Home >> Magazine >> Rasik

Rasik

  • परिवर्तन लढ्याचे अनेक निर्णायक टप्पे यापूर्वी प्रत्यक्षात येऊन गेले. मात्र, प्रस्थापित-सवर्ण चेहरा असलेल्या सिनेमात आत्ता कुठे परिवर्तनाचे प्रतिबिंब उमटू लागले आहे. अर्थातच, हिंदी सिनेमा अजूनही सावधपणे पावले टाकतोय, तर दाक्षिणात्य सिनेमांत हा बदल ठळकपणे दिसतोय. त्याच रांगेतला अलीकडेच प्रदर्शित झालेला पा. रंजिथ दिग्दर्शित आणि रजनीकांत अभिनीत काला हा निव्वळ गल्लाभरू सिनेमा नाही, तर ते थेट एक राजकीय विधान आहे. एका बाजूला दलित चळवळीला बदनाम करण्याचे डाव खेळले जात असताना पडद्यावर...
    June 17, 01:00 AM
  • २१ व्या शतकात प्रगत तंत्रज्ञानानं गरजा भागवणं सोपं होत असताना, जगाच्या वेगवेगळ्या भागात वेगवेगळे समुदाय द्वेषभावनेनं का पेटून उठत आहेत? मे महिन्यात जुन्या औरंगाबादेत दंगल झाली. पण आता सारे पूर्वपदावर आले आहे. एकोप्याचे हे वातावरण असेच कायम राहावे आणि मनात द्वेषभावना जागी होण्याआधी प्रत्येकाने आत्मपरीक्षण करावे, या उद्देशाने लिहिलेला हा लेख... वातली दाट वस्ती, गरीब मुसलमान लोकसंख्येची तिथली घनता, सध्याच्या विकासाच्या अजेंड्यात मात्र हे लोक कुठेही गणतीत नसणं, त्यातून आलेलं या...
    June 17, 01:00 AM
  • आयुष्यातली वळणं सांगून येत नसतात. म्हणूनच ती आली की, भांबावून जायला होतं, नैराश्य, संताप, लाज अशा भावना मनात दाटून येतात. असंच माझ्याही बाबतीत घडलं. दोन वळणांवरच्या दोन गोष्टी मला सर्द करून गेल्या... आषाढाचं आभाळ रोज भरून येत होतं. वाटायचं आज बरसल्याशिवाय राहणार नाही. पण वाट पाहणारे डोळे तरसून गेले होते. पण करंट्या आभाळाला पाझर फुटला नव्हता. दोन दिवसांपूर्वीच गावाकडून दादाचा फोन आला होता. आवंदा काही खरं दिस नाही गड्या. पानं फुटलेल्या पळाट्यासुद्धा आता माना टाकू लागल्यात. तिकडं पाणी पडत...
    June 17, 01:00 AM
  • कुणी लेक अहो बाबा म्हणते. कुणासाठी तो फक्त ए बाबाअसतो. कुणी पप्पा, पॉप्स, डॅडी, डॅडा म्हणत बापलेकीच्या नात्यातले विविधरंगी पदर उलगडत असतात. मुलगा-वडील या नात्यापेक्षा हे नातं खास असतं. त्याचाच हा मासला. आज साजरा होणारा फादर्स डेनिमित्तमात्र... रवा एका कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन करत होते. कार्यक्रमाला माजी केंद्रीय कृषी मंत्री शरद पवार होते. सभागृह खचाखच भरलेले. ज्या कार्यक्रमांमध्ये हायप्रोफाइल लोक असतात त्यात वेळेवर अनेक बदल होऊ शकतात. सूत्रसंचालकाला त्याची मानसिक तयारी ठेवावी लागते....
    June 17, 01:00 AM
  • आज सुधारणा, सुधारक हे शब्दही क्रांतिकारक वाटावेत इतका प्राचीन, सनातनी श्रेष्ठत्वाचा गंड आजूबाजूला पसरलेला आहे. टेस्ट ट्यूब बेबीपासून ते प्लास्टिक सर्जरीपर्यंत सारे काही आमच्या प्राचीन संस्कृतीत होते, यासारख्या विज्ञानाची सुरळी करणाऱ्या विधानांमधून तो वारंवार व्यक्त होत असताना गोपाळ गणेश आगरकरांचं स्मरण करणं खूप आवश्यक ठरावं... चारी बाजूंनी सनातनी विचारांचा गलबला असताना आधी केसरीमधून (१८८१ ते १८८७) आणि नंतर सुधारक हे स्वतःचे वर्तमानपत्र काढत त्यातून इष्ट असेल ते बोलणार, साध्य...
    June 17, 01:00 AM
  • प्रगती आणि समृद्धीच्या या भरधाव रस्त्यावर धावताना बरंच काही मागे पडत चाललंय. रक्ताची माणसं, नात्याची माणसं, या माणसांना साथ देणारा निसर्ग, भाषा सारं निसटत चाललंय. पण हे निसटलेपण, त्यातून येणारं रितेपण सांगायला तरी कोण उरलंय? फेलिक्स डिसोजाची कविता त्याच घुसमटीचा आविष्कार आहे... एकोणीसशे नव्वदनंतर मानवी जीवनाला व्यापून राहिलेल्या प्रत्येक घटकांवर जागतिकीकरणाचा चांगला-वाईट परिणाम झालेला आहे. ज्यात पृथ्वीच्या अस्तित्वाशीच निगडीत असलेल्या पर्यावरणाचा ऱ्हास याचा सर्वाआधी उल्लेख...
    June 17, 01:00 AM
  • फुटबॉल से बढकर कोई खेल नहीं...फुटबॉल से बडा कोई तुफाँ नहीं...जागतिक सत्तास्पर्धेत दांडगाई करणाऱ्या व्लादिमीर पुतीन यांचा एकछत्री अंमल असलेल्या रशियात येत्या १४ जूनपासून विश्वचषक फुटबॉल स्पर्धेचा थरार सुरू होत आहे...हा थरार अर्थातच सर्वव्यापी, सर्वसाक्षी असणार आहे. फुटबॉलच्या भाषेतच महिनाभर जग एकमेकांशी संवाद साधणार आहे. फ्री किक, पेनल्टी, शूट आऊट आणि गोल केल्यानंतरचा गगनभेदी कल्लोळ हे दृश्य या काळात सर्वत्र व्यापून असणार आहे. तमाम क्रीडाप्रेमींना खात्रीचा आनंद देणाऱ्या या स्पर्धेच्या...
    June 10, 02:00 AM
  • वीरे दी वेडिंग सिनेमात स्वरा भास्करने साकारलेल्या व्यक्तिरेखेने हस्तमैथून केले, त्याला वैवाहिक संबंधात आलेल्या नैराश्याची किनार होती. सार्वजनिक ठिकाणी कुणी पुरुष स्त्रीच्या शरीरावरचा आपला जन्मजात हक्क सांगण्यासाठी हस्तमैथून करतो, त्यात हिंसक वृत्तीचेही सूचन असते. मात्र, मरिना अब्रामोविचसारखी एखादी मनस्वी कलावंत हस्तमैथूनाचा जाहीर प्रयोग साकारते, तेव्हा त्यात शून्य तत्वापर्यंत पोहोचण्याचा तिचा प्रयत्न असतो... वंशवृद्धी ही माणसाची नैसर्गिक प्रेरणा. या प्रेरणेची पूर्ती होते,...
    June 10, 02:00 AM
  • संस्कृतीरक्षणाच्या कृतीला चेहरामूल्य देऊन जोडीला विश्व हिंदू परिषद, बजरंग दल आदी उपसंघटना जन्माला घालून धर्म रक्षणाचे आऊटसोर्सिंग केल्याने देवभोळ्या, अडाणी जनतेला संघाच्या राजकारणाचा आजवर जराही वास आला नाही. अनेक सुशिक्षित, उच्चविद्याविभूषितांना तर तो अजूनही येत नाही. तो तसा येत नाही, त्यामुळेच संघ कधीही राजकारण करत नाही हे संघ धुरिणांचे म्हणणे अगदी सहज खपून जाते. प्रणव मुखर्जींना संघ शिक्षा वर्गाच्या समारोपाला आमंत्रण देण्याची कृती एका वर्गात अशीच खपून गेली आहे... राष्ट्रीय...
    June 10, 02:00 AM
  • बाजारूमूल्याने वस्तू ठरवलेल्या बाईची करूण किंकाळी त्यांच्या कवितेत तीव्रतेने आकार घेते आहे. त्यांच्या कवितेतील प्रत्येक शब्द हा आजूबाजूच्या कोलाहली अनुभवातून आकाराला आलेला आहे. थेट शोषित वर्गाशीच बांधिलकी ठेवणारी त्यांची ही कविता आपल्या नजरेपल्याडचे एक काळेकुट्ट विश्व आपल्यासमोर उभे करताना दिसत आहे... गेल्या दोन दशकांत कवितेच्या माध्यमातून आदिवासी जगताचे ताणेबाणे भारतीय साहित्यात नोंदविणाऱ्या नामांकित कवयित्री म्हणजे, निर्मला पुतुल. अन्यायाने दबून गेलेल्या बाईचा प्रागतिक...
    June 10, 02:00 AM
  • कीर्तीच्या शिखरावर जेव्हा हा कोंबडा होता तेव्हा त्याला कन्नड चित्रपटात रोल मिळण्यापासून ते हजारो रुपयांपर्यतच्या ऑफर आल्या होत्या. आता कोंबड्याचं वलय संपलं, लोकांनी पाठ फिरवली पण हौसाबाई आणि लक्ष्मण मोहिते यांचा मात्र कोंबड्यावर तोच जीव आहे जो पूर्वी होता. त्याचं प्रेम कमी झालेल नाही आणि होणार नाही. कारण त्या कोंबड्याला ते स्वतःच्या कुटुंबातील मानतात... सांगली जिल्ह्यातलं आळसंद गाव तसं चर्चेत येण्याचं काहीही कारण नव्हतं. महाराष्ट्रात जशी इतर गावं आहेत तसंच हे एक गाव. पण दोन...
    June 10, 02:00 AM
  • डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या जीवनाच्या पूर्वार्धात रमाईंचा तर त्यांच्या निधनानंतर बाबासाहेबांच्या उत्तरार्धात माईंचा सहभाग तितकाच मोलाचा होता. या दोघीही बाबासाहेबांच्या सहचारिणी. पण जो सर्वोच्च सन्मान रमाईंच्या वाट्याला भरभरून आला त्यापासून माईसाहेब मात्र अखेरपर्यंत विन्मुख राहिल्या... नुकतंच सोलापूर येथे रमाई चळवळीचं सातवं साहित्य संमेलन पार पडलं. माझी आई - हिरा पवार ही या संमेलनाच्या अध्यक्षस्थानी होती. आंबेडकरी साहित्य चळवळीत महत्वाचं योगदान दिलेल्या महिलांची निवड या...
    June 10, 02:00 AM
  • प्रदीप आवटे यांची या अनाम शहरात असं शीर्षक धारण करुन कविता दाखल झाली आहे. जिला स्वत:ची भाषा आहे. तिच्या विचारांचं व्याकरण आहे. ती झाडासारखी आपल्या मुळ्या मातीत घट्ट रोवून आहे... दर काळ एका चांगल्या कवितेची आस बाळगून असतो. किंबहुना, तो पोटतिडकीने सशक्त कवितेची मागणी करत असतो. ती त्याची निकड बनते. मात्र काळाची ही निकड सर्वांनाच कळते, असे नाही. काळाची निकड आणि तुमच्या आतली कळ एक झाली पाहिजे. तसं झालं तर चांगल्या कवितेचा जन्म होतो. नाहीतर मग मागणी तसा पुरवठा होऊन, आपल्या आसपास प्रचंड ढीग साचत...
    June 10, 02:00 AM
  • प्राचीन भारतीय शिल्पकारांना आपल्या सौंदर्याने, देहसौष्ठवाने, कमनीयतेने वेड लावणाऱ्या काही अप्सरा, काही नायिका आहेत, असे दिसते. त्यामुळे अशा काही यौवनांची शिल्पे अनेक ठिकाणी तेही पुन:पुन्हा शिल्पीत झाल्याचे आढळते. अशापैकी एक आहे, शुकसारिका. ही पुनवल्लभा, पत्रलेखिका आणि दर्पणा या सुरसुंदरी प्रमाणेच ठायी ठायी मंदिरावर आपणास आढळते... क्षिणी विविधा: कार्या: करे च शुकसारिका:। एषा कन्या सविख्याता विहिता शुकसारिका।। एका हाती वा हातावर पोपट असलेली सुंदरी म्हणजे, शुकसारिका! भारतदेशातील अनेक...
    June 10, 02:00 AM
  • एकीकडे आत्मप्रेमात आकंठ बुडालेला, स्वत: सोडून सगळं जग कचरा समजणारा अमेरिकेचा हेकेखोर राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प, तर दुसरीकडे क्षेपणास्त्रांची चाचणी घेऊन छद्मीपणे हसत सुटलेला बालिश चेहऱ्याचा पण, माथेफिरू भासावा असा उ. कोरियाचा राष्ट्राध्यक्ष किम जोंग उन. दोघांमध्ये सध्या माइंड गेम चाललेला आहे. जग श्वास रोखून या दोन चक्रमादित्यांच्या १२ जून रोजी सिंगापूर इथे होणाऱ्या ऐतिहासिक बैठकीकडे डोळे लावून आहे. यात सगळ्यात मोठी धास्ती आहे ती अमेरिकेला. कारण उ.कोरिया आणि त्याचा ढगळ अवतारातला...
    June 3, 01:00 AM
  • आज गावा-शहरांत इंटरनॅशनल शाळा दिसतात, पण एक्स्परिमेंटल म्हणजेच प्रयोगशील शाळा आढळत नाहीत. आज गाव-शहरांत घोकंपट्टीला प्राधान्य देणाऱ्या शाळा दिसतात. पण विद्यार्थ्यांच्या कृती आणि विचारांना चालना देणाऱ्या शाळा शोधून सापडत नाहीत. या शैक्षणिक गदारोळात सचिन जोशी मात्र विद्यार्थ्यांना जीवनानुभव देणारी खरीखुरी शाळा साकारतात... मैत्रेयीचे सर ना, तिच्याबरोबर खेळतात! पाचवीतली श्रेया तिला वाटणारे नवल मला सांगत होती. मैत्रेयीचे ते सर म्हणजे नाशिकचे सचिन जोशी. त्यांच्या शाळेचे नाव...
    June 3, 01:00 AM
  • इथून पुढे लेडीज बारमध्ये नोकरी करायची नाही. हा निश्चय मी मनात पक्का केला होता. या हॉटेलमध्ये एक दीड वर्षे काम केल्यानं, जगातल्या कित्येक नैतिक-अनैतिक गोष्टी मला कळल्या होत्या. जगानं ज्यांच्याकडं पाहून नाकं मुरडली, त्यांच्या आयुष्याचा पाढा पाठ झाला होता. दुःखानं काठोकाठ भरलेल्या डोहातल्या बारबालांकडं पाहून मी डोळ्यांवर कातडं ओढलं आणि स्वतःला त्यातून बाहेर काढलं. पण काही काळापुरतंच... एकीकडं मधुबन हॉटेलातली नवी नोकरी सुरु होती; आणि दुसरीकडं मी विवेकानंद कॉलेजला एम.ए. मराठीसाठी...
    June 3, 01:00 AM
  • नातवंडांचा सांभाळ ही आजी आजोबांची जबाबदारी नाही, असा निर्णय नुकताच पुण्याच्या कुटुंब न्यायालयाने दिला आहे. मात्र, न्यायालयाच्या या निकालानंतर आणखी एका गोष्टीची जाहीर चर्चा होणे आवश्यक आहे. ती तशी झाली नाही, तर निकाल लागला तरी बालसंगोपनाचा तिढा कायमच राहील... नातवंडांचा सांभाळ ही आजी-आजोबांची जबाबदारी नाही, असा निर्णय नुकताच पुण्याच्या कुटुंब न्यायालयाने दिला आहे. सासू- सासरे मुलांना सांभाळत नाहीत, त्यामुळे आपल्याला मुलांना नाइलाजाने पाळणाघरात ठेवावे लागते, अशा आशयाची याचिका एका...
    June 3, 01:00 AM
  • कौमार्य चाचणीसाठी मुलीवर आणि तिच्या आई-बापांवर दबाव टाकला जातो. वर्चस्वाची नशा भिनलेली पुरुषसत्ता टाकलेल्या मुलीला टोचत-भोसकत राहते आणि रक्तबंबाळ झालेली मुलगी आश्रिताचं जीणं वाट्याला आलेल्या समाजातल्या तरुणाचा नाहक बळी देते. भारतात अनुभवास येणारं हे वास्तव गॅब्रिएल गार्शिया मार्केजच्या कादंबरीत प्रतिबिंबित होतं, तेव्हा सुडाचं वैश्विक वर्तुळ पूर्ण झालेलं असतं... श्रेष्ठ कोलंबियन लेखक गॅब्रिएल गार्शिया मार्केजच्या बहुतांश कथा अन् कादंबऱ्याची कथानकं मोकांदो नावाच्या काल्पनिक...
    June 3, 01:00 AM
  • जगण्याच्या प्रवासात काही पुस्तके अशी भेटतात की, त्याने तुमचे विखंडित झालेले मन सांधले जाते. त्यातली माणसे तुमच्या मनोविश्वाचा भाग होऊन जातात. वैचारिक भूमिकांना, रक्तामासांच्या माणसांचे रूप देऊन त्यात प्राणतत्व फुंकणारा निर्माता स्वतः चळवळीतला असेल, तर तो त्यापासून एक कलात्मक अंतर राखीत असतो. स्वतःचे जगणे ओलांडत मानव्य आपल्या पात्रांमधून, अगदी नैसर्गिकपणे अभिव्यक्त करीत असतो... गोरा कुंभार, जसा आपण घडवत असलेल्या मडक्याशी एक-तान झालेला असतो, तसाच कलावंत हा आपल्या विषय-वस्तूशी एक-तान...
    June 3, 01:00 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED