदा आईने उपासाला मान्यता दिली. सकाळ उजाडली. भक्तिभावाने...
    October 31, 12:04 AM
  • नोव्हेंबर सुरू होतोय. हवेत हळूहळू गारवा येतोय. वातावरण आल्हाददायक होऊ लागलंय. अशा वेळी वातावरणात अधिक रंग भरण्यासाठी अनेक ठिकाणी शास्त्रीय संगीताच्या मैफली, साहित्य उत्सव, क्रीडा स्पर्धा आयोजित केल्या जातील. फेब्रुवारीपर्यंतचे चार महिने असे साहित्यिक कलात्मक संगीतमय होऊन जातील. अनेक दिग्गज कलाकार, साहित्यिक आपल्या गावात येतील, पण आपण तिथे जातो का? आपण आपल्या कामातनं, आॅफिसच्या वा घरच्या, यासाठी वेळ काढतो का? खरंच इतकं अशक्य आहे का असा एखाद्या कलेचा आस्वाद घेण्यासाठी दोन तास काढणं?...
    October 31, 12:03 AM
  • पाणी व मलमूत्रविसर्जनाच्या सुविधा मिळणे हा प्रत्येकाचा मानवी हक्क आहे, या जाणिवेला जागतिक पातळीवर मान्यता मिळालीय. मात्र महिलांच्या बाबतीत या मूलभूत गरजेकडे अजूनही दुर्लक्षच केले जाते. स्त्रियांना स्वत:च या बाबतीत न्याय मिळवण्यासाठी झगडावे लागतेय. का? भारतात जर आपण रस्त्याने प्रवास करीत असलो तर संध्याकाळी अंधार पडायला लागल्यावर कुठल्याही गावाबाहेर हमखास दिसणारे एक दृश्य म्हणजे पदराने तोंड झाकत हातात टमरेल घेऊन निघालेल्या बायका! निर्मल भारत, स्वच्छ भारत, हागणदारीमुक्ती अशा...
    October 31, 12:02 AM
  • FRIENDS ही मालिका तरुणांमध्ये लोकप्रिय आहे, प्रचंड. तीही, गेल्या वीस वर्षांपासून. म्हणजे दोन पिढ्या तरी. या मालिकेने प्रभावित झालेल्या एका तरुणीचं हे मनोगत. तुम्हालाही ती पाहायला लावेलसं. अमेरिकन कल्चर किती मुक्त, स्वाभिमानी असतं याचा नव्याने अनुभव फ्रेंड्स बघताना येतोय. सहा जण. तीन मुलगे आणि तीन मुली, स्वतःपेक्षा एकमेकांवर प्रेम करतात. त्यांच्यात कुठलीच प्रायव्हसी सेटिंग नाही की कुठलं लॉक नाही. मोकळेपणाने ते सगळं एकमेकांना सांगतात. आता यात काय एवढं? आपल्याकडे पण सांगतात ना. पण आपल्याकडे...
    October 31, 12:01 AM
  • मी कोण या प्रश्नाने माणसाचा जन्मापासून पिच्छा पुरवला आहे. मात्र, या प्रश्नाचे उत्तर सहजपणे कुणालाही मिळालेले नाही. ते कसे मिळवावे, ते मिळवण्यासाठी कोणता मार्ग अवलंबावा, याचे विज्ञान, तत्त्वज्ञान आणि अध्यात्माच्या आधारे दिशादर्शन प्रस्तुत ग्रंथ करतो. स्वार्थासाठी हायटेक प्रचारतंत्राचा अवलंब करणारे ढोंगी, आस्तिक धर्मवेडे प्रचारक असोत, वा पुरोगामी विचारांचे मुखवटे पांघरून समाजाला सरसकट आंधळे समजणारे तथाकथित ढोंगी नास्तिक विचारवंत; या सगळ्यांची अवस्था डोळे मिटून दूध पिणाऱ्या...
    October 31, 12:00 AM
  • जगभरात स्मार्टफोन वापरणाऱ्यांची संख्या वाढल्यामुळे वेगवेगळ्या अॅप्लिकेशन्सची म्हणजेच अॅप्सची मागणी वाढू लागली आहे. मोबाइल, डिजिटल असिस्टंट्स, टॅब्लेट, स्मार्ट वॉचेस, यांसारख्या इलेक्ट्रॉनिक्स डिव्हायसेस करता बनविलेल्या सॉफ्टवेअरला अॅप्स म्हणतात. विविध अॅप्सची गरज सगळ्यांनाच आहे. सर्व क्षेत्रातल्या मोबाइल अॅप्सची संख्या वाढू लागली आहे. त्यामुळे अॅप डेव्हलपमेंट या क्षेत्रात रोजागाराच्या अनेक संधी उपलब्ध होत आहेत. जगभरातील अनेक नामांकित कंपन्या वेगवेगळी अॅप्लिकेशन्स तयार...
    October 31, 12:00 AM
  • अरबांचे पारंपरिक बाजार म्हणजे सुक. सुक असतो तो बंदिस्त, मजबूत, दगडा मातीच्या विस्तृत मंडपात थाटलेला. दाटीवाटीने एकमेकांना खेटून रेटून उभी असलेली, पारंपरिक सामानाने खच्चून भरलेली छोटी-छोटी दुकानं. मुख्य भर सुक्या मेव्यावर. अरेबियन नाइट्सच्या मनोरंजक कथा लहानपाणी खूप वाचलेल्या होत्या. त्यातील सुलतान, शेख, आमिर, त्यांचे मोठमोठे राजवाडे, सामान्य लोक, लोकांची घरे, घरांतील रचना, पाकखाना, याबद्दल कायम उत्सुकता असायची. पण त्यांच्या खाण्यापिण्याच्या बाबतीत फारसं काही वाचल्याचं लक्षात...
    October 31, 12:00 AM
  • दीपावलीची धांदल नुकतीच कुठे संपलीय. फराळावर मनसोक्त तावही मारून झालाय. साफसफाईमुळे घराचा कोपरा अन् कोपरा अगदी लख्ख उजळून निघालाय, हो ना? अहो, घराच्या साफसफाईप्रमाणं आपल्या आतल्या मनाच्या साफसफाईचंही मग तसंच तर आहे की... प्रिय वाचक, दीपावलीच्या लक्ष लक्ष शुभेच्छा. दिवाळी म्हणलं की, मला काही तरी हरवल्यासारखं वाटतं. मला आठवतात ते दिवस जेव्हा शुभेच्छा SEND TO ALL पाठवता येत नव्हत्या. महिना दोन महिने आधी पोस्टातून शे-दोनशे पोस्टकार्ड आणायची. वेगवेगळे पेन, स्केच पेन वापरून त्यावर स्वतः तयार...
    October 31, 12:00 AM
  • आजचा तरुण काही करत नाही, फक्त मोबाइलमध्ये आणि सोशल मीडियावर गुंतलेला असतो, अशी टीका सतत होत असते. पण अर्थातच सगळे तरुण असे नसतात. काही सामाजिक प्रश्नांमध्ये स्वत:ला गुंतवून घेऊन त्यावर मार्ग काढण्याचा, सकारात्मक प्रयत्नही करतात. आंतरजातीय व आंतरधर्मीय विवाहांना संरक्षण मिळावं, यासाठीअशा कायद्याचं प्रारूप तयार करणाऱ्या पुण्यातील तरुणांविषयी आजची कव्हर स्टोरी. इशकजादे चित्रपटाचा शेवट आठवतोय? परमा आणि झोया यांच्या प्रेमाची परिणीती कशात होते बरं? आणि सैराट? परशा आणि आर्चीच काय होतं?...
    October 31, 12:00 AM
  • पालघर जिल्ह्यात डहाणू तालुका हा भौगोलिकदृष्ट्या अतिशय संपन्न असा तालुका आहे. पश्चिमेला विस्तृत सागरी किनारा, पूर्वेला जव्हारच्या डोंगररांगा, चहुबाजूंनी घनदाट वृक्ष असा निसर्गसौंदर्याने नटलेला हा तालुका पर्यटकांना भुरळ घालत असतो. तालुक्याच्या पूर्वेला कोसेसरी नावाचे गाव सूर्या नदीवरील धामनी धरण व कवडास बंधारा या दोन्ही प्रकल्पांच्या बरोबर मधे आहे. गावाच्या दक्षिणेला बारमाही वाहणारी सूर्या नदी. नदीवर कोणत्याही प्रकारचा पूल नसल्याने मुख्य रस्त्यावर येण्यासाठी गावकरी व...
    October 30, 11:25 PM
  • अन्वीचा पक्का समज आहे की, बाबाला काही कळत नाही! आणि दिवसात एकदा तरी ते वाक्य येतेच, बाबाला काहीच कळत नाही. आज तिच्या My little pony कार्टूनमधल्या वेगवेगळ्या पोनींची नावं आणि त्यांची वैशिष्ट्यं मला सांगत होती. मला त्यातलं काहीच माहीत नसल्याने मी पण अरे व्वा, अस्सं आहे होय असे बोलत होतो. मध्येच डोळ्यात आणि बोलण्यात स्वत:बद्दल अभिमान आणि त्याच वेळी बापाबद्दल करुणा वगैरे आणून मला म्हणाली, बाबा, तुला यांची नावे अज्जिबात माहीत नव्हती ना? आता काय, माहीत नव्हती तर नव्हती. तिला तरी कुठे मोठ्यांचं सगळं...
    October 30, 11:24 PM
  • तुम्ही फेसबुक वा ट्विटरवर असाल तर #metoo असं लिहिलेल्या काही पोस्ट वाचल्या असतील. काय आहे हा हॅशटॅग आणि काय सांगायचंय तो वापरून काही लिहिणाऱ्यांना? #metoo ही मोहीम अलिसा मिलानो या अभिनेत्रीने काही दिवसांपूर्वी सुरू केली ती हाॅलीवूडमधील प्रतिष्ठित व यशस्वी निर्माता हार्वे वाइनस्टाइन याच्यावर अनेक महिलांनी लैंगिक अत्याचार केल्याची तक्रार केल्यानंतर. Me too, म्हणजे मीही. मीही अशा अत्याचाराची शिकार झाले आहे, असं महिलांनी जाहीररीत्या सांगण्यासाठी पुढे यावं, म्हणून ही मोहीम. गेल्या आठदहा दिवसांत...
    October 24, 12:52 AM
  • भारतीय स्त्रीजीवनाचा इतिहास, विज्ञानाने सुसह्य केलेला स्त्रीचा वर्तमान आणि आशादायी भविष्यकाळ यांच्याकडे नीट निरखून पाहिलं तर आपले बरेचसे प्रश्न सुटू शकतात आणि सुखं वाट्याला येऊ शकतात. त्रिकालातील स्त्रीजीवनाचा वेध घेणाऱ्या सदरातला हा लेख. मोठेपणी पंडिता होईल अशी मुलगी जन्माला यावी म्हणून धार्मिक विधी केले जात असल्याचा उल्लेख बृहदारण्य उपनिषदात आहे. (४.१८). स्मृतिकाळात ही परिस्थिती बदलली. तिला वस्तू म्हटलं जाणं सुरू होण्याइतकं गौण स्थान आलं. कन्या, तिचं कौमार्य आणि तिचा विवाह या...
    October 24, 12:48 AM
  • आज खास मधुरिमाच्या पुरुष वाचकमित्रांशी संवाद. सांगा बरं, या परिस्थितीत तुम्ही काय करता ते. - बायको आॅफिसातनं घरी आल्यावर सांगते की, तिचा एक सहकारी तिला त्रास देतो. उगीच जवळ यायचा प्रयत्न करतो, ती जवळपास असेल तेव्हा गाणी गुणगुणतो, वगैरे. - मुलगी सांगते की, ट्यूशनचे सर तिच्या अवतीभोवती करतात, काही ना काही कारण काढून जवळ बोलावतात. - बहीण सांगते की, बसमध्ये कंडक्टर वाईट वागतो, गर्दीचा फायदा घेऊन हात लावतो. - आॅफिसातली सहकारी सांगते की, बाॅस मला कामाशिवाय केबिनमध्ये बोलावतो. - तुम्ही मित्रमित्र...
    October 24, 12:45 AM
  • लहान मुलांनी किती तास झोपायला हवं? मोठ्यांसाठी झोपेचं टाइमटेबल किती महत्त्वाचं आहे? अपुरी झोप आणि जास्त झोप, दोन्ही चुकीचं. काय आहे या झोपेचं नेमकं गणित? आयुष्याचा बराच भाग डॉक्टरकी केलेले हे गृहस्थ मला त्यांच्या मेडिकल कॉलेजमधल्या आठवणी सांगत होते. कोणी झोपलेला असला की त्याला उठवायचं नाही, असा अलिखित नियम होता आमच्याकडे. कोण कुठली शिफ्ट करून आलं असेल, कशी केस करून दमलं असेल काही सांगता येत नाही. आणि तातडीच्या सेवेला त्या व्यक्तीला (डॉक्टरला) उठवावं लागतंच. पण इतर कुठल्याही कारणास्तव...
    October 24, 12:42 AM
  • पुस्तकांच्या निर्मितीमागे प्रसिद्ध कवी गोविंद पाटील यांची मोठी भूमिका आहे. शिक्षक आणि विद्यार्थी मिळून अशा बोलक्या कथा निर्मित असतील तर मराठी साहित्यात एका सुंदर अन परिणामकारक साहित्यप्रकाराला महत्त्वाचं स्थान प्राप्त होईल. बालसाहित्यातून नवीन काही उपजत आहे. उगवत आहे, नवे प्रयोग समजून घेऊन त्यात दुरुस्त्या करत साहित्याची ही शाखा जोपासली गेली पाहिजे. एखाद्या व्यक्तीला लेखन करण्याची इच्छा का होत असेल? का त्याला वाटत असेल की, आपल्या मनात जे विचार, कल्पना आहेत त्यांना मोकळी वाट...
    October 24, 12:39 AM
  • अमोल पालेकर, विद्या सिन्हा आणि दिनेश ठाकूर यांच्या साध्या पण सहजसुंदर अभिनयानं नटलेली कलाकृती म्हणजे रजनीगंधा. अमोल पालेकर आणि विद्या सिन्हाचा हा पहिलाच चित्रपट. १९७४ सालच्या या चित्रपटानं सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रीय चित्रपटाचा पुरस्कार मिळवला होता. चित्रपटातल्या कई बार यूं ही देखा है या गाण्यासाठी मुकेश यांना सर्वोत्कृष्ट गायक म्हणून गौरवण्यात आलं होतं. हृदयाचा आवाज ऐकणे सोपे आहे का? दुसऱ्यांचा तर सोडाच; स्वतःचा तरी आवाज ऐकू येतो का? बाहेरील कोलाहलात आपण इतके गुंगून गेलेलो असतो की,...
    October 24, 12:39 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED