Home >> Magazine >> Rasik

Rasik

  • लेखक, चित्रकार, कवी आदी मंडळी सभोवतालापासून कोरडे राहत नाहीत. ठरवून किंवा नेणिवेच्या पातळीला घटना टिपून, हे लोक चालू वर्तमान आपापल्या कॅन्व्हासवर चितारत असतात. म्हणूनच दंशकालही कादंबरी मला आजच्या काळाला दिलेलं विशेषण वाटते. या कादंबरीतील पात्र, घटना, परिस्थितीला आजच्या सभोवतालाशी जोडू पाहतात... आजच्या पिढीचे आश्वासक आणि प्रतिभावान लेखक हृषीकेश गुप्ते यांची नवी कादंबरी आहे, दंशकाल. राजहंसनं प्रकाशित केलेली ही कादंबरी, जुन्या काळातल्या कोकणातल्या घरंदाज कायस्थ कुटंबाची, त्यांच्या...
    February 4, 01:24 AM
  • सत्ताधाऱ्यांची भलामण हे एकच पालुपद सगळीकडे दिसून येत असताना व्यंगचित्रांबाबत मात्र नेमकं उलटचित्रदिसून येतयं. याचं एक उत्तर व्यंग या संकल्पनेची स्वायत्तता अजूनही टिकून आहे यातून मिळतं. व्यंग म्हणजे प्रस्थापितावर केलेलं टीकात्मक विडंबन. एकविसाव्या शतकातल्या भारतवर्षात इतिहास, विज्ञान, शिक्षण, संस्कृती आदी सर्वच बाबींची मोडतोड चालू असताना विद्यार्थ्यांनी टिकवून ठेवलेली व्यंगाची संकल्पना आशेचा किरण देत आहे. डिसेंबर-जानेवारीचे दिवस हे कुठल्याही महाविद्यालयामध्ये एक वेगळी सळसळ...
    February 4, 01:24 AM
  • जानेवारीच्या पूर्वार्धात आपण मराठी भाषा पंधरवडा साजरा केला. फेब्रुवारी २७चा मराठी भाषा दिनदेखील आपण नेहमीच्याच उत्साहात साजरा करणार आहोत. उत्सवी असायला आपल्याला आवडतेच. मायमराठीचे अभिमानी गोडवे गात, निव्वळ हातात भाषिक अस्मितेचे झेंडे घेऊन नि राजकीय लाभापुरते खळ्ळखट्याक् करून मराठीचे भले साधेल का, हा प्रश्न आपण त्यांना आणि त्याहूनही जास्त, भाषाभिमानी नागरिक म्हणून स्वत:ला विचारलाच पाहिजे... नुकत्याच मराठी माध्यमाच्या १३०० सरकारी शाळा बंद झाल्या. नवीन मराठी शाळा सुरू करायला...
    February 4, 01:12 AM
  • लोग मुझे पुछते है की ,मै कहानी क्यों लिखता हूँ... मै कहता हूँ, शराब की तरह कहानी लिखने की भी लत पड गई है. मै कहानी न लिखू, तो मुझे ऐसा लगता है की मैने कपडे नही पहने है... कथा हीच ज्याच्या श्वास होती, कथा हीच ज्याचा पेहराव आणि सन्मानही होती, त्या सर्वश्रेष्ठ बंडखोर कथाकार म्हणून गणल्या गेलेल्या सआदत हसन मंटोंच्या जाण्याला सरत्या १८ जानेवारी रोजी तब्बल ६३ वर्षे पूर्ण झाली. गेल्या सहा दशकांत जग कितीतरी बदललं , पण मंटो विस्मृतीत गेला नाही. जेव्हा कधी वास्तवाच्या दाहकतेनं लेखकांच्या पिढीपुढे आव्हान उभं...
    January 28, 02:07 AM
  • हॉटेलच्या धंद्यात एकेक अतरंगी कस्टमर येतात. त्यांच्या आडव्या-तिडव्या मागण्या, पुरवता दमछाक होते. हे करताना कधीतरी तोल सुटतो आणि नाही ते घडून जातं... हॉटेल बंद झालं होतं. वाॅचमन जेवत होता. मी आणि कैलास गेटवर थांबलेलो. एवढ्यात एक कार आली. तिच्यातून दोघं तिघं उतरले. आगोदरच ते कुठून तरी पिऊन आले होते. मी गेट लॉक केलं. ते ऐकण्याच्या मन:स्थितीत नव्हते. आम्ही उभ्या उभ्यानेच कॉऊन्टरवर एक क्वॉर्टर मारतो. असं म्हणत त्यांना आत घुसायचं होतं. पण एकदा त्यांना आत सोडलं, तर घंटाभर उठणार नाहीत. म्हणून मी...
    January 28, 02:06 AM
  • साधेपणा, नि:स्वार्थीवृत्ती हे आता डांगोरा पिटत जगजाहीर करण्याचे गुण झाले आहेत. मात्र शेकापचे आमदार गणपतराव देशमुख ऊर्फ आबा गाजावाजा न करता गेली पाचहून अधिक दशके याच पद्धतीने काम करत आलेत, तो त्यांचा स्वभाव आहे, ओढूनताणून घेतलेला पवित्रा नाही... सातारा एस टी स्टँडवर घडलेली ही गोष्ट. गर्दीचा हंगाम, त्यामुळं गाड्या भरलेल्या होत्या. मुंबईला जाणारी गाडी फलाटाला लागली होती. शिरस्त्याप्रमाणं गाडीत कंडक्टर गेला. त्यानं बुकिंग सुरू केलं. तिकीट देता देता तो एका माणसाजवळ गेल्यावर, त्या माणसानं...
    January 28, 02:05 AM
  • भव्यदिव्यता हे संजय लीला भन्साळीच्या विचारांचं आणि दृष्टीचं वैशिष्ट्य आहे. खामोशी किंवा ब्लॅकसारखे मानवी मूल्यांची गोष्ट सांगणारे चित्रपट असो वा हम दिल दे चुके सनम, बाजीराव मस्तानी किंवा नाहक वादाच्या भोवऱ्यात खेचला गेलेला पद्मावत यासारखे कल्पना आणि वास्तवाचा मेळ असलेले चित्रपट असो, भन्साळी हे सारंच लार्जर दॅन लाइफ स्वरुपात पेश करतो. त्यात त्याची स्वप्नदृष्टी, सृजनदृष्टी झळकतेच, सोबतीने चित्रपटकलेची त्याला असलेली जाणही उठून दिसते. पद्मावतचं निमित्त करून राजकीय-अराजकीय पक्ष...
    January 28, 02:04 AM
  • सोशल मीडियावरचा लैंगिक छळविरोधी मोहिमेबद्दलचा उदंड उत्साह आणि प्रत्यक्षात जनजागृतीपासून अंमलबजावणीपर्यंत उदासीनता हे आजचे वास्तव चित्र आहे. त्याचमुळे कामाच्या ठिकाणी महिलांचा लैंगिक छळ होतोय, पण त्यावर वचक असलेल्या समित्या कुठेत? ज्या स्त्रियांनी बोलायची हिंमत दाखवली, त्यांचा मला अभिमान वाटतो, असं सांगत अभिनेत्री ओप्रा विनफ्रे हिने गोल्डन ग्लोब पुरस्कार सोहळ्यात महिलांवर होत असलेल्या लैंगिक छळाचा विषय जगासमोर मांडला. यानंतर २० जानेवारीला पुन्हा एकदा अमेरिकेतल्या महिला...
    January 28, 02:03 AM
  • अंत:करणात अपार करुणा असलेला, पुस्तक आणि फेसबुकवरच्या फोटोवरून वाटावे, आयुष्यात वाळल्या पाचोळ्यावरसुद्धा पाय न ठेवलेला हा कवी शतकांचे दबलेपण व्यक्त करतोय. दगडी खांबांचे आकाश त्याच दबलेपणातून आलेल्या हुंकाराने व्यापले आहे... सत्तरचे दशक हे महाराष्ट्राच्या इतिहासातील नव्याने सुरू झालेले विकासाचे पर्व. साधारणत: साठ बासष्ठच्या दरम्यान महाराष्ट्राच्या खेड्यापाड्यांत वीज आली. प्राथमिक अन् माध्यमिक शिक्षण गावापर्यंत पोहचले. सर्वसामान्य जनतेत शिक्षणाविषयी आस्था वाढली. सरकारी...
    January 28, 02:02 AM
  • साऱ्या सजीव-निर्जीव सृष्टीला माणूसपण देणाऱ्या कमल देसाई आणि अकृत्रिम निसर्ग-प्रेम, अकृत्रिम मैत्री, साधेपणा या आपल्यातून हळूहळू लोप पावत चाललेल्या गुणांची आठवण देणारा कुरोसावाचा देरसू उझालाविश्वातील नव्या समतोलाची शक्यता निर्माण करतात.. फेब्रुवारी २००३ ची गोष्ट. काळा सूर्य आणि हॅट घालणारी बाई लिहिणाऱ्या कमल देसाई यांना भेटायला सांगलीला गेलो होतो. पोचलो, तर कमलताई खोलीत कोणाशी तरी बोलत होत्या. मी विचारलं, कुणाशी बोलताय तुम्ही? काही नाही रे, हा कंदिल काल रात्री तिथे होता आणि आता इथे,...
    January 28, 02:01 AM
  • संस्कृती या शब्दाला इतिहासाचा मुलामा अाहे. त्याचा विचित्र अन्वयार्थ काही वाईट घटनांमधून नुकताच प्रत्ययाला अाला. मात्र अनेकदा त्या संस्कृतीची पाळेमुळे नव्या विधायक स्वरूपात सामोरी येतात. प्रभाकर साठे यांची गीतगीता हे त्याचे उत्तम उदाहरण! थिंक महाराष्ट्र डॉट कॉम समाजातील तशा संस्कृतीविषयक घडामोडींचा शोध घेऊन ते समाजासमोर मांडू पाहते. प्रभाकर साठे हा माणूस विविधगुणी आहे आणि त्यांचे गुण, वय पंच्याऐंशी उलटले तरी अजून प्रकट होत आहेत. त्यांचे कायम वास्तव्य अमेरिकेत कॅलिफोर्नियात असते,...
    January 28, 02:00 AM
  • राजकारणी आणि न्यायसंस्थेतले जबाबदार न्यायाधीश, दोघांच्या तोंडी जनतेच्या न्यायालयाची एकच भाषा, हे धोकादायक वळण आहे. कारण, जनता हा काही सर्वकाळ पूजनीय, वंदनीय एकसंध आणि मुख्य म्हणजे, विवेकशील घटक नाही... सर्वोच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायाधीश दीपक मिश्रा यांच्यावर महाभियोग चालवला जावा काय? या पत्रकारांच्या प्रश्नाला परवाच्या ऐतिहासिक पत्रकार परिषदेत, त्या न्यायमूर्तींनी उत्तर दिलं की, हे देशानं ठरवायचंय. अशाच प्रकारचं विधान भारिप बहुजन महासंघाचे प्रकाश आंबेडकर यांनी देशातल्या...
    January 21, 08:22 AM
  • आंतरराष्ट्रीय संबंधांत कोणीच कोणाचा कायमस्वरूपी मित्र वा शत्रू नसतो. अंतस्थ हेतू दडवून जाहीरपणे मैत्रीच्या, परस्परप्रेमाच्या आणाभाका घेणे हा मुत्सद्देगिरीचाच एक भाग असतो. पंतप्रधान मोदींनी या मुत्सद्देगिरीचेही भपकेबाज प्रदर्शन मांडायला सुरुवात केली आहे. इस्रायलचे पंतप्रधान नेतन्याहू भारतभेटीवर असताना याचेच मुख्यत: दर्शन घडले. याच भेटीदरम्यान मोदींच्या फेब्रुवारीमधील पॅलेस्टाइनच्या ऐतिहासिक ठरू पाहणाऱ्या दौऱ्याचीही घोषणा झाली. या पार्श्वभूमीवर भारत-इस्रायल संबंधांत वाढत...
    January 21, 02:57 AM
  • माणसाचे जेवढे शोषण जाती-धर्माच्या भंकस नावाखाली सर्वश्रेष्ठ वगैरे संस्कृती असलेल्या आपल्या देशात करण्यात आले, तेवढे जगात कुठेही झाले नाही. स्वत:च्याच तोंडाने स्वत:ला उच्च वगैरे म्हणवून घेणाऱ्या तथाकथितांनी निसर्गाने दिलेले मुबलक पाणीही आपल्या मर्जीने, तहानलेल्यांना विहिरीवर तासन््तास ताटकळत उभे ठेवून, मजलुमांच्या जीवाचा शेवट पाहिला. साक्षात माणसामाणसांत भेद करून सनातनी सडलेल्या मनोवृत्तीची ही विष्ठा पिढ्यान् पिढ्या डोक्यावर वाहून नेण्यास ज्यांना बाध्य केले गेले, त्या...
    January 21, 02:56 AM
  • सुरसुंदरीची अनेक शिल्पे महाराष्ट्रातील काही मंदिरांवर आहेत. धर्मापुरी, पानगाव, मार्कंडी, निलंगा येथील मंदिरांवरही ती आढळतात. अशीच एक देखणी स्वरूपसुंदरी पानगाव येथील श्रीविष्णूच्या मंदिराच्या बाह्य भिंतीवर शिल्पांकित केलेली आहे. त्याबद्दल... हीएक सुभगा रूपवती सुरसुंदरी कलाकारांचा अत्यंत आवडीचा विषय ठरली आहे. अनेक मंदिरांच्या बाह्य भिंतीवर ती उपस्थित असते. सुरसुंदरी अधिकात अधिक बत्तीस प्रकारच्या आहेत. मंदिरावर त्या विशेष हेतूने आणि प्रयोजनानुसार दिसतात. मंदिरात जाणाऱ्याने कोणती...
    January 21, 02:35 AM
  • वसाहतवादाच्या क्रूर खुणा आसाम आजही वागवतो आहे. स्वातंत्र्यपूर्व आणि नंतरही या सांस्कृतिक आणि आर्थिक शोषणाच्या जाणिवा अासामी साहित्यातून टोकदारपणे मांडणाऱ्या मोजक्या, पण महत्त्वाच्या साहित्यिकांमध्ये कमल कुमार तंती हा तरुण लेखक आघाडीवर आहे. ज्या हजारो कामगारांना आपला गाव, संस्कृती आणि भाषा या सर्वांना पारखे होत ब्रह्मपुत्रेच्या काठावर गुलाम म्हणून जगण्याची नामुष्की आली,त्यांच्या या वाताहतीला ही कविता विद्रोही स्वर देते. आसाममधील चहाच्या मळ्यांवर इंग्रजांची व्यापारी नजर गेली...
    January 21, 02:30 AM
  • जिथे सर्वोच्च न्यायालयात न्यायदान करणाऱ्या न्यायाधीशांना आपल्यावर व्यवस्थेवर अन्याय होत असल्याची भावना आहे. तिथे सर्वसामान्यांची काय कथा? खरे तर सर्वसामान्यांच्या स्वातंत्र्याची, न्यायाची गळचेपी होणे आणि त्याला धर्माची, जातीची, लिंगाची किनार असणे हे आजचे अस्वस्थ करणारे वास्तव आहे... होय, मला आवडतात मुसलमान. चल, टाक माझी ही पोस्ट फेसबुकवर. घाबरत नाही मी कशालाच. आपण सगळेच जर भारतीय आहोत, तर तुझा काय प्रॉब्लेम आहे? माझे आईबाबा आहेत माझ्या पाठीशी खंबीर उभे. तुला जे करायचंय ते कर. चल, जा निघ...
    January 21, 02:25 AM
  • संगीत देवबाभळी... रंगभूमीचे अायाम बदलणारी एक विठूसावळी कलाकृती. मच्छिंद्र कांबळींच्या अाणि अाता प्रसाद कांबळींच्या भद्रकाली प्राॅडक्शनने मंचावर साकारलेली ही देहूनगरी. रंगसंगीत एकांकिका स्पर्धेत राज्यात प्रथम पारिताेषिक मिळवलेल्या प्राजक्त देशमुख लिखित, दिग्दर्शित अाणि अानंद अाेक याने संगीतबद्ध केलेल्या संगीत देवबाभळी एकांकिकेचे विठूमय दाेन अंकी नाटक. विठ्ठलभेटीची अास असतेच, पण याच भेटीत जेव्हा अापण विठ्ठलचरणी नतमस्तक हाेताे तेव्हा कुठे तरी काही तरी हरवल्यासारखं वाटतं अाणि...
    January 21, 02:21 AM
  • सरकारच्या तिजोरीत कर आपण जमा करायचा आणि सरकारनं त्या शेतकऱ्यांना कर्जमाफी देऊन टाकायची, हे कुठवर चालणार, असा कृतघ्नपणाचा सूर शहरी भागातून लावला जात होता. ते आत्महत्या करतात, तर त्यात आमचा काय दोष, असेही फेसबुक, व्हॉट्सअॅपच्या दुनियेतच राहणाऱ्यांकडून विचारले गेले होते. त्यावर केवळ टोकदारच नव्हे, तर हृदयाला घरे पाडणारे उत्तर सुयोग निर्मित उलट सुलट नाटकातून मिळते... काय मागतो हो आम्ही. तुम्हालाही मिळत असलेलं पाणी आणि वीज आम्हाला द्या, एवढंच तर म्हणतोय. बरं, पाणी अन् वीज मुबलक दिली तर जे...
    January 21, 02:15 AM
  • आजच्या भारतीय राजकारणाच्या परिप्रेक्षात उमर खालिद, शहेला रशिद, कन्हैयाकुमार यासारख्या विद्यार्थी नेत्यांचे उपद्रवमूल्य बेरजेच्या राजकारणाच्या दृष्टीने अत्यंत नगण्य आहे. ही मंडळी जे तत्वज्ञान मांडू पाहतात, ते अशा लोकांसाठी योग्य असते, जे विद्यापीठीय अभ्यासक आहेत. त्यांच्या भूमिकांचे सूक्ष्म कंगोरे ते समजून घेण्याची कुवत बाळगतात. इथल्या सामान्य जनतेत ती कुवत नाही.याचाच फायदा घेऊन या जेएनयूच्या विद्यार्थी नेत्यांना विरोधकांनी फुटीरतावादी राष्ट्रविरोधी म्हणून लोकांच्या मनावर...
    January 21, 01:10 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED