जाहिरात
जाहिरात
Home >> Magazine >> Rasik

Rasik

  • आनंद पटवर्धन यांचा यूट्यूबवर प्रदर्शित झालेला नवा माहितीपट विवेक reason पाहताना भीती, असहायता, चीड, संताप या सगळ्या भावना उफाळून येत असतात. अभिनिवेश गळून पडतात आणि राष्ट्रवादाची नव्याने होऊ पाहत असलेली व्याख्या सुन्न करते. निर्णायक उत्तर न देता प्रश्न विचारून अस्वस्थ करणे हे कलाकृतीचे फलित मानावे लागेल. जगातील सर्वात मोठी लोकशाही म्हणवून घेण्यापूर्वी विवेकाला जागं राहून मला स्वतःला आणि धर्मव्यवस्थेला, शासनयंत्रणेला प्रश्न विचारायची हिंमत हवी. दादरीमध्ये गायीचं मांस खाल्ल्याच्या...
    April 21, 12:20 AM
  • राक्षस आणि असुर यांच्यात नक्कीच फरक आहे. त्यांचे शत्रू वेगवेगळे आहेत. असुर हे जमिनीच्या खाली पाताळ लोकात राहतात, त्यांच्या नगरीचे नाव हिरण्यपुरा, तर राक्षस हे जंगलात भू-लोकात राहतात. राक्षस म्हणजेच असुर असा सर्वसाधारपणे समज आहे. परंतु पुराणात मात्र तसे सांगितले गेलेले नाही. राक्षस आणि असुर यांच्यात बराच फरक असल्याचं पुराण सांगतो. राक्षस हे दोन ऋषींचे वंशज मानले जातात... वैश्रव आणि पुलत्स्य ऋषी. तर कश्यप ऋषींचे वंशज म्हणजे असुर. कश्यप ऋषींचे वडील मरीचि आणि त्यांचे पिता म्हणजे ब्रह्मा....
    April 21, 12:18 AM
  • मरे भी तो शेर, के हाथो अशी फुशारकी हिंदी सिनेमात चालते, प्रत्यक्ष जंगलात तिथल्या नियमाने वागणे चांगले. दारू पिऊन येणारे अवसान बेगडी असते, हे समजून द्यायचे काम काय कुलामामाचे होते? दाट रायमुनियातून वाकून खाली बसत, पुढे गेलो. काही अंतरावर एक फाटकी रक्ताळलेली बंडी आणि फाटके धोतर दिसून पडले. नंतर हाताची तुटलेली दोन बोटे नजरेस पडली आणि आमची खात्री पटली की सोमूची शिकार झाली आहे... मेळघाटातील व्याघ्रप्रकल्पाच्या परिघात असणाऱ्या सरवारखेडा गावची मंगली नेहमीप्रमाणे कडाक्याच्या थंडीत...
    April 21, 12:16 AM
  • काय वाटलं असलं त्या आईच्या जिवाला आणि काय वाटलं असेल त्या बापाला. पाळण्यातल्या लेकराला ज्या अंगणात खेळताना बागडताना पाहिलं त्याचं लेकरांना त्याचं अंगणात चेंगरून मरताना पाहण्याची वेळ जन्मदात्यांवर यावी यापेक्षा वाईट वेळ ती काय. या पोळणाऱ्या दुष्काळात पाणी पाणी करून भटकणाऱ्या जिवांना पाण्यासाठी जीव गमवावा लागला तेव्हाच हा दुष्काळ किती तापलाय हे लक्षात आलं. बीड जिल्ह्यातील वडवणी तालुक्यातलं चिंचाळा गावं. साधारणतः तीन हजारांच्या आसपास इथली लोकसंख्या. सध्या तरी महाराष्ट्राला या...
    April 21, 12:14 AM
  • पारधी समाजातील आत्मकथनाच्या एकवीस आवृती. हा एक उच्चांकच! पण तरीही भास्कर भोसले या पारधी लेखकाचे दैना हे पुस्तक मराठी सारस्वतांनी वाचलेलं नसावेच. रूचीपालट म्हणून कित्येकदा उपेक्षित जनसमूहांची आपण आत्मकथनं वाचतो. वाचून आपण भावूक हळहळ व्यक्त करतो. पण ही व्यवस्थाच अशी का? याचा विचार आपण अभावानेच करतो. चोरी करणे पाप, ही सरंजामी नैतिकता तशी एकांगीच. उपाशी मरा, पण भूक लागली तरी चोरी करू नका, हा कुठला न्याय? पापी पेटके लिए केलेली ही चोरी तशी भ्रष्टाचारी राजकारणी पुढऱ्यांहून एक शतांश पटीने लहान...
    April 21, 12:12 AM
  • साे काॅल्ड इंडस्ट्रीत काम करण्यासाठी नाट्य शिबिरांचा उपयाेग हाेताे का? तर त्याचं उत्तर फारसं सकारात्मक येत नाही. शिबिरांचं नाटक करणाऱ्यांची संख्या प्रचंड आहे. त्यात शिकणाऱ्यांची संख्याही माेठी आहे. त्यावर काहीतरी नियंत्रण आलं पाहिजे. नाहीतर अनेक घरात चम्या आणि चिमी शिबिरं करतील, त्यांचा वेळही जाईल. ऑडिशनची प्रक्रिया सुरू झाली, या वर्कशाॅपचा विषय निघाला, मग हा पाेरगा सांगताे, सर मी अमूक-तमूक यांचे तीन वर्कशाॅप केलेत. त्या दिग्दर्शकाला ती शिबिर घेणारी व्यक्ती काेण, हे माहितीच नसतं....
    April 21, 12:10 AM
  • आईऽऽऽ! काय झालं रे बाळा? अगं, बाबांनी पट्टेरी अंडरपँटीवरच घराबाहेर धूम ठोकली! काय मेलं दळभद्री लक्षण! म्हटलं आज रविवार, तेव्हा घरातच बसून निवांत सिनेमा बघू या. नव्हता बघायचा सिनेमा, तर सरळ सांगायचं ना! असं पळून कशाला जायचं? निदान पळण्याआधी पायजमा तरी चढवायचा! किती अश्लील दिसते ती पट्टेरी चड्डी! यात तुझंच चुकलं आई! माझंच चुकलं? ते कसं रे कार्ट्या? तू किचनमधून एवढ्या मोठ्यानं ओरडायला नको होतंस. असं काय ओरडले मी? तू ओरडून मला नाही का म्हणालीस, ए, लाव रे तो व्हिडिओ! ...................... अहो, अहो, पटकन इकडे या...
    April 21, 12:08 AM
  • समजा आपली पोर उद्या म्हणालीच, अमका अमका पोरगा मला आवडतो? तर काय असते आपली रिअॅक्शन? कोणंय तो मुलगा? काय करतो? असं सहजपणे आपल्यापैकी किती जण विचारू शकतात? आणि किती जण प्रामाणिकपणे समजून घेऊ इच्छितात, का आवडला तो तुला? किशोरवयीन प्रेम दाखवणाऱ्या चित्रपटांना विरोध करताना आपल्या अवतीभवतीचे वास्तव काय आहे, हे आपण लक्षात घेणार की नाही? लक्ष्याला कसला बदडला होता ना सरांनी, राजा जुनी गोष्ट खुलवून खुलवून सांगत होता. बऱ्याच वर्षांनी आम्ही स्कूलमेट भेटलो होतो आणि शाळेतल्या गमतीजमतींना ऊत आला...
    April 21, 12:06 AM
  • कार्य उभे करावे, त्यावेगळे राहावे, असे संतवचन आहे. त्याचा मूर्तिमंत प्रत्यय ज्यांनी आपल्या जगण्यातून, आचरणातून हयातभर दिला, त्या डॉ. गो. मा. पवार सरांचे निधन चटका लावणारे आहे. मराठी समीक्षेच्या आणि चरित्रग्रंथांच्या इतिहासातील सरांचे योगदान अनन्यसाधारण आहे. सुदैवाने साहित्यप्रपंच करण्यासाठी नियतीने सरांना दीर्घायुष्य दिले आणि साहित्याच्या प्रांतात सरांनी मुक्त संचार केला. विठ्ठल रामजी शिंदे या महर्षींचे अवघे कार्य पवार सरांनी ज्या सखोलतेने संशोधित करून मांडले, त्याला तोड नाही....
    April 21, 12:04 AM
  • दादा, ते आले ना? ते आले ना? येणार म्हणजे नक्की येणार बघा आमचे साहेब. नाही, म्हणजे इथं जीव टांगणीला लागलाय आमचा. काळजात बाकबुक होतंय... लोकसभेचे उमेदवार आहात भाऊ तुम्ही, असं खचून कसं चालेल? पण साहेबांचा शब्द म्हणजे म्हणजे शब्द. साहेब येणारच! जहालभडक भाषण करणारच! तुम्ही फक्त तुमच्या कार्यकर्त्यांना तेवढ्या सतरंज्या अंथरायला सांगा मैदानात. आता तुमच्या साहेबांचाच आसरा राहिलाय दादा. केवढा नि:स्वार्थी माणूस. स्वतःचा पक्ष निवडणूक लढत नसूनही बिचारा आमच्या प्रचारासाठी जिवाचं रान करतोय. कसलाही मोह...
    April 14, 08:33 AM
  • आज १४ एप्रिल, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांची जयंती. आज नेमका रविवार आल्याने कित्येक शासकीय कर्मचाऱ्यांनी एक सुटी वाया गेल्याची हळहळ केली असेल. पण; यातलेच काही लोक तुमचा सण आला म्हणून एकमेकांना चिडवून मोकळेही झाले असतील. गौतम बुद्धांची मूर्ती, बाबासाहेबांची प्रतिमा, निळ्या रंगाचे कपडे, जय भीमचा उच्चार, अशोक चक्र अशा सर्व गोष्टींचं आपल्याला किती भयंकर वावडं आहे, याचं आत्मपरीक्षण केलंय का कधी? केलंय का कधी म्हणण्यापेक्षा ते करण्याची गरज वाटलीय का कधी? आंबेडकरांच्या कर्तृत्वाला सलाम ठोकत,...
    April 14, 12:20 AM
  • भारतीय परंपरेत गुरू-शिष्य परंपरेचे महत्त्व वादातीत आहे. शिष्याने गुरुची आज्ञा पाळावी, असे या परंपरेचे स्पष्ट संकेत आहेत. मात्र, गोरखनाथ हे असे शिष्य होते, ज्यांनी संसारपाशात अडकलेल्या आपल्या गुरूला मुक्त केले आणि गुरूपेक्षाही मोठी कीर्ती संपादन केली... गोरखनाथ हे भारतातल्या पंजाब, राजस्थान, मध्य प्रदेश, उत्तर प्रदेश, महाराष्ट्र, कर्नाटक आणि आंध्र प्रदेश आदी राज्यांशी परंपरेने जोडले गेले आहेत. तामिळ परंपरेत त्यांचे स्थान १८ व्या सिद्धपुरुषांत, तर महाराष्ट्रात ते नवनाथांमधले एक मानले...
    April 14, 12:18 AM
  • १४ एप्रिल १९२९ रोजी चिपळूण येथे झालेल्या पहिल्या रत्नागिरी शेतकरी परिषदेचे अध्यक्षस्थान डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी भूषवले होते; आज त्या घटनेला नव्वद वर्षे पूर्ण होताहेत. या परिषदेत सावकार आणि जमीनदारांच्या विरोधातील कोकणातील शेतकऱ्यांच्या चळवळीची मुहूर्तमेढ रोवली गेली होती... खोतीविरुद्धचा लढा या पुस्तकाचे लेखक चंद्रकांत पांडुरंग अधिकारी, हे बाबासाहेबांच्या या चळवळीत वयाच्या सोळाव्या वर्षांपासून कार्यरत होते. त्यांचे निधन ४ जुलै १९८९ रोजी झाले.त्यांनी अनेक ऐतिहासिक संदर्भ...
    April 14, 12:16 AM
  • जत्रा म्हटल्यावर तर राधीच्या आजीच्या काळजाची गोधडी तडतडा उसवली. नात्याची हिरवळ ऊन लागून करपून गेली. कारण तिच्या बरोबरीचे किती तरी म्हातारी-कोतारी बाया माणसं गावातून जत्रेच्या निमित्ताने कमी झाली होती... राधीनं चूल-बोळक्याचा खेळ मांडला होता. तिच्या आजीलाही या खेळात तिनं सामील करून घेतलं होतं. नाही तरी, तिला प्रत्येक गोष्टीत आजी लागायचीच. आजीशिवाय तिचं पान हलायचं नाही. आजीलाही राधीशिवाय करमायचं नाही. दोघी एकाच वयाच्या होऊन जायच्या. मैत्रिणीच जणू. आजीनं जरा राधीची गंमत घेतली, म्हणाली,...
    April 14, 12:16 AM
  • हिमालयातला निसर्ग, तिथलं लोकजीवन, तिथली माणसं, त्यांचे अनुभव अशा सर्व अंगानी रस्किन बाँड यांचे साहित्य समृद्ध आहे. निसर्गाचा अखंड सहवास लाभल्यानेच त्यांच्या साहित्यात निकोपता आणि निर्मळता कायम प्रतिबिंबित होत आली आहे... रस्किन बाँड हे नाव काही मराठी वाचकांना अपरिचित असण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. रस्किन बाँड हे सुप्रसिद्ध अँग्लो-इंडियन लेखक आहेत. देशाच्या स्वातंत्र्यानंतर अँग्लो-इंडियन समाजाचे देशाच्या विकासात मोठे योगदान राहिले आहे. स्वातंत्र्यानंतर भारतातच राहिलेल्या...
    April 14, 12:14 AM
  • सगळे बोलणारे, पंतप्रधान पदाच्या उमेदवारांना समोर ठेवून बोलतात. पण शहरात आणि गावात राहणाऱ्या लोकांना राजधानीत रोज कोण काय बोलतंय, याने काय फरक पडतो? पण देशात सध्या दोनच व्यक्ती पंतप्रधान पदासाठी योग्य असल्याचे बोलले जाते. त्यात कुठे बाईच्या नावाचा विचार केल्याचे ऐकायला मिळाले का? किती बायका, पुरुषांना व्यापारी कारणाने फोन केल्यावर तुम्ही विवाहित आहात का ते विचारतात? किती जणी वरिष्ठ बाई कोण, हे विचारते? पुरुष उत्क्रांतीच्या टप्प्यात मागास राहिला असावा का, अशी राहून राहून मला शंका...
    April 14, 12:12 AM
  • शेतकरी बांधवांनो, जे विकतं ते पिकवा हे संतोष देशमुख यांचे नवे पुस्तक. शेती व शेतकरी यांच्या भवितव्याचा विचार मांडणारा एक तरुण लेखक शेतीकडे सकारात्मक दृष्टिकोनातून बघून शेतकऱ्यांचा आधारवड होऊ पाहतो आहे... गावाला गतवैभव प्राप्त करून देण्यासाठी गावाने सामूहिक प्रयत्न करणे जसे लेखकाला गरजेचे वाटते, तसेच सरकारनेही उक्तीप्रमाणे कृती करणे गरजेचे आहे... कृषीप्रधान देश म्हणून ओळख असणाऱ्या भारतातील लाखोंचा पोशिंदा जगण्यापेक्षा मरणाला कवटाळत आहे. शेतकऱ्यांच्या आत्महत्येचा प्रश्न हा केवळ...
    April 14, 12:10 AM
  • ताई, तुम्ही म्हणता ते बरोबरंय. खरंच, लय वाढलीय बेरोजगारी. माझंच बघा ना, सहा लोकांचं कुटुंब आहे आमचं, आणि मी कमावणार म्हनून आमचा म्हातारा आशा लावून बसलाय. नोकरी काय भेटंना या सदरातल्या मागच्या लेखानंतरचा पस्तीसावा फोन उचलेपर्यंत या वाक्यांची सवय होऊनही पुन्हा कसंसं होत होतं. मग ताई, याला पर्याय काय? या प्रश्नापर्यंत मी पुरेशी खचून जाऊन काहीबाही उत्तर देत होते. खाजगी आयुष्यापासून देशाच्या राजकीय परिस्थितीपर्यंत कशाविषयीही नुसती नाराजी व्यक्त केली तरी, आजकाल ताबडतोब पण पर्याय काय आहे? असं...
    April 14, 12:05 AM
  • डार्विनविचार, झाकळुनी जळ गोड काळिमा पसरून लाटांवर, जणू विचारडोहाच्या काठावर औदुंबर होऊन, पाय सोडूनी जळात बसला आहे. चार्लस डार्विनने जीवशास्त्राचं विचारविश्व तर उलथेपालथे केलेच, पण मानवी प्रज्ञेच्या हरएक अविष्कारावर आपली मुद्रा उमटवली आहे. कोणत्या वैचारिक वातावरणात हे घडले आणि पुढे त्यामुळे काय बदल झाले याचा हा धावता आढावा. १९ एप्रिल रोजी येऊ घातलेल्या डार्विनच्या १३७व्या स्मृतिदिनानिमित्त... अनिश्चितता हीच उत्क्रांती विचारात कळीची आहे. आजूबाजूला निश्चित विज्ञानाचा यळकोट चालू...
    April 14, 12:04 AM
  • नवीन सदर सुरू करतोयस?. हो. मग तुझ्या चेहऱ्यावर असा अपराधी भाव का? हल्ली काहीही लिहायचं म्हटलं की मला जाम अपराधी वाटायला लागतं. का बुवा? एखाद्या वाक्यानं, शब्दानं, एवढंच काय, अक्षरानंही कोणाच्या भावनाबिवना दुखावल्या जाऊन त्यांच्या कोमल हृदयांना तडेबिडे तर जाणार नाहीत ना, अशी शंका सतत छळत राहते. मग अपराधी वाटणार नाही? लिहितोस कशाला मग? याची तीन कारणं. पहिलं, मी रिकामटेकडा असल्यानं माझा वेळ जात नाही. दुसरं, मला कीबोर्डच्या कीज बडवून बोटांचा व्यायाम करणं आवडतं. आणि तिसरं कारण म्हणजे...
    April 7, 09:21 AM
 
जाहिरात

RECOMMENDED

    जाहिरात
      जाहिरात