आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा
  • Marathi News
  • National
  • Career Funda | Why Do People Do MBA? There Are Solid Reasons Behind The Popularity Of Management Studies | Marathi News

करिअर फंडा:लोक M.B.A. का करतात? मॅनेजमेंट स्टडीज लोकप्रिय होण्यामागे आहेत ठोस कारणे

शिक्षणतज्ज्ञ : संदीप मानुधने11 दिवसांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

सिद्धिमूलं प्रबंधनम म्हणजे "यशाच्या मुळाशी व्यवस्थापन आहे" - I.I.M. इंदूरचे ब्रीदवाक्य

"द आर्ट ऑफ मॅनेजमेंट इज टू ग्रो टू ब्लेड्स ऑफ ग्रास वेअर वन वुड ग्रो अर्लीअर " - मॅनेजमेंट गुरु : पीटर ड्रकर

लोकप्रिय का?
सर्व आर्थिक मंदी आणि जागतिक अर्थव्यवस्थेच्या समस्या असूनही MBA हा भारतात अतिशय लोकप्रिय अभ्यासक्रम आहे. जाणून घेऊया, कशामुळे लोकप्रिय आहे...

मॅनेजमेंट शिकलेले लोक पाच काम चांगले करू शकतात
(1)
बिग पिक्चर पाहणे - केवळ आपल्या विभागाचेच नव्हे तर संपूर्ण कंपनीचे काम समजून घेणे
(2) मानवी संसाधनांचे मूल्य समजून घेणे - मानवी संसाधने भौतिक संसाधनांपेक्षा खूप वर आहेत
(3) स्ट्रॅटेजिक थिंकिंग तयार करणे - ऑपरेशनल स्किल्सच्या पलीकडे धोरणात्मक विचार तयार करणे
(4) उत्तम सादरीकरण कौशल्ये - आपली कल्पना उत्तम प्रकारे मांडण्यात सक्षम असणे
(5) क्रायसिस मॅनेजमेंट - विविध प्रकारच्या संकटात काउंटर-स्ट्रॅटर्जी तयार करणे

हे देखील खरे आहे की प्रत्येक एम.बी.ए. पदवीधर इतका कुशल होणार नाही, आणि त्याच्या स्वत: च्या मेहनतीची मोठी भूमिका असेल.

एक दीर्घ वारसा
आज भारत हा अमेरिकेनंतर सर्वाधिक मॅनेजमेंट महाविद्यालये असलेला देश आहे.

भारतातील मॅनेजमेंट शिक्षणाची सुरुवात 1954 मध्ये इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ सोशल वेलफेअर अँड बिझनेस मॅनेजमेंट (IISWBM), कोलकाता, जी भारतातील पहिली मॅनेजमेंट संस्था म्हणूनही ओळखली जाते. 1950 च्या दशकात आंध्र, बॉम्बे, मद्रास आणि दिल्ली विद्यापीठांनी मॅनेजमेंट अभ्यासक्रम सुरू केले. 1961 मध्ये आय.आय.एम आयआयएम कोलकाता, 1962 अहमदाबाद सुरू करण्यात आले आणि 1966 पासून, 1949 मध्ये स्थापन झालेल्या झेवियर्स लेबर रिसर्च इन्स्टिट्यूट, जमशेदपूर (XLRI) येथे मॅनेजमेंट विभाग सुरू करण्यात आला.

आज भारतात 20 भारतीय मॅनेजमेंट संस्था (IIM) सह सुमारे 200 प्रतिष्ठित मॅनेजमेंट महाविद्यालये आहेत. दरवर्षी सुमारे तीन लाख इच्छुक या संस्थांमध्ये प्रवेशासाठी विविध मॅनेजमेंट प्रवेश परीक्षांना बसतात. ज्यामध्ये CAT, XAT आणि CMAT या मुख्य परीक्षा आहेत.

फायदे काय आहेत?
स्पर्धात्मक फायदा
- एमबीए पदवीधारकांना इतरांपेक्षा चांगली संधी असते. नोकरीमध्ये एमबीए पदवीधारकांना प्राधान्य दिले जाते. मोठ्या कॉलेजमधून एमबीएची पदवी मिळवण्यासाठी खूप मेहनत करावी लागते, म्हणजेच पदवीधारक शिस्तप्रिय आणि महत्त्वाकांक्षी असतो, हे नियोक्त्याला माहीत असते. काही कंपन्यांच्या धोरणात ही पदवी वरच्या स्तरावरही अनिवार्य असू शकते.

चांगला पगार - सरासरी, कंपनी एमबीए पदवीधरांना चांगली नोकरी तसेच उच्च पगार देते. एमबीए पदवी हे व्यवस्थापन पदांसाठी प्रवेशाचे तिकीट असते जे सामान्यतः उच्च पगाराच्या असतात. महाविद्यालये विद्यार्थ्यांना प्लेसमेंटच्या संधी उपलब्ध करून देतात जिथे विद्यार्थ्यांना त्यांच्या स्वप्नातील कंपन्यांमधून निवड करण्याची संधी मिळते. सुरुवातीचा पगार वार्षिक ४ ते ७ लाख असू शकतो. प्रतिष्ठित मॅनेजमेंट कॉलेजेस (IIM) कडून 15 ते 20 लाख वार्षिक पॅकेजेस देखील मिळू शकतात. अनुभव मिळवल्‍याने तुम्‍ही अधिक कमावू शकता.

करिअरची प्रगती आणि नोकरीची सुरक्षा - सुमारे एक तृतीयांश ते निम्मे लोक करिअरच्या प्रगतीसाठी एमबीए करतात. करिअर प्रगती म्हणजे व्यवस्थापकीय पदांवर बढती, सामाजिक प्रतिष्ठा वाढवणे आणि K.S.A. (ज्ञान, कौशल्ये आणि क्षमता) वाढीनुसार. एलपीजी आर्थिक सुधारणांनंतर भारतात मोठे उद्योग आणि कंपन्या सुरू झाल्या, त्यामुळे या क्षेत्रात नोकऱ्यांची कमतरता नव्हती. होय, हे देखील खरे आहे की 1991 पासून आजतागायत अनेक मंदीचे सावट एम.बी.ए. पदवीधारकांनाही अडचणींचा सामना करावा लागला.

करिअर बदल - अनेक व्यावसायिक करिअर बदलासाठी व्यवस्थापनाचे शिक्षणही घेतात. “करिअर चेंज” म्हणजे एका क्षेत्रात काम करणाऱ्या लोकांना दुसऱ्या क्षेत्रात काम करण्याची इच्छा असते. मॅनेजमेंटची पदवी केवळ त्यांच्यासाठी हा मार्ग खुला करत नाही, तर व्यवस्थापनाचे शिक्षण घेतल्याने ते व्यक्तिमत्त्व आणि आवडीसाठी कोणता उद्योग अधिक अनुकूल आहे हे अधिक चांगल्या प्रकारे समजू शकतात. करिअर बदलामागे अनेक कारणे असू शकतात जसे की सध्याच्या नोकरीत कंटाळा येणे, जॉब प्रोफाइल आणि व्यक्तिमत्व जुळत नाही, व्हिजनचा अभाव, विकासाची मर्यादित क्षमता इ.

कॉर्पोरेट नेटवर्किंगच्या संधी - एमबीए प्रोग्राम विद्यार्थ्यांना कॉर्पोरेट जगतात नेटवर्क करण्यास मदत करतात. अनेक विद्यापीठे उच्च बहुराष्ट्रीय कंपन्यांमधील अनुभवी व्यावसायिक आणि व्यावसायिक नेत्यांना भेटण्यासाठी कार्यक्रम आयोजित करतात. तथापि, या क्षेत्रातील सर्वात मजबूत नेटवर्क समवयस्क आणि माजी विद्यार्थी यांच्याशी जोडून तयार केले जाते. कारण येत्या काही वर्षात तुमचे काही समवयस्क व्यावसायिक नेते, उद्योजक, सीईओ आणि सीएफओ बनतील. बर्‍याच शाळा मेंटॉरशिप प्रोग्राम किंवा ऑन-फिल्ड कामाच्या अनुभवाद्वारे माजी विद्यार्थ्यांशी संवाद देखील देतात.

ग्लोबल एक्सपोजर - एमबीए पदवी जगभरात मोठ्या प्रमाणावर ओळखली जाते. त्यामुळे त्याचा उपयोग जगाच्या कोणत्याही भागात करिअर करण्यासाठी होऊ शकतो. चांगल्या व्यवस्थापन महाविद्यालयातून पदवीधर झालेले विद्यार्थी प्रमुख क्षेत्रांसाठी आणि बहुराष्ट्रीय संस्थांमधील अग्रगण्य व्यवस्थापकीय पदांसाठी योग्य ठरतात.

त्यामुळे तुम्हीही प्रोफेशनल ग्रोथचा करा. आमच्या शुभेच्छा तुमच्यासोबत आहेत!

करून दाखवणार....

बातम्या आणखी आहेत...