Home >> Magazine >> Madhurima

Madhurima

  • कोकणात आमचं खूप मोठं एकत्र कुटुंब आहे. आम्ही कायम जरी तिकडे राहात नसलो तरी कारणपरत्वेे खूप वेळा तिकडे जाणं होत असतं. पाटपाणीच्या निमित्ताने मी जी पाककृती सांगणार आहे ती आमच्या घरची खास चीज आहे. दुसऱ्या कोणाकडे ती बनते का, मला माहीत नाही. हिचं नाव आहे सुंठीची कढी. नावात जरी कढी असलं तरीही मुख्य जेवणासाठी करायचा हा पदार्थ नाही. आमच्या घरात काही कार्य झालं किंवा सणावाराचं ओळीने चारपाच दिवस जड जेवण झालं असेल तर पाचक म्हणून, तोंडाला रुची यावी म्हणून ही केली जाते. माझं पोट जरा ठीक नाहीये. सुंठीची...
    August 28, 12:37 AM
  • रात्री मी मुलांना आमच्या लहानपणीच्या आठवणी सांगत होते. त्यात आम्ही लहानपणी सुट्यांमध्ये बहीणभाऊ, चुलत- आते सगळे मिळून आमच्या गावी जाऊन कसे धम्माल करत असू, नदीवर जात असू, मोठ्या वाड्यातून लपंडाव खेळत असू, आणि जो भाऊ किंवा बहीण लाडकी असेल तिच्यासोबत एका ताटात जेवण करत असू, वगैरे सांगत होते. मुलांना खूप गंमत वाटत होती. आईबाबांच्या लहानपणीच्या गोष्टी ऐकायला त्यांना खूप मजा येते. एक दिवस सुटी असल्यामुळे उशिरा उठून ब्रंचचा बेत ठरला तशी मुलं लगेच म्हणाली, आई, आज आम्ही एका ताटात जेवणार. क्षणभर मला...
    August 28, 12:36 AM
  • नागपंचमी हा उत्तर कर्नाटकातील माहेरवाशिणींचा एक पारंपरिक सण! माहेरवाशीण हक्काने माहेरी येणारच. तिला बांगड्या, साडी हा माहेरचा आहेर. त्याबरोबरच घरात झोपाळे, तंबिट्टाचे लाडू, लाह्या हे सर्व दृश्य डोळ्यांसमोर तरळू लागले. डोळ्यातील आसवे पुसून तोंडात आलेला रुचीचा आवंढा गिळून, त्या पदार्थांची चवसुद्धा चाखली. वास दरवळला, तो पण दीर्घ श्वासाने हुंगला. तेव्हा, तोच पदार्थ चाखायला देऊन, आवडल्याची ढेकर, पोचपावती मला ऐकू येईलच. योगायोगाने यंदा माझी सई माहेरवाशीण इथेच माझ्याकडे आहे. माझ्यासाठी हा...
    August 28, 12:35 AM
  • रोजच्या जेवणातले किती तरी पदार्थ मला आई, आजी अगदी पणजीआजीपर्यंत घेऊन जातात, किती तरी पदार्थ सासूबाईंनी त्यांच्या सासूबाईंच्या पद्धतीने शिकवलेलेसुद्धा आहेत. आठवणीत गुंफलेले आणि आठवणींनी गुंफलेले असे हे पदार्थ. त्या सगळ्या पदार्थातून मग मी कुळथाची उसळ निवडली. मला अतिशय आवडणारी ही उसळ. आम्ही लहानपणी दर सुट्टीत रत्नागिरीला जायचो, तेव्हा आजी प्रेमाने करत असलेल्या अनेक पदार्थांमध्ये कुळथाची उसळही असायचीच! एकदम साधी, सोपी, खूप मसाले नसलेली अशी ही कुळथाची उसळ. उष्ण असल्यामुळे गरोदर...
    August 28, 12:34 AM
  • ही खास बाक्रे म्हणजे आजोळच्या घरची पूर्वापार चालत आलेली माझ्या आईच्या आईची, माझ्या आज्जीची, पाककृती. तवसाची काकडी आली की, हे लोणचं झालंच म्हणून समजा. चारपाच दिवस फ्रिजमध्ये मस्त टिकतं, अधिकाधिक चढं होतं, पोळी, भाकरी, भात, घावन, धिरडी, भाजणी वडे, थालिपीठ, काकडीचे पातोळे त्याबरोबर तर खासच लागतात. याविषयीची एक आठवण म्हणजे माझा मामा माझ्याकडे राहायला आला होता. त्याचं राहायला येण्याचं कारणच मुळी त्याला त्याच्या आईचे म्हणजे आज्जीचे सगळे खास पदार्थ यथेच्छ खायचे होते. तेव्हा त्याला एक गंभीर आजार...
    August 28, 12:33 AM
  • देशविदेशातील बातम्या, लेख वाचताना बऱ्याचदा काहीतरी छान हाती लागतं. म्हणजे नुसतं माहितीपूर्ण नव्हे, तर जगण्याविषयीच्या आपल्या कक्षा विस्तारायला मदत होईल असं काही. ते नेहमीच आनंद देणारं असंही नव्हे, कधी प्रचंड अस्वस्थही करून जाणाऱ्या असतात या बातम्या, बातम्यांमधल्या गोष्टी. एक व्हिडिओ ब्लाॅग नुकता पाहण्यात आला, पास्ता ग्रॅनीज नावाचा. म्हणजे पास्ता आजीबाई. आपल्याकडे जशी पोळी किंवा भाकरी अनेक वर्षांपासून केली जाते, कदाचित शेकडोही. तसाच पास्ता हा इटालियन पदार्थ. त्याचे अनेक प्रकार आहेत,...
    August 28, 12:32 AM
  • खरं तर हा पदार्थ आहे टोमॅटो-कांद्याचं धिरडं. पण आमच्या घरी याला भांडभजं असं नाव आहे आणि यातच त्याची गोष्ट सामावली आहे. माझी आजी लग्न होऊन आमच्या घरी आली. ती येताना या अशा धिरड्याचं नाव घेऊन आली, भांडभजं. तिच्या घरी तिच्या आईवडिलांचं किंवा कोणाचंही भांडण झालं की, हा पदार्थ होत असे. करायला सोप्पा. भांडून डोकं ठिकाणावर नसल्यामुळे फारसा चुकायचा प्रश्न नाही. सगळा उरलासुरला राग कांदा-टोमॅटो चिरण्यात, तेल तव्यावर टाकण्यात, पीठ कालवण्यात, ते तव्यावर सोडताना चर्र असा आवाज होण्यात निघून जात असावा,...
    August 28, 12:31 AM
  • मराठवाड्यातल्या पारंपरिक पदार्थांविषयी लिहिलेलं, त्या पदार्थांच्या चवी, पाककृती, करणाऱ्या कुटुंबीयांच्या आठवणी यांचं रसाळ वर्णन करणारं पाटपाणी हे इंग्रजी पुस्तक नुकतंच प्रकाशित झालं आहे. त्यानिमित्ताने लेखिकेचं हे मनोगत. या पुस्तकाच्या निमित्ताने फेसबुकवरच्या अंगतपंगत या महाराष्ट्रीय खाद्यपदार्थांविषयीच्या समूहात अनेक खवय्ये व सुगरणींनी त्यांच्या कुटुंबांमधल्या लक्षणीय अशा पाककृती आणि त्यामागची गोष्ट लिहिली होती. त्यातील काही निवडक पाककृती याच अंकात आतील पानांवर देत आहोत....
    August 28, 12:30 AM
  • गेल्याच आठवड्यात देशाचा ७२वा स्वातंत्र्यदिन आपण साजरा केला. हिंदी चित्रपटांमधून आझादीची भावना अनेक गाण्यांमधून व्यक्त झालेली आहे. संध्याकाळची वेळ. पार्क माणसांनी फुलून गेले होते. समोरच्या रस्त्यावर वाहनांची गर्दी. न थांबता रहदारी चालू होती. कोणती तरी सभा असावी. संपल्यावर रिवाजाप्रमाणे जन गण मन राष्ट्रगीताला सुरुवात झाली. स्पीकरवर गीत चालू असल्याने रस्त्यावरसुद्धा ऐकू गेले असणार. एक चमत्कार झाला. भर गर्दीच्या रस्त्यावरील रहदारी थांबली. रस्ता ओलांडणारी माणसे डिव्हायडरवर...
    August 21, 08:03 AM
  • नारळी टिकिया साहित्य - नारळ चव दोन वाट्या, चिरलेली कोथिंबीर दोन वाट्या, चिरलेले पांढरे कांदे अर्धी वाटी, मिरच्या व आलंलसूण पेस्ट दोन चमचे, मीठ, साखर चवीनुसार, तांदूळ पिठी दीड ते दोन वाट्या, दही एक चमचा, तेल. कृती - नारळ चव, कोथिंबीर, हिरवी मिरची आणि आलं - लसूण पेस्ट, मीठ, साखर, कांदा, तांदूळ पिठी, लिंबूरस सगळं एकत्र कालवून घ्यावं. दही लावून गोल गोळे करून चपटे प्लॅस्टिकवर थापावे. पॅनमध्ये गुलाबी रंगावर भाजावे. पुढील स्लाइडवर क्लिक करून पाहा आणखी रेसिपीज​...
    August 21, 07:37 AM
  • असंभव मालिकेतला इन्स्पेक्टर वझलवार, गुंतता हृदय हेमधला डिटेक्टिव्ह, कोडमंत्रमधले कर्नल प्रतापराव निंबाळकर, फर्जंदमधला मोत्याजी मामा या भूमिका साकारणारे अजय पुरकर हे उत्तम गायक आहेत, त्याचबरोबर त्यांनी इंटलेक्चुअल प्रॉपर्टी लॉयर म्हणूनही काम केलंय. सुप्रसिद्ध अभिनेते अजय पुरकर यांचा जन्म पुण्यातला. शाळेची सुरुवातीची काही वर्षं त्यांनी मुंबईत अंधेरीला पूर्ण केली. त्यांचे आई-वडील बँकेत नोकरीला होते. आईच्या आजारपणामुळे त्यांना पुण्याला जावं लागलं. त्यामुळे पुढचं शिक्षण पुण्यात...
    August 21, 06:57 AM
  • काही माणसं छंद म्हणून झाडं लावतात. काही बागा फुलवतात. डॉ. प्रेमेन्द्र बोथरा यांनी जंगल वसवलं. मात्र, तो केवळ छंद नव्हता. त्यांची त्या कृतीमागे निसर्गाप्रती असलेली गहिरी अात्मीयता होती. अाजच्या सदरात जाणून घेऊया एका हिरव्यागार अवलियाला थिंक महाराष्ट्र डॉट कॉमचा माहिती संकलनाचा प्रकल्प हिंगोली जिल्ह्यात सुरू करायचा होता. जिल्हा समजून घ्यावा या उद्देशाने हिंगोलीला पोहोचलो. थिंक महाराष्ट्रच्या कामाचे स्वरूप समजल्यानंतर लोक अापसूक त्या त्या ठिकाणी वैशिष्ट्यपूर्ण काम करणाऱ्या...
    August 21, 06:57 AM
  • उत्पादनाला ग्राहकापर्यंत पोहोचवण्यासाठी मार्केटिंग अत्यावश्यक आहे. यात आजच्या काळात सोशल मीडियाचा खूप मोठा वाटा आहे. बहुतांश मोठ्या कंपन्यांमध्ये सोशल मीडिया मॅनेजमेंट टीम असते. मीडिया मॅनेजर असतो. पण कंपनी नवीन असेल, लहान असेल तर वेगळा सोशल मीडिया मॅनेजर घेणं शक्य नसतं. अशा वेळी कंपनीच्या फायद्यासाठी, ग्राहक मिळवण्यासाठी सोशल मीडियाचा वापर कसा करायचा याबद्दल आजच्या सदरात. कोणतेही उत्पादन त्याला ग्राहक मिळवायचे असेल तर ग्राहकांपर्यंत पोहोचणे आवश्यक आहे. याकरता मार्केटिंग...
    August 21, 06:57 AM
  • गेल्या लेखात आपण लंबकाची गती ही पूर्णपणे गुरुत्वाकर्षणामुळे होते हे पाहिलं. त्यातून लंबकाच्या आंदोलनाचा काळ हा किती मोठं आंदोलन आहे किंवा लंबकाला किती वजन लावलं आहे यावर अवलंबून नसतो हे जाणून घेतलं. जर लंबकाचा काळ हा पूर्णपणे गुरुत्वाकर्षणावर अवलंबून असेल, तर तो काळ मोजून आपल्याला पृथ्वीच्या गुरुत्वाकर्षणाचा कुठल्याही वस्तूवर होणारा प्रभाव किती हे मोजता यायला हवं. एका लंबकाची लांबी आणि आंदोलनाचा काळ मोजून एक सोप्पी आकडेमोड करून हा प्रयोग घरच्या घरी कसा करायचा ते पाहूया. प्रथम...
    August 21, 06:57 AM
  • नाही तवा, नाही कढई , न्हवतो मी कधीच वोक; कोणी तरी म्हणालं स्टोव्ह टॉप मफिन पॅन, किती मजेशीर असतात न लोक. जगात किती तरी वस्तूंच्या सूक्ष्म प्रतिकृती दिसतात. फोन टेबलावरून खिशात आले, संभाषणे तोंडावरून संगणकावर आली, महत्त्वाचे कागद अल्मिऱ्यातून खिशातल्या हार्ड डिस्कवर; वाक्यांशातून स्वर काढून सूक्ष्मीकरण केल्याने आता तुम्ही पाच ते सहा अक्षरांत जमिनीवर गडाबडा लोळू शकता, नाही तर तीन अक्षरांत जोरजोरात हसू शकता. आणि म्हणूनच इडलीचे प्रगत सूक्ष्मीकरण करण्याचा प्रस्ताव आला तेवहा मी हात वर...
    August 21, 06:57 AM
  • आजच्या कव्हर स्टोरीतील अरीथा फ्रँकलिन यांच्या रिस्पेक्ट या गाण्यावरनं आठवण झाली ती आपल्याकडच्या चळवळीच्या गाण्यांची. अशी गाणी जी चळवळीसाठी म्हणून लिहिलेली नसतात, ज्या एरवी निव्वळ कविता असतात, परंतु चळवळीच्या एखाद्या टप्प्यात ती इतकी चपखल बसतात की, त्यांचं चळवळीबाहेरचं अस्तित्वच धूसर व्हावं. दया पवार यांची ही कविता अशीच बाई मी धरण धरण बांधिते माझं मरण मरण कांडिते कविता लिहिल्यानंतर काही वर्षांनी ती स्त्रीमुक्ती चळवळ, नर्मदा बचाव आंदोलन, इतर काही चळवळींमध्ये समूहगीतासारखी वापरली...
    August 21, 06:57 AM
  • क्वीन आॅफ सोल म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या अरीथा फ्रँकलिन यांचे गेल्या आठवड्यात अमेरिकेत निधन झाले. आपल्या ७६ वर्षांच्या आयुष्यात त्यांनी साठहून अधिक वर्षं कलेची सेवा केली. आपल्या गाण्याने केवळ मनोरंजन न करता रसिकांच्या आत्म्याला थेट हात घालणाऱ्या आणि त्यातून समाजाला कायमचं बदलून टाकणाऱ्या या गायिकेला आदरांजली वाहणारी ही कव्हर स्टोरी. ज्या आधुनिक जगात आपण जगतो आहोत त्यातल्या बहुतांश साहित्यिक, वैचारिक आणि मानवतावादी चळवळीची पाळेमुळे अमेरिकेच्या सॅन फ्रान्सिस्को शहरात १९६७ साली...
    August 21, 12:31 AM
  • सणावाराच्या ऐसपैस जेवणाइतकंच मानाचं असतं ते त्या जेवणानंतरचं पान. पूर्वी घराघरातून दिसणारी चंची आणि पानदानं हल्ली फारशी दिसत नसली तरी पानाचं महत्त्व तसूभरही कमी झालेलं नाही. याच पानाची ही एक आठवण... पान खायो सैंया हमारो सावली सुरतिया होंठ लाल लाल अशी लडिवाळपणे पान खाणाऱ्या आपल्या सैयाचे वर्णन करणारी नायिका आपल्याला आवर्जून पान खाताना आठवतेच. तसेच खई के पान बनारसवाला म्हणत बनारसच्या पानाचं कौतुक करणारा नायकसुद्धा डोळ्यासमोर तरळतो. वेलदोडा आणि जायफळ घातलेली खमंग पुरणाची पोळी साजूक...
    August 14, 06:02 AM
  • ग्रामीण भागातले विद्यार्थी शिक्षणासाठी शहरात येतात. पण बुजऱ्या स्वभावाच्या या विद्यार्थ्यांना, कधी लाज, तर कधी भीतीमुळे मोकळेपणानं शंकेचं समाधान करून घेता येत नाही. शिक्षकांनी अशा विद्यार्थ्यांच्या आयुष्यातल्या रोजच्या घटनांचे संदर्भ शिकवण्यासाठी वापरले तर या मुलांच्या मनातला न्यूनगंड दूर करता येतो. छोट्या शहरांमध्ये शिकायला येणारी मुलं ही प्रामुख्याने गावाकडची असतात. शेतकऱ्यांची मुलं असतात. शहरं क्वचित बघितलेली. आणि वर्गात सगळीच सरमिसळ असते. काॅन्वेंटची मुलं आणि...
    August 14, 05:59 AM
  • मूल होणे ही किती तरी आनंदाची बाब आणि त्यासाठी प्रसूती वेदना सहन करणे हे मात्र वैतागाचे, चिंतेचे, भीतीचे आणि सीझरची दुराग्रही मागणी करण्याचे कारण. या कळा मोठ्या विलक्षण. भल्याभल्यांची खोड जिरवणाऱ्या. अशा कळांनी बेजार झालेल्या नवयौवनेला पाहताच करुणा वगळता कोणताच भाव मनात उमटत नाही. जी वनावश्यक आणि नैसर्गिक अशा इतर सगळ्या क्रिया न दुखता, सुरळीत, पार पडत असताना मूल होतानाच का दुखावे, हे एक कोडेच आहे. श्वास घेताना, हृदयाचे ठोके पडताना, शी-शू होताना, अन्न पचताना, अजिबात दुखत नाही. पण जन्मवेणा...
    August 14, 05:54 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED