Home >> Magazine >> Rasik

Rasik

  • सर्वशक्तिमान भाजपाध्यक्ष अमित शहांचा धर्म कोणता? विकिपीडियात त्यांच्याविषयी माहितीचं पान आहे. त्यात ते जैन बनिया असल्याचा पुसटसा उल्लेख आहे. मात्र, विकिपीडियावरच्याच प्रसिद्ध जैन व्यक्तींच्या यादीत मात्र राजकारण्यांमध्ये त्यांचा नंबर पहिला आहे. जैन हा हिंदूंपेक्षा वेगळा धर्म आहे, असा निर्वाळा केंद्रीय अल्पसंख्याक आयोगाने २०१४ मध्ये दिलाय. आयोगाने जैनांना अल्पसंख्याक दर्जा दिलाय. त्याचा सरकारी लाभ आज लाखो जैन घेऊ लागले आहेत. गंमत अशीय की, अमित शहा जैन असतील तर ते अधिकृत हिंदू...
    September 10, 12:37 AM
  • हॉटेलच्या धंद्यात मान फक्त दोघांना, एक मालक आणि दुसरा कस्टमर. बाकी, वेटर, वस्ताद, मोरीवालीबाई या सगळ्यांची कॅटेगरी एकच, वाट्याला येणारे भोगही थोड्याफार फरकाने एकच... हॉटेलमध्ये दुपार पेंगुळली होती. सारं हॉटेल सुस्तावलं होतं. दोन टेबल सोडले, तर एकही टेबल लागलेलं नव्हतं. एक बारमध्ये, तर दुसरं रेस्टॉरंटमध्ये. त्यांचंही मोठं सबुरीनं चाललेलं. एका घंट्यापासून दोघात, एक क्वार्टर संपता संपत नव्हती. स्नॅक्सचीसुद्धा ऑर्डर येत नव्हती. केव्हाचे दोन रोस्टेड पापड, पुदीना चटणीत बुडवून तोडत बसले होते....
    September 10, 12:36 AM
  • सिनेमा-सिरियल्समधून दिसणारी, किंबहुना दाखवली जाणारी अमेरिका ही विशिष्ट हेतूंनी उदात्तीकरण केलेली आहे. याच्या उलट प्रत्यक्षातली अमेरिका आहे, जिचा जीवन दृष्टिकोन निकोप आहे... जिच्या ठायी सामाजिक जबाबदारीचे भान आहे... अमेरिकेतील ग्राहकवाद आणि त्यामुळे भासणारा चंगळवाद या पृष्ठभागाखाली अमेरिकन संस्कृती लपली आहे. या लेखमालेचा उद्देश अमेरिकेच्या या लपलेल्या काही अंगांवर चर्चा करणे हा आहे. मागील लेखात सामाजिक नैतिकतेची चर्चा केली होती. या लेखात अमेरिकन लोकांचा जीवन दृष्टिकोन, सामाजिक...
    September 10, 12:35 AM
  • निर्मला सीतारामन यांची देशाच्या संरक्षणपदी झालेली निवड, हा गेल्या रविवारी झालेल्या मंत्रिमंडळ फेरबदलातील सर्वात चर्चेचा विषय ठरला. ​या निर्णयावर उलटसुलट प्रतिक्रियाही नोंदवल्या गेल्या. निर्मला सीतारामन यांची निवड, या निवडीचा अर्थ आणि त्यांच्यासमोरची आव्हाने, याचा हा वेध... पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी रविवारी मंत्रिमंडळाचा विस्तार केला. अर्थातच सुरेश प्रभू यांच्यासारख्या विश्वासू सहकाऱ्याचे खाते बदलणे असो, काही नव्या चेहऱ्यांना संधी असो की ज्येष्ठ मुरब्बी राजकारणी असलेल्या...
    September 10, 12:34 AM
  • ताईंनी आज नव्वदी पार केलीय. पण गप्प राहील कशी? जिथे अन्याय तिथे ताई जाते. ताईनी प्रशासकीय यंत्रणेला, पोलिस अधिकाऱ्यांना जाब विचारला आरं, काय करताय तुम्ही? ही पोरं काय दरोडेखोर वाटली तुम्हास्नी? याद राखा. पुन्हा त्यांच्या वाटंला जाऊ नका. सरकार हाय का भिताडं? रात्रीच्या गडद अंधारात ती निघाली होती. तिच्यासोबत होता एक तरुण. तिचा मानलेला भाऊ. ती सरकारविरोधी काम करून आलेली. त्यामुळे मुख्य रस्त्यावरून जाणं तिच्यासाठी धोक्याचं होतं. ती रस्त्यावर दिसली तर तिची रवानगी थेट तुरुंगातच होणार होती....
    September 10, 12:33 AM
  • हिजडा आणि जोगती या दोन लैंगिक अल्पसंख्याक घटकांत मागण्यावरून मारामारी झाली. तसे पाहायला गेले, तर हा मुद्दा सामंजस्याने सोडवणे गरजेचे होते. पण या अंतर्गत वादाला राजकीय आवरण चढवून धर्मीय ढाच्यात बसवून, सामान्यांपर्यंत पोहोचवण्यात आले. आपसातील वादात धर्मातल्या लांडग्यांनी डाव साधत मलिदा खायला सुरुवात केली. मागील काही वर्षांमध्ये सत्तेने विविध गटांच्या अस्मितांना खतपाणी घालत, अगदी खालच्या पातळीवरचे राजकारण सुरू केले आहे. जे माणूसपणाला निश्चितच घातक आहे. आम्ही प्रत्येक गोष्टीकडे...
    September 10, 12:31 AM
  • अशिम अहलुवालिया दिग्दर्शित आणि अर्जुन रामपाल अभिनित डॅडीने पुन्हा एकदा अंडरवर्ल्डबद्दलचे प्रेक्षकांचे कुतूहल चाळवले. हे कुतूहल शमवणारा अरुण गवळी आणि त्याच्याशी जोडल्या गेलेल्या गुन्हेगारी विश्वातल्या दाहक वास्तवाचा हा वेध... अंडरवर्ल्डमध्ये वावरताना गुन्हेगारीच नव्हे तर आर्थिक, राजकीय, कामगार आदी निरनिराळ्या क्षेत्रात आपली ताकद दाखविणारा डॉन अरुण गवळी उर्फ डॅडीयाचा जीवनपट चक्रावून टाकणाऱ्या घटनांनी इतका खचाखच भरला आहे की, रुपेरी दुनियेलाही त्याची पुन्ह:पुन्हा भुरळ पडली तरी,...
    September 10, 12:30 AM
  • डॉ. गणेश देवी प्रबंध संपादक असलेल्या भारतीय भाषा लोकसर्वेक्षण या संस्थेमार्फत गेल्या महिन्याच्या सुरुवातीला भारतीय भाषांच्या संशोधनाचे अकरा नवीन खंड प्रकाशित करण्यात आले. त्यात भारतातल्या अनेक महत्त्वांच्या भाषांचे सखोल दस्तऐवजीकरण करण्यात आले आहे. भारतात बोलल्या जाणाऱ्या एकूण ७८० भाषांचे दस्तऐवजीकरण करण्याचे काम भारतीय भाषा लोकसर्वेक्षणतर्फे सुरूच असून भारतीय भाषांबद्दल आतापर्यंत ३७ खंड प्रकाशित केल्यानंतर २०२० पर्यंत एकूण ९२ पुस्तके प्रकाशित केली जाणार आहेत. या निमित्त डॉ....
    September 3, 12:41 AM
  • खैरलांजी ते रोहित दशकाची अस्वस्थता हे पुस्तक म्हणजे आंबेडकरी चळवळीत गेलं दशकभर लढणाऱ्या केशव वाघमारे यांच्या संपादकीय, वैचारिक आणि वृत्तपत्रीय लेखांचं सार आहे. येथे जात्यंतक चळवळीचा कार्यकर्ता म्हणून भूमिका घेत असताना, चळवळीतल्या अवगुणांना आणि चुकांनाही लेखक धारेवर धरताना संकोच करत नाहीत. भारतीय राज्यघटनेच्या प्रस्तावनेची सुरवात होते, आम्ही, भारताचे लोक...या वाक्यामध्ये स्वातंत्र्यानंतरच्या त्या निर्णायक क्षणाची अस्वस्थता, भविष्य घडवण्याचा निश्चय आणि मानवी मूल्यांवरच्या दृढ...
    September 3, 12:35 AM
  • स्वामिनाथन भूकमुक्तीचा ध्यास या अतुल देऊळगावकर लिखित तिसऱ्या आणि सुधारित आवृत्तीचे प्रकाशन ८ सप्टेंबर रोजी पुणे येथे होत आहे. साधना प्रकाशनातर्फे प्रकाशित होत असलेल्या या आगामी पुस्तकातील आशय-विषय स्पष्ट करणारा हा संपादित उतारा... १९९० मध्ये पाकिस्तानमधील अर्थवेत्ते डॉ.मेहबूब उल हक यांनी शिक्षण, आरोग्य, पिण्याचे पाणी, इंधन, पर्यावरण यांचा विचार करून माणसांची अवस्था ठरवली पाहिजे हा सिद्धांत मांडला आणि जगाच्या अर्थविचारांना कलाटणी दिली. पुढे त्यांनी संयुक्त राष्ट्रसंघाकरिता...
    September 3, 12:34 AM
  • आपल्याकडे श्रद्धा असणे, हाच एक सद््गुण समजला जातो आणि श्रद्धा नसणे हा अवगुण. देवळात जाणारा, बाबालोकांच्या पाया पडणारा राजकीय नेता अनेक भाबड्या लोकांना जवळचा वाटतो. ही नस ओळखून अनेक राजकीय नेते आपल्या असल्यानसल्या श्रद्धांचे जंगी प्रदर्शन मांडतात. देश म्हणजे बुवा,बाबा,माँ,बापूंची बजबजपुरी झाली आहे.चाळींतून, झोपडपट्ट्यांतून भंडारे चालतात, बुवा-बापंूची आवर्तनं चालतात, त्यात स्पीकरभक्ती सारी डेसिबल बंधने झुगारून चाललेली असते. कुणीतरी घरात मोठ्ठ्याने कुठलातरी जप, नाहीतर टेप लावून...
    September 3, 12:33 AM
  • अमेरिकेतील सुबत्ता, ग्राहकवाद आणि त्यामुळे जाणवणारा चंगळवाद या पृष्ठभागाखाली अमेरिकन संस्कृती लपली आहे. ही संस्कृती भारतात फारशी माहितीची नाही. जे काही ठाऊक आहे, ते सगळे अतिरंजित, अवास्तव स्वरूपाचे आहे. प्रत्यक्षात अमेरिकी संस्कृतीचे सौंदर्य सामाजिक नैतिकतेमध्ये दडलेले आहे. अमेरिका समजून घेण्याच्या दृष्टीने हे अंग फार महत्त्वाचे आहे. त्यावरील हा लेख... अमेरिकाच काय, कुठल्याच समाजाबद्दल सरसकट विधाने करता येत नाहीत. त्यासाठी समाजात गट पडावे लागतात. अमेरिकेचे साधारणपणे तीन आर्थिक...
    September 3, 12:32 AM
  • नोमॅड या इंग्रजी शब्दाचे रूपांतर म्हणजे भटके. आपल्याकडे भटक्या-विमुक्त जाती-जमातींचे नोमॅडिक ट्राइब्ज-डिनोटिफाइड ट्राइब्ज असे नामकरण झाले आहे. छारा ही अशाच जातसमूहांपैकी एक जात. एक अशी जात जिला माणूस म्हणून मान्यता शून्य...दक्षिण बजरंगे छाराचे धाडस इतके की तो त्याच नोमॅड फिल्म्स नावाने बॉलीवूडच्या दुनियेत दाखल होतो आणि अनेक अडथळे पार करत नोमॅड फिल्म्स या बॅनरखाली त्याचा `समीर` हा व्यावसायिक चित्रपट प्रदर्शनासाठी सज्जही होतो. पथनाट्य, एकांकिका, लघुपट-माहितीपट आणि त्यानंतरचा पुढचा...
    September 3, 12:31 AM
  • धर्म केवळ प्रेम शिकवतो, धर्म अहिंसेला प्रोत्साहन आणि हिंसेला नकार देतो. धर्म म्हणजेच शांती आणि धर्म म्हणजेच जीवन... ही सारी वचनं बाबा राम रहीमने खोटी ठरवली. पण हे वास्तव कधी धर्मांध संघटना, तर कधी परंपरावादी सेन्सॉर बोर्ड यांच्यामुळे पडद्यावर येणं अवघड होत चालले आहे. काही वर्षांपूर्वी गाजलेल्या पीके सिनेमात बोमन इराणी यांनी टीव्ही चॅनेलच्या मुख्य संपादकाची भूमिका साकारली होती. त्यात No news on religion and god ही भूमिका असल्याने कुठलीही धार्मिक बातमी टीव्हीवर दाखवायची नाही, हे त्यांनी ठरवलेले असतेे....
    September 3, 12:30 AM
  • कुणाचं हृदय जळत असतं. कुणाचं शरीर तडफडत असतं. कुणाचं मन कुढत असतं. कुणाच्या भावना दुखावलेल्या असतात. मोरीवालीबाईसोबतची तरणीताठी वंदी यातलीच एक होती. परिस्थितीने लुबाडलेली म्हणूनच, पुरुषी नजरांची सहज सावज ठरलेली... मी आल्याचं कळताच वंदी चिंगाट धावत आली. तरणीताठी बाई लग्न होऊनसुद्धा नवऱ्याच्या घरी नांदत नव्हती. बापानं लग्न लावून दिल्यावर वर्षभर राहिली नवऱ्याच्या घरी. मात्र, एकदा माहेरी आल्यावर परत सासरी जाण्याचं नाव काढलं नाही. मायबापाला ओझं होऊ नये म्हणून मोरीवाल्याबाईसोबत...
    August 27, 06:20 AM
  • पुरातत्त्वशास्त्र, अनुवंशशास्त्र आणि जनुकशास्त्र या खरं तर निखळ ज्ञानशाखा. मात्र, वर्चस्ववादाने पछाडलेले देशोदेशींचे समूह या शास्त्रांचा वापर राजकीय हेतूंसाठी करू लागले आहेत. गेल्या काही वर्षांपासून भारतीय परिघातही हेच चित्र सातत्याने दिसू लागले आहे. त्यातूनच आर्य हे मूळचे भारतीयच, सिंधू संस्कृतीची निर्मिती वैदिक आर्यांनीच केली, आदी सिद्धांत पुुरातत्त्वशास्त्राच्या आधारे रेटले जाऊ लागले आहेत. येत्या सप्टेंबर महिन्यात पुरातत्त्व संशोधक हरियाणा राज्यातल्या राखीगढी येथील...
    August 27, 03:00 AM
  • आम्ही किती थोर,आम्ही किती सहिष्णू आणि आम्ही किती पुढारलेले हे सिद्ध करण्याची एकही संधी विद्यमान सत्ताधारी सोडताना दिसत नाहीत. मात्र, हे सिद्ध करताना सगळे काही प्रतीकात्मक पातळ्यांवर, आपल्या कपड्यांची इस्त्री मोडू न देता चालले आहे. नुकताच सर्वोच्च न्यायालयाने तिहेरी तलाक प्रथेविरोधात दिलेला निकाल सरकारच्या चतुरपणाचे ताजे उदाहरण आहे. सरकारची प्रत्यक्षात कायदा न करता क्रांतिकारक म्हणून मिरवण्याची हौस त्यातून उघड झाली आहे... एकाच वेळी तीन तलाक उच्चारून काडीमोड देणे ही कृती...
    August 27, 03:00 AM
  • इंटरनेट माध्यमांचा गैरवापर करून बहुलिंगींबद्दल समाजात द्वेष-तिरस्कार आणि भेदाभेदाची भावना रुजवली जातेे. या गुंत्याला सोडवण्याच्या उद्देशानेच हैदराबादमध्ये हिजडा समुदायातील काही व्यक्तींनी यूट्यूब चॅनेल सुरु करण्यासाठी पुढाकार घेतला आहे. माझ्या दृष्टीने ही अत्यंत महत्वाची घटना आहे. नव्या युगाचं माहिती प्रसाराचं साधन हेच त्याचं अस्त्र बनलं आहे... आजच्या तंत्रज्ञानाच्या काळात माणसं प्रत्येक गोष्टीचं उत्तर गुगल या ऑनलाइन गुरूला विचारु लागले आहेत. ते हे विसरताहेत की तंत्रज्ञान...
    August 27, 03:00 AM
  • विष्णू सूर्या वाघ हा पहाडासारखा भरभक्कम माणूस गेल्या वीस वर्षांपेक्षा जास्त काळ गोव्याच्या राजकारण, समाजकारण आणि संस्कृतीकरणात वादांच्या केंद्रस्थानी आहे. रुग्णशय्येवर नसते तर त्यांनी त्यांच्या `सुदिरसूक्त`कवितासंग्रहावरून सध्या सुरू असलेला नवा वाद एकहाती निभावला असता... ते मासे खातात, आम्हीही मासे खातो ते दारू पितात, आम्हीही दारू पितो ते बायकांना भोगतात, आम्हीही बायकांना भोगतो ते न्हातात, आम्हीही न्हातो पण न्हाल्यानंतर, ते पवित्र होतात आणि आम्ही मात्र, भ्रष्टच उरतो नाहीतर...
    August 27, 03:00 AM
  • पावला-पावलावर धक्के बसत असतात. संभ्रम निर्माण होत असतात. भ्रम दूर होत असतात. हा ही एक मोठा धक्काच की, पाठ्यपुस्तकात ज्या लेखकाचा धडा असावा, तो लेखक एका झोपडीत राहावा, पोटापाण्यासाठी त्याने गुरं राखावी, गवंड्याच्या हाताखाली मजुरी करावी... सातारा जिल्ह्यातील मरळी येथील शंकर कवळे यांचा एक धडा सातवीच्या सुगम भारती पुस्तकात समाविष्ट करण्यात आला आहे. उर्दू, कन्नड, गुजराती कन्नड, सिंधी, तेलगू या माध्यमातील पुस्तकातही त्यांच्या धड्याचा समावेश झाला आहे. म्हटली तर ही नित्याची बातमी परंतु या...
    August 27, 03:00 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED