आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा
  • Marathi News
  • National
  • Career Funda, Indian Politics Opportunities, Get Opportunities Politics, Latest News, Career Opportunities Political

करिअर फंडा:भारतीय राजकारणातील करिअरच्या संधी; तुम्ही अनेक मार्गांनी करू शकता राजकारणात प्रवेश

शिक्षणतज्ज्ञ संदीप मानुधने2 महिन्यांपूर्वी
  • कॉपी लिंक

काजू भुने पलेट में, विस्की गिलास में, उतरा है रामराज विधायक निवास में।

पक्के समाजवादी हैं, तस्कर हों या डकैत, इतना असर है ख़ादी के उजले लिबास में।

- अदम गोंडवी

आजच्या करिअर फंडात तुम्हा सर्वांचे स्वागत आहे..!

राजकारणाचे ढोबळ चित्र

  • कवी अदम गोंडवींनी परिस्थिती मांडली

भारतातील गरिबांच्या दुरवस्थेवर आपल्या कवितेच्या माध्यमातून लक्ष्य वेधणारे कवी अदम गोंडवी यांनी कवितेच्या वरिल ओळींमध्ये भारतीय राजकारणातील चित्र मांडले आहे. मात्र, कुणाला दोष देऊन काही उपयोग होणार नाही. कारण कोणत्याही देशातील राजकारण हा त्या देशाच्या समाजाचा एक आरसा असतो.

  • भारतीय राजकारणात करिअरची व्याप्ती मोठी

भारतीय राजकारणातील करिअरची व्याप्ती प्रचंड मोठी आहे. भारत हा विविधतेने नटलेला जगातील सर्वात मोठा लोकशाही देश आहे. राजकारण हे देखील एक चांगले करिअर आहे. जिथे तुम्हाला लोकांची सेवा करण्याची आणि देशाची उन्नती करण्याची संधी मिळते. नुसते त्यातील वाईट शोधणेच योग्य ठरणार नाही.

राजकारणात आल्यावर तुम्हाला काय मिळते?

सिद्धांतानुसार विचार केला तर तुम्ही लोकसेवा आणि देशसेवेसाठी राजकारणात येत असता. एवढेच नाही, तर तुम्हाला खूप काही राजकारणात मिळते.

  • विविध पदांवर गेल्यानंतर सरकार आकर्षक भत्ते देऊन मोबदला देते. परंतु लोकांप्रति आनि देशाप्रती प्रामाणिकपणे आणि समर्पित भावनेने काम करणे अपेक्षित आहे.
  • तुम्हाला तुमचा पक्ष, लोक आणि इतर अनेक राजकारण्यांचा पाठिंबा मिळतो.
  • तुम्ही जिथे गेला, त्याठिकाणी तुम्हाला आदर मिळतो. तुम्हाला असुरक्षित वाटत असल्यास, तुम्ही स्वतःसाठी किंवा तुमच्या कुटुंबासाठी पोलिस संरक्षण देखील मागू शकता.
  • सेलिब्रिटींना भेटण्याची संधी मिळवा आणि तुम्ही स्वतः सेलिब्रिटी व्हा..!

राजकारणात प्रवेश मिळवणे सर्वात कठीण

  • सुरूवातीच्या काळात अनेक वर्षे उत्पन्नाचे कोणतेही साधन नसल्याने सामान्य मध्यमवर्गीय कुटुंबातील व्यक्तीला राजकारणात करिअर करणे सोपे नसते. तुमची एखाद्या पदावर नियुक्ती झाल्यावरच उत्पन्न सुरू होते. कोणत्याही राजकीय पक्षात सामील होण्यासाठी किंवा त्यांच्यासाठी कार्यकर्ता म्हणून रॅली, प्रचारात भाग घेण्यासाठी कोणतेही नियमित उत्पन्न दिले जात नाही.
  • भ्रष्टाचार, सत्तेचा दुरुपयोग आणि आपल्या चार-पाच पिढ्यांसाठी पुरेल एवढा पैसा जमा करून काही लोकांनी आपल्या देशातील राजकारणाला बदनाम केले आहे. भारताला तरुण, प्रामाणिक, सुशिक्षित, सुसंस्कृत, कष्टाळू लोकांची गरज आहे. जे भारताला जगातील आघाडीचा देश बनवू शकतील.

भारतातील राजकारणात प्रवेश करण्याचे तीन मार्ग
कोणत्याही क्षेत्रातील लोक राजकारणात प्रवेश करू शकतात आणि कोणतीही शैक्षणिक पात्रता देखील सक्तीची नाही.

1) राजकीय कुटुंबात जन्मलेले किंवा संबंधित

  • राजकीय कुटुंबात जन्मलेल्या मुला-मुलींसाठी राजकारणात प्रवेश करणे सर्वात सोपे असते.
  • राजकारणाचा अनुभव नसतानाही, एखाद्या प्रस्थापित राजकारण्याच्या नातेवाईकाची राष्ट्रीय राजकारणात अचानक ओळख होते. (ते पडद्यामागील राजकीय शक्ती असण्याची शक्यता आहे)
  • तुम्ही एकतर अशा कुटुंबात जन्मलेले असले पाहिजेत, किंवा जवळचे नातेवाईक असले पाहिजेत किंवा अगदी जवळचे नातेवाईक नसलेले असावेत.
  • तुम्ही प्रतिभावान असाल किंवा नसाल. पण तुम्हाला एक सुरुवात मिळते. त्यानंतर तुम्ही ती कशी पुढे नेणार, ते तुमच्यावर आणि तुमच्यावरील जनतेचा विश्वास ठरवते. काही उदाहरणे-अनुराग ठाकूर, सोनिया गांधी, पंकजा मुंडे, तेजस्वी यादव, सुप्रिया सुळे, पंकज सिंग इ.

2) जमिनीपासून सुरूवात सर्वात कठीण

भारतातील राजकारणात करिअर करण्याचा हा सर्वात कठीण मार्ग आहे.

  • ही पद्धत वापरली जाईल जेव्हा तुमची राजकारणात कोणतीही पार्श्वभूमी नसेल (राजकीय गॉडफादर किंवा राजकीय कुटुंब) आणि तुमच्याकडे खूप पैसाही नसेल. म्हणजे तुम्ही मध्यमवर्गीय किंवा खालचे आहात.
  • सुरुवात करण्यासाठी तुमच्यात अफाट धैर्य, दृढनिश्चय, लवचिकता, निःस्वार्थीपणा, नेतृत्व आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे लोक आणि मानवतेबद्दल प्रेम असणे आवश्यक आहे.
  • हे तेव्हाच शक्य आहे जेव्हा तुम्ही वर्ग, जात, रंग किंवा धर्माच्या विभाजनाच्या भिंतींच्या वर असाल आणि देशभक्त ज्याला कोणतेही परतावा न देता आपले सर्वस्व देशासाठी द्यायचे असेल.
  • यासाठी समाजसेवेपासून सुरुवात करा, तुमच्या परिसरात लोकप्रिय व्हा. ते क्षेत्र तुमचे जन्मस्थान किंवा तुम्ही दीर्घकाळ राहात असलेले ठिकाण असू शकते, कारण तुम्हाला त्या भागातील भाषा, इतिहास, संस्कृती यांची साहजिकच ओळख असेल.
  • परिसरातील समस्या जाणून घेण्यास सुरुवात करा आणि त्या पूर्ण करण्याचे मार्ग शोधा. कृपया या कार्यांसाठी निधी उभारण्यासाठी तुमच्या सदिच्छा वापरा. तुमच्या कामाची स्थानिक माध्यमांमध्ये दखल घेतली जाईल याची खात्री करा.
  • किमान 5 वर्षे 'समाजसेवा' केल्यानंतर राजकारणात प्रवेश करा. उदाहरण- नितीन गडकरी, मल्लिकार्जुन खरगे, अरविंद केजरीवाल, जॉर्ज फर्नांडिस, लालू प्रसाद यादव इत्यादी.

3) प्रतीभेच्या जोरावर

  • नागरी सेवांच्या दृष्टीने

कठोर अभ्यास करा. राज्यशास्त्र, सामाजिक कार्य, कायदा इत्यादी क्षेत्रात तुमचा अभ्यास पूर्ण करा. शाळा, कॉलेज इत्यादींमध्ये चांगली कामगिरी करा. मग प्रतिष्ठित नागरी सेवा परीक्षा खूप चांगल्या रँकसह उत्तीर्ण करा. IAS, IPS, IFS किंवा IRS मध्ये प्रवेश घ्या. तुमच्या संपूर्ण कारकिर्दीत अपवादात्मक कामगिरी दाखवा. तुम्ही ज्या राजकीय पक्षाशी संलग्न होऊ इच्छिता त्या पक्षाकडे झुकाव दाखवा (परंतु तुमच्या तटस्थतेशी तडजोड करू नका). एकतर लवकर निवृत्ती घ्या किंवा निवृत्तीनंतर राजकारणात जा. तुम्ही तुमचा स्वतःचा राजकीय पक्षही सुरू करू शकता. (उदाहरण – एस जयशंकर, नटवरसिंग, अरविंद केजरीवाल, डॉ. मनमोहन सिंग)

  • अन्य क्षेत्रातून :

तुम्ही कोणत्याही क्षेत्रात काम करत आहात, मग ते क्रीडा, चित्रपट, चित्रकला किंवा इतर कोणतीही कला असो, लोकप्रिय व्हा, त्यात चांगली कामगिरी करून पैसे कमवा. काही वेळा राजकीय पक्ष अशा उमेदवारांना तिकीट देण्यास प्राधान्य देतात. इथे महत्त्व शिक्षणाला नाही, तर मास बेसला आहे. आपल्याकडे अविश्वसनीय सामाजिक संबंध असणे आवश्यक आहे. उदाहरण – राज बब्बर, राज्यवर्धन सिंग राठौर, कीर्ती आझाद, गौतम गंभीर, बाळ ठाकरे (पत्रकारिता, व्यंगचित्रकार).

भारतात राजकारणात करिअर करण्यासाठी तुम्हाला स्थानिक भाषेचे ज्ञान, मोठमोठ्या रॅलींमध्ये बोलण्याची कला, सामाजिक संबंध जपण्याची कला, अफाट मेहनत आणि मीडिया मॅनेजमेंटसह आत्मविश्वास असणे आवश्यक आहे. तुमच्यात हे गुण असतील तर तुम्ही राजकारणात यशस्वी करिअर करू शकता.

आजचा करिअरचा फंडातून हेच शिकता येईल की, भारतीय राजकारणात चांगल्या माणसांची गरज आहे, या क्षेत्राकडे सकारात्मकतेने पाहून तुम्ही खरी देशसेवा करू शकता.

चला तर करून दाखवूय

बातम्या आणखी आहेत...