आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

करिअर फंडा:किशोरवयीन मुले-पालक यांच्यातील संघर्ष, वाढत्या वयात बदल तर होतातच, यातून मार्ग काढण्यासाठी 4 टिप्स

शिक्षणतज्ज्ञ संदीप मानुधने2 महिन्यांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

करिअर फंडामध्ये आपले स्वागत आहे !

अचानक बदल का होतात

शिक्षणतज्ज्ञ संदीप मानुधने म्हणाले की, माझ्या ओळखीचा एक किशोरवयीन मुलगा होता तो काही महिन्यांपासून अचानक खूप रागावत असे. आई-बाबा काहीही बोलले तरी त्याला राग येतो. एकदा तो राग आल्याने घरातून निघून गेला. तुम्ही तुमच्या कुटुंबात किंवा आजूबाजूलाही अशी परिस्थिती पाहिली आहे का?

वयाच्या 13-14 व्या वर्षापर्यंत आई-वडिलांच्या डोळ्यांचे पारणे फेडणारे, सर्व काही पाळणारे मूल अचानक आक्रमक का होतात? त्याच्या गोंडस खोड्या रागात आणि वादात बदलतात. त्याला त्याच्या आई-वडिलांचा सहवास आवडत नाही, त्यांना त्यांच्यासोबत बाहेर जायला आवडत नाही, पालकांनी विचारलेले थेट सत्य प्रश्नही त्याला आडवे वाटू लागतात. पालक त्यांना सांगतील त्याशिवाय जगात काहीही करण्यास ते तयार असतात.

तीन मोठी कारणे

  • 1) येथील आम्हीच सिकंदर - स्वतंत्र ओळख

पुढची पिढी मागील पिढीपेक्षा अनेक प्रकारे वेगळी असते, याला जनरेशन गॅप असेही म्हणतात. जसजसे मुले पौगंडावस्थेत प्रवेश करतात, तसतसे ते हळूहळू त्यांचे स्वातंत्र्य त्यांच्या पालकांना सोडून देत आहेत, जे त्यांच्या प्रौढ होण्यासाठी एक आवश्यक पाऊल आहे. स्वतंत्र ओळख हा या प्रक्रियेतील एक दुवा आहे. आता किशोर त्याच्या स्वतंत्र ओळखीसाठी धडपडत असल्याने आणि पालक त्याच्यावर आपला प्रभाव वापरण्याचा प्रयत्न करतात किंवा किशोरवयीन मुलाची स्वतंत्र ओळख दाबण्याचा प्रयत्न करतात, तेव्हा त्यांना वाईट वाटते.

हेच कारण आहे की, मुलांना अतिसंरक्षणात्मक किंवा फक्त चिंतित आई मित्रांसमोर लाजिरवाणी वाटते. बरं, किशोरवयीन मुलं वडिलांना फारशी गुंतवत नाहीत. काही पालक आपला अधिकार टिकवून ठेवण्यासाठी किशोरवयीन बंडखोरीला आळा घालण्याचा प्रयत्न करतात आणि काही स्वतःला मुलांपासून दूर ठेवतात, हे दोन्ही योग्य नाही. पहिल्या मार्गाने, जिथे किशोरवयीन मुलांमध्ये असंतोष वाढतो, तिथे दुसऱ्यापासून अंतर. किशोरवयीन मुलांचे जग समजून घेऊन सकारात्मक संवाद निर्माण करण्याची गरज आहे.

2) प्रथम नशा, प्रथम हँगओव्हर - हार्मोनल बदल

हीच वेळ आहे जेव्हा बाळामध्ये हार्मोनल बदल होतात ज्यामुळे मुलांच्या वागणुकीवर निश्चितपणे परिणाम होतो.

सेलिब्रिटी रोल मॉडेल्सची आकांक्षा बाळगताना, मुलींना पातळ बनण्यास आणि मुले बॉडी बनविण्यास प्रवृत्त होतात. त्यामुळे मुली हेल्थ क्लब आणि ब्युटी पार्लरमध्ये जाण्याची मागणी करू शकतात आणि मुले जिममध्ये जाण्याची मागणी करू शकतात. दोघांनाही नवीन, अधिक फॅशनेबल कपडे घालण्याचा इच्छा निर्माण होते.

पालकांनी याचा गांभीर्याने विचार करावा आणि जरी तुम्ही या मागण्या पूर्ण करत नसाल तरी त्यांची चेष्टा करू नका किंवा उपदेश करू नका. पुरेशा चांगल्या न दिसण्याच्या नकारात्मक भावनांमुळे सामान्यतः किशोरवयीन मुलांमध्ये त्यांच्या सौंदर्यावर आणि आत्म-संशयावर प्रश्नचिन्ह निर्माण होते.

पालकांनो हे समजून घ्या की, पुरुष संप्रेरक टेस्टोस्टेरॉनच्या रीलिझने, तुमचा मुलगा त्याच्या रिलीजपूर्वी होता तसा नक्कीच होणार नाही. स्त्री हार्मोन इस्ट्रोजेन सोडल्यामुळे किशोरवयीन मुलींमध्येही असेच होते. त्या गरीब मुलांना स्वतःचे जग बदलले आहे, याची कल्पनाही नसते. या कारणास्तव, मुलांच्या मनःस्थितीमुळे, लहान गोष्टींबद्दल त्यांचे बदललेले वागणे कधीकधी पालकांना अस्वस्थ करते.

3) काही रहस्ये आहेत, काही विशेष आहेत - गोपनीयतेची आवश्यकता आहे

किशोरवयीन मुले अनेकदा पालकांपासून विभक्त होण्याची मागणी करतात, ते घरात स्वतंत्र खोली मागू शकतात, कौटुंबिक कार्ये किंवा कौटुंबिक सहलीला जाण्याऐवजी घरी एकटे राहणे पसंत करतात.

हे एकटेपणा किशोरांना त्यांच्या वेळेचा स्वायत्तपणे प्रयोग करण्यास, आत्मनिरीक्षणासाठी वेळ काढण्यास, त्यांच्या मनःस्थिती नियंत्रित करण्यास आणि त्यांची ओळख विकसित करण्यास अनुमती देते.

पालकांनी पार्टीला जाण्याची परवानगी देण्यास नकार दिल्याने किशोरवयीन मुलांमध्ये विश्वासाचा अभाव आणि पालकांनी गृहपाठ तपासणे हे त्यांच्या परिपक्वतेला आव्हान म्हणून पाहिले जाते. त्याचप्रमाणे, जेव्हा किशोरवयीन मुले पालकांकडून प्रश्न ऐकतात तेव्हा त्यांच्यात आत्म-शंका (कनिष्ठतेची भावना) विकसित होते, ज्यामुळे ते रागाने प्रतिक्रिया देतात.

पालक ही परिस्थिती कशी हाताळतात – चार उपयुक्त टिप्स

1. गोपनीयता राखू द्या :

शक्य असल्यास, मुलांच्या गोपनीयतेच्या गरजा पूर्ण करा, जसे की ते घरात स्वतंत्र खोली मागत असतील तर द्या, जर ते शक्य नसेल तर शांतपणे न करण्याची कारणे समजावून सांगा. त्यामुळे तुमची मजबुरी स्पष्ट करा.

2. विश्वासाचे नाते निर्माण करा :

पालकांसाठी प्रतिकात्मकपणे असे म्हटले जाते की जेव्हा वडिलांचा जोडा मुलाकडे येऊ लागतो तेव्हा त्याने त्याच्याशी मित्रासारखे वागणे सुरू केले पाहिजे. मुलांशी संभाषणात कमी बोला, त्यांचे जास्त ऐका.

3. तुमच्या अपेक्षा मुलांसोबत शेअर करा

जेव्हा मुलांना तुमची मूल्ये, कौटुंबिक नियम आणि ते तोडण्याचे परिणाम कळतात तेव्हा ते निरोगी नातेसंबंध निर्माण करण्यास उत्सुक असतात. म्हणूनच हे तुमच्या मुलांसोबत शेअर करा की पालक म्हणून तुमच्या काय आणि काय अपेक्षा आहेत?

4. त्यांच्या कृतींचे कौतुक करा, त्यांच्या निवडी स्वीकारा :

जेव्हा ते काही चांगले करतात तेव्हा त्यांच्या कृतींचे कौतुक करा. मुलाच्या सर्व आवडी-निवडी चुकीच्या असतीलच असे नाही, तुमच्या अनुभवानुसार त्यांची चाचणी घ्या आणि बरोबर आढळल्यास त्यांना दत्तकच नाही तर त्याचे श्रेयही मुलाला द्या.

आशा आहे की. दिलेल्या सूचना तुमच्यासाठी उपयुक्त ठरतील.

आजचा करिअरचा फंडा हा आहे की, पालक किशोरवयीन मुलांचे जग समजून घेऊन त्यांच्याशी निरोगी नाते निर्माण करू शकतात.

चला तर करून दाखवूया !

बातम्या आणखी आहेत...