Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • मोठ्यांची सोय म्हणून अनेकदा लहानग्यांना खेळवताना वा जेवू घालताना अगदी तान्ह्या बाळासमोरदेखील मोबाइल आणि टीव्ही स्क्रीनचा वापर केला जातो. मात्र, बच्चेकंपनीला गुंतवून ठेवण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या परिणामांबद्दल ही मोठी मंडळी कितपत जागरूक आहेत? आ पल्या आयुष्यात स्क्रीननं पहिलं पाऊल टाकलं टीव्हीच्या रूपात! आणि बघता बघता अनेकच गोष्टींची पिलावळ जन्माला आली, मोबाइल फोन, कॉम्प्युटर, टॅब्लेट आणि असे अनेक. बालपण स्क्रीनशिवाय गेलेली मंडळी अजूनही आजूबाजूला अस्तित्वात आहेत ही जमेची बाजू....
    January 16, 12:08 AM
  • रुचा अभ्यंकर मूळ अकोल्याच्या असून त्यांनी भौतिकीमध्ये एमएससी केलं अाहे, त्यासाठी Energy studies and materials science हे त्यांचे विशेष अभ्यासाचे विषय होते. सध्या त्या पुण्यात Centre for Materials for Electronics Technology या संस्थेत नोकरी करतात. पर्यावरण या विषयावर त्या मधुरिमासाठी लिहिणार आहेत. त्यातला हा पहिला लेख. सर्वोच्च न्यायालयाने दिवाळीच्या काळात दिल्ली-एनसीआर भागात फटाकेविक्रीवर बंदी आणली तेव्हा सोशल मीडियावर काही चर्चा, विधानं वाचण्यात आली. काही वाक्यं तर अतिशय धक्कादायक होती. भावना भडकावणं हे भावना जागवण्यापेक्षा...
    January 16, 12:07 AM
  • निरामय आयुष्य आणि स्वनिगा हे आजचं जीवनकौशल्य प्रामुख्यानं किशोरवयीन मुलांसाठी. शाळेतल्या शिस्तमय आयुष्यातून खुल्या स्वैर जगातलं स्वत:प्रती आणि इतरांप्रतीचं वागणं अधिक काळजीनं आणि जबाबदारीनं असावं यासाठी खास. प्रथम वर्षाच्या मुलांचा एनसीसी शिबीर सुरू होतं. दोन दिवसांपासून महाविद्यालयाची मुलं एका खेड्यात काम करत होती. या कामात एक वेगळाच आनंद आणि समाधान मिळत असल्यानं ती मुलं खुश होती. सकाळचे दहा वाजले. विद्यार्थी शेतावर काम करत होते. कुदळ, फावडं घेऊन काम करणाऱ्या मुलांपैकी कृष्णा...
    January 16, 12:06 AM
  • सुरंगा दाते मूळ पुण्याच्या असून त्यांनी पदार्थविज्ञानात अमेरिकेत पदव्युत्तर शिक्षण घेतले आहे. १९७२मध्येमायदेशी परतून टाटा कन्सल्टन्सी व त्यानंतर आयआयटी पवई येथे २००४पर्यंत संगणकशास्त्र विभागात नोकरी केली आहे. इंग्रजीत शिक्षण झालेलं असलं तरी आईवडिलांच्या उत्तेजनाने भरपूर मराठी वाचन आहे. पूर्वी त्या कविता करत, काही काळ थांबल्या होत्या. आता म्हातारपणी लहानपण परत आलं. पुन्हा कविता होऊ लागल्या. अन्नपदार्थांवरच्या कविता ही त्यांची खासियत. आजची पहिली कविता संक्रांतीच्या मुहूर्तावर,...
    January 16, 12:03 AM
  • मंजूषा स्वामी पदवीधर असून त्यांनी तंत्रज्ञानाविषयी प्रशिक्षण घेतलेले आहे. जिल्हा स्तरावर तंत्रज्ञानाविषयी प्रशिक्षण दिलेले आहे. त्यांचा ब्लाॅग आहे, शिक्षणाविषयीचं यूट्यूब चॅनलही आहे. त्यांनी गणित, पाढे शिकण्यासाठी ३० अॅप्स विकसित केली आहेत. त्या काही शैक्षणिक अॅप्सविषयी माहिती देणार आहेत. जागतिक स्तरावर तंत्रज्ञानाचा वाढता उपयोग पाहता आता शिक्षण क्षेत्रातही तंत्रज्ञानाचा उपयोग होऊ लागला आहे. बदलत्या काळानुसार शिक्षण पद्धतीत बदल होत गेलेले आहेत. महाराष्ट्रात शिक्षण क्षेत्रात...
    January 16, 12:01 AM
  • मराठी साहित्यात ललित गद्य वाङ्मय प्रकाराचे दालन समृध्द असले तरी तो वाङ्मयप्रकार हाताळणे आज दुर्मिळ होत चालले आहे. कारण चिंतन, मनन, विचार हा प्रकारच मुळात संकुचित होत चालला आहे. जीवन ृआणि ते जगण्याची गतिमानता इतकी वाढली आहे की, माणसाला त्याची जाणीवही राहू नये. प्राप्त झालेले जीवन जगण्याकडे सिंहावलोकन करून बघण्याची उसंतच कमी हात चालली आहे. अशात हे जीवन सुंदर आहे. हा डॉ.शुभदा ठाकरे यांचा ललित लेखसंग्रह नुकताच प्रकाशित होत आहे. सुक्ष्म निरीक्षणाला चिंतनाची जोड देण्यास ललित गद्य वाङ्मय...
    January 16, 12:00 AM
  • प्राजक्ता ढेकळे मुक्त पत्रकार आहेत व सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाच्या संज्ञापन व वृत्तपत्रविद्या विभागात अध्यापन सहायक म्हणून कार्यरत आहेत. महाराष्ट्रातल्या खेड्यापाड्यातल्या विलक्षण कर्तबगार मुली व स्त्रियांची, त्यांच्या कामाची ओळख करून देणारं त्यांचं सदर या अंकापासून सुरू करतोय, त्यातला हा पहिला लेख राज्यातल्या खोखोसाठी प्रसिद्ध असलेल्या गावाविषयीचा. फलटणपासून १८ किमीवर वसलेल्या साखरवाडीला मी निघाले, एसटीने. ऊसतोडणीचा हंगाम असल्यामुळे रस्त्यावर साखर कारखान्यांकडे...
    January 9, 10:20 AM
  • मानवी नातेसंबंध आणि सांगतिक पार्श्वभूमी यांची सांगड घालून कादंबरीच्या केंद्रस्थानी असलेल्या नीरूचा आणि पर्यायाने एका सकस धारणेचा प्रवास आशाताईंनी आपल्या मुद्रामध्ये उत्कृष्टपणे साधला आहे. स ध्या काय वाचताय? अशा स्वरूपाच्या प्रतिथयश व्यक्तींना विचारल्या जाणाऱ्या वर्तमानपत्रातल्या प्रश्नावलीत अश्विनीताईंनी (डॉ. अश्विनी भिडे-देशपांडे) आशा बगे यांच्या मुद्राचा उल्लेख केला होता. त्यानंतर पुस्तकाच्या मुखपृष्ठावरूनच पुस्तकाची शास्त्रीय संगीताशी नाळ जोडली गेल्याचं लक्षात येऊन...
    January 9, 08:55 AM
  • सोनाली जोशी यांनी मास्टर्स इन टेलिकम्युनिकेशन्स इंजीनिअरिंग केलं असून सध्या सोशल मिडिया मॅनेजर म्हणून कार्यरत आहेत. लेखिका आहेत, आणि आईही. साहित्यसंस्कृती.कॉम या संस्थळाच्या त्या संस्थापक आहेत. विविध प्रकारचा सोशल मीडिया वापरणाऱ्या सर्वसामान्य वाचकांसाठी या मीडियाचे वेगवेगळे उपयोग त्या समजावून सांगणार आहेत. इंटरनेट आले. ब्लॉग सुरू झाले. जिथे वेळेची मर्यादा नाही, निवडीची अट नाही, शिवाय सर्व प्रकारच्या अभिव्यक्तीला सामावून घेता येईल असे एकच मोठे माध्यम लोकांना हवे होते. ही गरज हे...
    January 9, 08:50 AM
  • भारतीय स्त्रीजीवनाचा इतिहास, विज्ञानाने सुसह्य केलेला स्त्रीचा वर्तमान आणि आशादायी भविष्यकाळ यांच्याकडे नीट निरखून पाहिलं तर आपले बरेचसे प्रश्न सुटू शकतात आणि सुखं वाट्याला येऊ शकतात. त्रिकालातील स्त्रीजीवनाचा वेध घेणाऱ्या सदरातला हा लेख. स्त्रीप्रश्न म्हणजे काय आणि समाजातील नेमक्या कोणत्या प्रश्नांना स्त्रीप्रश्न मानले जाते आणि या मान्यतेखेरीज अजून कोणते प्रश्न हे स्त्रीप्रश्न आहेत, याचा विचार केला आहे. हे प्रश्न नेमक्या कोणत्या काळापासून आणि कोणत्या चुकीच्या विचारांमधून...
    January 9, 08:47 AM
  • नवीन वर्षातली आपली ही पहिली भेट. २०१८चा पहिला अंक तुमच्या हातात देताना खूप आनंद होतोय. नवीन विषय, नवीन लेखक घेऊन आलोय ते तुमच्या पसंतीला उतरेल की नाही, अशी धाकधूकही वाटतेय. काही सदरं सुरूच राहणार आहेत. या वर्षाची सुरुवात काही म्हणावी तशी आनंदी, उत्साही झालेली नाही. अनेक शतकांपासून आपल्याला चिकटून असलेला जातीयवाद अजूनही आपण सोडलेला नाही, राजकारण आणि समाजकारण यांद्वारे यातनं मार्ग निघण्याऐवजी हा भेदाभेदाचा प्रश्न चिघळलाच असल्याचं प्रकर्षाने जाणवलं. ते लोक हे दोन शब्द आपल्या वापरातनं...
    January 9, 08:46 AM
  • शाळेतल्या अभ्यासाच्या विषयांमध्ये गोडी कशी निर्माण करावी, भीती कशी घालवावी याविषयी काही सुचवणाऱ्या लेखांचं हे नवीन सदर. काही खेळ, उपक्रम, विचार करण्याच्या, वागण्याच्या पद्धती याविषयी लेखन असेल. क्लास -अॅप-व्हिडिओ असे सोपे शॉर्टकट्स यात नाहीत. त्यांविषयी काही सूचना असतीलच, पण ती फक्त आयुधं आहेत. पालकांनीच ती योग्य प्रकारे वापरायला हवी. आपणच काही तरी करायला हवं, ते काय, हे यातनं सांगण्याचा प्रयत्न आहे. मुलांचा अभ्यास घेणं हे सर्वच पालकांच्या डोक्यावर ओझं बनतं. अभ्यासाला बसण्यासाठी...
    January 9, 12:57 AM
  • तिहेरी तलाकचा मुद्दा सध्या ऐरणीवर आहे. मात्र त्याच वेळी बेबाक कलेक्टिव्ह या मुस्लिम महिलांच्या संघटनेनं तिहेरी तलाकला गुन्हा ठरवू नये अशी भूमिका घेतलीय. काय अाहेत यामागची कारणं? जि चं करावं भलं, ती म्हणते माझंच खरं! माझ्या मैत्रिणीने माझ्याशी तावातावाने भांडण सुरू केलं. तुला फार पुळका असतो ना मुस्लिम बायकांचा? आता तूच बघ, इतक्या वर्षांच्या अन्यायाविरुद्ध त्यांना नव्या कायद्यामुळे संरक्षण मिळणार आहे, तर तेच त्यांना नकोसं झालंय! माझी मैत्रीण फारच चिडलेली होती. नव्याने येणाऱ्या तिहेरी...
    January 9, 12:54 AM
  • डाॅ. क्षमा शेलार बीएचएमएस असून पुणे जिल्ह्यातील जुन्नर तालुक्यातील बेल्हा या गावात primary health provider म्हणून काम करतात. स्त्रियांच्या व मुलींच्या विविध समस्यांसाठी निःशुल्क समुपदेशन करतात. हे काम करताना आलेल्या अनुभवांतून त्या शिकतात तर नक्कीच, परंतु समाजाविषयी त्यांना खूप काही कळत जातं. या कळण्याविषयीचं हे सदर. डॉक्टर होण्याआधीचे आणि झाल्यानंतरचे काही निवडक प्रसंग मी तुमच्यासोबत शेअर करणार आहे. डॉक्टर म्हणून जबाबदारीने स्थिर, गंभीर वागण्याची गरज आणि तरीही माणूस म्हणून आतून दाटून येणारी...
    January 9, 12:53 AM
  • बाबांनी आईला नवा स्मार्टफोन भेट दिला. तिला त्या मोबाइलमध्ये फक्त फोन करणे आणि आलेला फोन उचलणे इतकेच जमायचे. मग दुसऱ्या दिवशी तिचा मला फोन आला. ती म्हटली की, व्हाॅट्सअॅपवर फोन कसे करतात? सुरुवातीला मला आनंदच झाला की, ती अशा गोष्टीत रस दाखवत आहे. पण मग तिला व्हॉटसअॅप काॅल करण्याची पद्धत सांगायची होती. हे ऐकायला सोपं वाटतंय. पण या गोष्टीला वेळ लागला, एक तास पाच मिनिटे. मी तिला फोन स्पीकरवर घ्यायला सांगितला आणि तिथून सुरू झाला प्रवास. प्ले स्टोअरवर जा, वरच्या पट्टीवर whatsapp टाइप कर -डाउनलोडवर टच कर -...
    January 8, 11:45 PM
  • यशवंतरावांचं कृष्णाकाठ म्हणजे त्यांनी त्यांच्या आयुष्याचा मांडलेला लेखाजोखा होता. पण यशवंत संस्कृती म्हणजे त्याच कृष्णेच्या दुसऱ्या काठावरून त्यांच्या आयुष्याचं केलेलं तटस्थ असं निरीक्षण आहे. गेल्या अनेक वर्षांमध्ये प्रभावी आत्मचरित्र वाचण्यास मिळालेले नाही, अशी खंत मराठी वाचकांमध्ये व्यक्त होताना दिसते. माझ्या बाबतीत बोलायचं झालं, तर स्व. यशवंतराव चव्हाणांच्या कृष्णाकाठनंतर सकस असं आत्मचरित्र वाचायला मिळालेलं नाही. याचा अर्थ, आत्मचरित्रे प्रकाशित झालेली नाहीत, असे नाही. पण...
    December 26, 01:00 AM
  • भेट दोन प्रकारची. एक भेट जी भेट आपल्या माणसांशी होते, गप्पागोष्टी हातावर सोडून जाते. बोलता-बोलता भेटीत अडकलेल्या शब्दांची जाणीव होते. घडून गेलेल्या भेटीची पुन:पुन्हा ओढ लागते. कधी तरी हसता हसता हातावर दिलेल्या टाळ्यांची आठवण होते. भेट भूतकाळात जमा होते. खरं तर तेव्हाच दुसऱ्या क्षणी पण वर्तमानकाळात गाळलेले दोन आनंदाश्रू व एक स्मितहास्य देऊन जाते. माणसामाणसांमध्ये होणारी भेट आठवणीचं गाणं मागे सोडून जाते. ते सूर घुमत असतात वर्तमानात कायमचे. दुसरी भेट ती जी आपल्या माणसाच्या जन्मदिवशी किंवा...
    December 26, 01:00 AM
  • ऑ फिसमधून घरी येतो तोच ह्यांची भुणभुण ऐकायला. हे बघ, अन्वीने आजसुद्धा डबा संपवला नाही. मी इतक्या सकाळी उठून मेहनतीने डबा बनवून देते आणि ही असाच परत आणते. तूच सांग हिला. बाबा, मला आज अजिबात वेळ मिळाला नाही/मला ते डब्यातलं खाता येत नव्हतं/मी खूप प्रयत्न केला, पण संपलं नाही. ते तिसरं ह्यांच्या मध्येच काही तरी स्वतःचं सांगत असतं की, दोघीपैकी एकीची बाजू घेत असतं, हेच कळत नाही, बडबड मात्र अखंड चालू असते. तर आज मी ठरवलं. बास झाली कटकट. आज मी दाखवूनच देतो. आज मी डबा देणार आणि अन्वी तो पूर्ण खाणार. अन्वीला...
    December 26, 01:00 AM
  • हिवाळ्याच्या सर्द हवेतली त्याची भेट आणि त्याचा स्पर्श. एक सुखद भावना. श्वासांच्या हळुवार वाढणाऱ्या लयीत मनातल्या सुरांवर डोलत अनुभवण्याची.... रात्रीचे साडेअकरा वाजले होते. डोळे अर्धवट मिटलेले आणि फोनची बेल वाजली. ट्रिंग ट्रिंग. ट्रंक कॉल?आत्ता? तुझी मैत्रीण असणार. काहीतरी गॉसिप करायचं असेल, नवरा पटकन म्हणाला. सॉरी, राहावलं नाही ग. एकच गोष्ट सांगते, पलीकडून आवाज. कान टवकारले गेले असणार याची खात्री होती तिला. तिच्या घरीही याचंच प्रतिबिंब असणार. उद्यापर्यंत थांबण्याचा धीर न मला होता न...
    December 26, 01:00 AM
  • आयुष्यातल्या दु:खामुळे आत्महत्येचा विचार मनात अनेकदा डोकावतो. पण विचार डोक्यात येणं आणि त्याच्या प्रत्यक्ष अंमलबजावणीत खूप अंतर असतं. जगणं आणि मरणाच्या विचारांच्या लढाईत शेवटी जगणं जिंकतं, हे सांगणारा चित्रपट म्हणजे रिक्विम फॉर मिसेस जे. सुरुवातीला रिक्विम म्हणजे काय ते सांगतो. रिक्विम म्हणजे मृत व्यक्तीच्या आत्म्यास शांती मिळावी म्हणून ईश्वराची केलेली प्रार्थना. ही पद्धत सर्वच धर्मांतून आहे. मुस्लिमांमधे याला फातेहा असं म्हणतात. सोप्या भाषेत आपण त्याला श्रद्धांजली म्हणू या....
    December 26, 01:00 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED