Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • आ रडी बर्मन यांच्या कारकीर्दीचा विचार केला तर ती बहरण्यात किशोरकुमार यांचासुद्धा महत्त्वाचा वाटा आहे. आरडी जाऊन २३ वर्षे लोटली. किशोरदाने तीस वर्षांपूर्वी या जगाचा निरोप घेतला. दोघांच्या आयुष्याचा विचार केला तर कलावंताच्या वाट्याला येणारे एकाकीपण या दोघांनीही झेलले. त्यांच्या गीतातही या एकाकी प्रवासाची वेदना जाणवते. अनेक गीतांतून हा चालण्याचा सफर दिसतो. मध्येच काही सापडले तर काही काळापुरते रेंगाळणे, पण परत एकला चलो. नमकीनमधले राह पे रहते है हे एका ट्रक ड्रायव्हरचे गीत. त्याच्या...
    October 2, 11:16 AM
  • सागर रेड्डी - नाम तो सुना होगा! हे सुनीता तांबे यांनी शब्दांकन केलेलं आत्मकथन नुकतंच वाचलं आणि आपल्या सुरक्षित कोषाबाहेरचं जग कसं असतं, याची तोंडओळख झाली. अनाथ मुलं, अनाथाश्रम, त्यांच्याविषयीच्या बातम्या वाचल्या-बघितल्या जातात. हे जगणं माणसांचं आहे असं म्हणवतही नाही, असं काहीबाही कानावरून जात असतं. त्या वेळी हळहळायला होतं. आपल्याला त्यांच्याविषयी जी कणव वाटते त्यामुळे आपण त्यांना जमेल तशी आर्थिक मदत देतो, पावती घेतो आणि आपल्या कामाकडे वळतो. आपलं नोकरी-व्यवसाय-कुटुंब, त्याविषयींचे...
    October 2, 11:15 AM
  • कविताची आणि आपली सर्वांची ओळख पाच वर्षांपूर्वीपासूनची. बदलापूरची बखर हे अस्सल आधुनिक ग्रामीण जीवनाचं चित्रण करणारं सदर २०१३ मध्ये २७ सप्टेंबर रोजी सुरू झालं होतं. सुर्वात असं त्याचं शीर्षक होतं. बदलापूर या गावातल्या इरसाल व्यक्तींचं अत्यंत जिवंत रसरशीत वर्णन आणि आज महाराष्ट्रातल्या कोणत्याही लहान वा मध्यम आकाराच्या गावांमध्ये राहणाऱ्यांना आपलंसं वाटेल अशा त्यातला घटना तिने खुबीने रंगवल्या होत्या. दोन वर्षं ती हे सदर चालवत होती. असंख्य वाचक तिला मेलवर वा फोन करून हे गाव कुठेय,...
    October 2, 11:13 AM
  • बुद्धिबळाचा खेळ भारतात शोधला गेला. बुद्धी वापरून आपल्याकडे असलेल्या बळाचा प्रतिस्पर्ध्याविरुद्ध योग्य तो वापर हे बुद्धिबळाचं मुख्य तत्त्व आहे. जुन्या काळच्या अनेक राजांना बुद्धिबळात रस होता, कारण युद्धाच्या आणि राजनीतीच्या हालचाली समजून घेण्यासाठी आणि त्यांत कुशल होण्यासाठी बुद्धिबळाचा उपयोग होता. अशाच एका राजाची कथा सांगितली जाते. ज्याच्याकडे बळ भरपूर होतं, पण पुरेशी बुद्धी नव्हती, त्यामुळे कुशल बुद्धिबळपटूसमोर त्याला हार मानावी लागली. त्या राजाला बुद्धिबळाचा छंद होता. तो...
    October 2, 10:37 AM
  • बाह्य लक्षणे एखाद्या विशिष्ट प्रकारच्या आजाराकडे निर्देश करत असली तरी मूळ कारण अगदी वेगळं असू शकतं. म्हणून डाॅक्टरनं सजग असलं पाहिजे. कुठल्याही रुग्णाची व्यवस्थित तपासणी करणं खूप महत्त्वाचं असतं. कारण खूप वेळा बाह्य लक्षणे एखाद्या विशिष्ट प्रकारच्या आजाराकडे निर्देश करत असली तरीसुद्धा मूळ कारण अगदी वेगळं असू शकतं. या बाबतीत प्रत्येक व्यक्तीनं सजग असलं पाहिजे आणि डॉक्टरने पण प्रत्येक रुग्णाच्या बाबतीत अशी सजगता बाळगली पाहिजे. पण हा झाला नियम आणि तो अपवादानेच सिद्ध होतो. गुलाबराव...
    September 25, 06:06 AM
  • पुनर्वसनाच्या कामाला गती आणि प्रगती देण्याचं खूप मोठं श्रेय लोकसहभागाबरोबर महिलांचंही आहे, राज्य शासन आणि जागतिक बँकेनं मराठवाड्यातल्या भूकंप पुनर्वसनासंदर्भात केलेली ही प्रशंसा. यामधे स्त्रियांच्या कामाचा स्वतंत्र उल्लेख केला जाणं हे इथल्या महिलांचं वेगळेपण अधोरेखित करतं. दोन दिवसांच्या दौऱ्यात इथल्या महिलांचं एक महत्त्वाचं वैशिष्ट्य जाणवलं. स्त्री-मुक्ती, स्त्री समानता चळवळ वगैरे संकल्पनांपासून त्या कोसो दूर आहेत. देशविदेशातल्या महिला विश्वातल्या घडामोडींबद्दलही त्या...
    September 25, 05:58 AM
  • साहित्य : जाड पांढरे तांदूळ १ किलो, ज्वारी २०० ग्राम, अख्खे उडीद २०० ग्राम, केसरी चणे २०० ग्राम, धणे १५० ग्राम, जिरे ५० ग्राम, मेथी दाणे ३ चमचे. सर्व स्वच्छ निवडून बारीक दळून आणावे. हवाबंद डब्यात भरून ठेवावेत. कृती : हा दळून आलेला भरडा ४ वाट्या, तिखट, मीठ, हळद, गोडा मसाला, तीळ आवडीप्रमाणे घालावे. वरून कडकडीत तेलाचे मोहन घालून घट्टसर भिजवावे. अर्धा तास झाकून ठेवावे. कढईत तेल तापत ठेवावे. केळीच्या / पळसाच्या पानावर पाण्याचा हात लावावा. भिजवलेल्या पिठाचे लिंबाएवढे गोळे करून मध्यम जाड थापावे व मध्यम...
    September 25, 05:52 AM
  • माहिती हा सध्याच्या जगातील कळीचा घटक अाहे. माहितीचा वापर विविध कारणांसाठी होतो. मोठ्या कंपन्या माहितीचा वापर मार्केटिंगसाठी करतात. थिंक महाराष्ट्रसारखी संस्था माहितीचा वापर सांस्कृतिक वारशाच्या नोंदीसाठी अाणि चांगुलपणाच्या प्रसारासाठी करते. ठाण्याचे अनिल शाळीग्राम यांनी माहितीचा वापर नागरिकांना त्यांच्या हक्कांची जाणीव व्हावी यासाठी केला अाणि त्यातून निर्माण झाला सिटिपीडिया! शहरीकरण आणि शहरीकरणाशी संबंधित अनेक समस्या गेल्या पंधरा-वीस वर्षांत वाढल्या आहेत. शहरांच्या गरजा...
    September 25, 05:46 AM
  • अभियांत्रिकी कॉलेजच्या वर्गात दिल दोस्ती दुनियादारीमधला आशू अभ्यास करत बसलाय, वेगवेगळ्या प्रश्नांची उत्तरं देतोय, उत्तरांचं स्पष्टीकरण देतोय, ही एखाद्या एपिसोडची तयारी चालली असावी, असं वाटायचं. पण आशू अर्थात पुष्कराज चिरपुटकर कॉलेजमध्ये इलेक्ट्रॉनिक्स अँड टेलिकम्युनिकेशन अभियांत्रिकीचा अभ्यास करत असताना हे असं वास्तववादी चित्र बऱ्याचदा असायचं. अभियांत्रिकी आणि अभिनय यांचं समीकरण कसं आणि कधी जुळलं, याबाबत सांगताना दिल दोस्ती दुनियादारीमधला आशू अर्थात पुष्कराज चिरपुटकर...
    September 25, 05:42 AM
  • भारतीय स्त्रीजीवनाचा इतिहास, विज्ञानाने सुसह्य केलेला स्त्रीचा वर्तमान आणि आशादायी भविष्यकाळ यांच्याकडे नीट निरखून पाहिलं तर आपले बरेचसे प्रश्न सुटू शकतात आणि सुखं वाट्याला येऊ शकतात. त्रिकालातील स्त्रीजीवनाचा वेध घेणाऱ्या सदरातला हा लेख. शिक्षणाचा अधिकार नाही, त्यामुळे ज्ञानसंपादन नाही आणि परिणामी धर्मसूत्रांतही नेमके काय सांगितले आहे याची जाण वा माहिती नाही, चर्चेचा - वादाचा अधिकार नाही; अशी तिची स्थिती बनली. परिणामी धर्मशास्त्रांत आपले अधिकार कोणते सांगितले आहेत, पतीच्या...
    September 25, 05:38 AM
  • केबीसीवर मागच्या आठवड्यात प. बंगालच्या आसनसोल जिल्ह्यातला एक गरीब आणि अधू मुलगा हाॅट सीटवर होता. त्याच्या दोन्ही पायांचे तळवे आतल्या बाजूला वळलेले आहेत, त्यामुळे तो बूट घालू शकत नाही. याची लहानपणापासून वाटणारी खंत त्याने दोनतीनदा बोलून दाखवली. इथे जे पैसे जिंकेन, त्यातनं पायाचं आॅपरेशन करणार, बूट घालणार आणि अख्खं आसनसोल हिंडून काढणार असं त्याचं स्वप्न. चारही हेल्पलाइन वापरून तो २५ लाखांपर्यंत पोहोचला होता. हे उत्तर चुकलं तर त्याला फक्त ३.२० लाख रुपये मिळणार होते. उत्तर माहीत नाही हे...
    September 25, 05:38 AM
  • विशिष्ट वयोगटात स्त्रियांना पाळी येते. तशीच विशिष्ट वयानंतर ती नैसर्गिकरीत्या बंदही होते. वैद्यकीय भाषेत त्याला मेनोपॉज म्हणलं जातं. मेनोपॉजचा काळ, त्या काळातली शारीरिक, मानसिक, भावनिक आंदोलनं, घ्यावयाची काळजी याबद्दल चर्चा करणारा आजच्या सदरातला लेख... मे नोपॉज, ऋतुसमाप्ती, रजोनिवृत्ती म्हणजे पाळी बंद होणे. कोणे एके काळी, मदर इंडियांची रेलचेल असलेला भारत आज मिस इंडिया म्हणून मिरवतो आहे. आपल्या लोकसंख्येचे सरासरी वय सध्या तरुण झाले आहे. पण आता आयुर्मानही वाढते आहे. लोक अधिक काळ जगत आहेत,...
    September 18, 07:59 AM
  • गणरायाला हिंदी चित्रपटसृष्टीनेही कायम मानवंदना दिली आहे. उत्सवाच्या दहा दिवसांचे चैतन्याने भारलेल्या, उत्साहाने रंगलेल्या वातावरणाचे चित्रीकरण अनेक चित्रपटांत दिसते. बाप्पाची मिरवणूक म्हणजे तर गायन, वादन आणि नर्तन यांचा संगम. चित्रपटातील अनेक गीतांनी या मिरवणुकीला सांगीतिक आवाज दिला. माझ्या लहानपणी वाडीतूनच कार्यकारी मंडळ निवडले जाई. त्यात राजकीय हस्तक्षेप नसे. तरुण मुले मंडप घालणे, स्टेज उभारणे, आरास करणे ही कामे करीत. वर्गणी सढळ हस्ते दिली जाई. चांगल्या कलाकारांचे गाणे, गाजलेली...
    September 18, 07:02 AM
  • दैनंदिन जगण्यातला तोचतोचपणा अनेकांना आवडत नाही. काही तरी वेगळं करावं असं त्यांना सातत्यानं वाटत असतं. पण हे वेगळं म्हणजे नक्की काय ते वेळीच कळत नाही. काही जण प्रयत्नपूर्वक आपल्या जीवनात नावीन्य आणतात. प्रत्येक गोष्टीला, घटनांना आणि मुख्य म्हणजे बदलांना खुल्या दिलानं सामोरं जातात. हे बदल कम्फर्ट झोनमधून बाहेर पडायला शिकवतात. त्यांना स्वत:ला आणि त्यांच्या आसपासच्या लोकांनाही... बारावीची परीक्षा द्यायची म्हणजे रात्रंदिवस अभ्यास करायला हवा, असा विचार करून मैथिली, नमिता, अनिकेत, सूरज,...
    September 18, 06:56 AM
  • कोणतीही ऊर्जा तयार होत नाही अथवा नष्ट होत नाही. फक्त एका ऊर्जा प्रकारातून दुसऱ्या ऊर्जा प्रकारामध्ये रूपांतरित होते. आता inverse square law म्हणजे काय तर प्रकाश जिथून निघतो त्या सोर्सची तीव्रता म्हणजे intensity ही त्या फोटोसेलच्या आणि सोर्सच्या मधल्या अंतराच्या वर्गाच्या व्यस्त प्रमाणात असते. फोटोसेलच्या प्रॅक्टिकलला नुसती धमाल असते. एक तर मोजून वीस मिनिटांचं प्रॅक्टिकल. दहा मिनिटं समजावून सांगायला आणि दहा मिनिटं रीडिंग्ज घ्यायला. पण हे समजावून द्यायलाच मी अर्धा तास घेते. कारण यात अशा खूप गोष्टी...
    September 18, 06:48 AM
  • कोणत्याही व्यावसायिक वा तांत्रिक शिक्षणाची पार्श्वभूमी नाही. बांधकामाचं ज्ञान नाही. इंग्रजी भाषेची ओळखही कामचलाऊ. मात्र, याही स्थितीत केवळ दहावी शिकलेल्या महिलांनी भूकंपात भुईसपाट झालेली घरं पुन्हा उभी केली. हा पुनर्वसनाचा पुढचा टप्पा होता. स्वत: प्रशिक्षण घेऊन प्रत्यक्ष गवंडी कामापासून गावाचा नकाशा तयार करण्यापर्यंत आणि सरकारदरबारी निधीसाठी पाठपुरावा करण्यापासून भ्रष्ट नेत्यांना धडा शिकवण्यापर्यंतची महिलांची ही झेप दाद देण्यासारखी आहे. बचत गट आणि महासंघाच्या माध्यमातून...
    September 18, 06:42 AM
  • मंगला गोडबोले यांना एकदा काय झालं... हे सगळ्यात उत्कंठावर्धक वाक्य वाटतं. त्यांना अशी उत्कंठा शमवणाऱ्या गोष्टी सांगायच्या आहेत. घरातल्या, आसपासच्या, मर्यादेतल्या भोवतालाच्या. संसारांगणिक अनंत विषय, पोकळ अभिमान-अहंकारांनी भरलेली आयुष्यं. यातून आपुला ठावो न सांडिता आपलं म्हणणं मांडत राहणं. ही त्यामुळे आयुष्याला समांतर राहिलेली कथायात्रा आहे असे त्यांना वाटते. या संग्रहातल्या बहुतांश कथा घटनाप्रधान आहेत, त्यांना निव्वळ वाचनीयतेपलिकडचे कथापण प्राप्त होते ते त्यांनी या मर्यादित ऐवजाची...
    September 18, 06:36 AM
  • आजच्या अंकातल्या बऱ्याच लेखांना बांधणारा एक अदृश्य धागा आहे, परिस्थितीवर मात करत किंवा तिला न जुमानता काही तरी घडवणाऱ्या, वेगळी कामगिरी करणाऱ्या सामान्य स्त्रियांचा. कव्हर स्टोरीमधली गीता असो की भूकंपानंतर आयुष्य नव्याने शब्दश: उभं करणाऱ्या स्त्रिया, अशिक्षित असूनही आयुष्याचे कंगोरे काव्यातून मांडणाऱ्या विमलताई असोत की महिलांवर पुरुषांनी केलेल्या विनोदांना कानाआड करून उत्तम विनोदी लिखाण करणाऱ्या मंगला गोडबोले; यांच्याबद्दल वाचलं की त्यांचं कौतुक वाटतं आणि त्यांनी कमावलेल्या...
    September 18, 06:32 AM
  • कोणत्याही प्रकारचे औपचारिक शिक्षण न घेताही आपल्या दैनंदिन जीवनातील घडमोडींवर भाष्य करणाऱ्या सोलापूरमधील कवयित्री विमल माळी यांच्याविषयी... मा गच्या वर्षी सोलापूरला एका साहित्य संमेलनाला गेले होते. तिथे एका चर्चासत्राचा कार्यक्रम सुरू होणार होता. त्या चर्चासत्राच्या कार्यक्रमासाठी निवेदक निवेदन करत असतानाच स्टेजवर अचानक डोक्यावर पदर घेतलेली, कपाळावर आडवं कुंकू लावलेली महिला मला बोलायचंय, मला माइक द्या, असे काही तरी म्हणत होती. निवेदक तिची समजूत काढून मावशी आता कार्यक्रम सुरू...
    September 18, 06:30 AM
  • कायम शिक्षकांची उदासीनता, शाळेला शिक्षक नाही, शासकीय कर्मचारी, शाळेचे शिक्षक यांच्या बदलीच्या बातम्या, आदिवासी आश्रमशाळेतील मुलांच्या अन्नातही होणारा भ्रष्ट कारभार यासाठी गाजलेला अमरावती जिल्ह्यातला धारणी तालुका. या तालुक्यातल्या एका छोट्या खेड्यात राहणारी गीता बेलपत्रे गावकऱ्यांमध्ये जलसंवर्धनापासून कुटुंबनियोजनापर्यंत जागृती घडवून आणते आहे. सत्यमेव जयते या सामाजिक जाणिवा जागृत करणाऱ्या मालिकेचे संशोधक दिग्दर्शक, ग्रामीण लोकसहभाग व शहरातील लोकांना चला गावी या आवाहनातून...
    September 18, 06:28 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED