आपल्या शहरातील ताज्या बातम्या आणि ई-पेपर मिळवा मोफत

डाउनलोड करा

समग्र मानवी दु:ख एकच

4 वर्षांपूर्वी
  • कॉपी लिंक
माणसाचे जेवढे शोषण जाती-धर्माच्या भंकस नावाखाली सर्वश्रेष्ठ वगैरे संस्कृती असलेल्या आपल्या देशात करण्यात आले, तेवढे जगात कुठेही झाले नाही. स्वत:च्याच तोंडाने स्वत:ला उच्च वगैरे म्हणवून घेणाऱ्या तथाकथितांनी निसर्गाने दिलेले मुबलक पाणीही आपल्या मर्जीने, तहानलेल्यांना विहिरीवर तासन््तास ताटकळत उभे ठेवून, मजलुमांच्या जीवाचा शेवट पाहिला. साक्षात माणसामाणसांत भेद करून सनातनी सडलेल्या मनोवृत्तीची ही विष्ठा पिढ्यान् पिढ्या डोक्यावर वाहून नेण्यास ज्यांना बाध्य केले गेले, त्या बांधवांचे हे शिलालेखीय दगडी वास्तव ओमप्रकाश वाल्मिकीजींनी आपल्या ‘जूठन’ या स्वकथनातून शब्दबद्ध केले आहे. 
 
 
कोणताही संवेदनशील माणूस शरमेने आपली मान खाली घालेल असले लाजिरवाणे जिणे दुसऱ्याला जगण्यास भाग पाडणारे लोक किती खालच्या पातळीवरचे तकलादू आहेत, याचा प्रत्यय आपणाला तेव्हा येतो, जेव्हा हे ‘महाशय’ डुकराचे मटण खायला मजलुमांच्या वस्तीत आपलं ‘सर्वश्रेष्ठ’ तोंड लपवत जातात आणि नेहमीच कोवळ्या डुकराच्या पिलांची मागणी करतात. तथाकथितांनी आपल्या अस्तित्वासाठी साध्याभोळ्या लोकांची जी गुलाम मानसिकता तयार केली, ‘जूठन’ हा त्याचा आरसा आहे, जो आपलाच विद्रूप चेहरा आपणाला स्पष्ट दाखवितो. 
 
 
डॉ. मंगेश बनसोड यांनी भारतीय साहित्याबरोबरच जगभर गाजलेल्या या अत्यंत महत्त्वाच्या स्वकथनाचा मराठीत अनुवाद करून एकूण दलित आत्मकथनांच्या कक्षा रुंदावल्या व त्याचबरोबर समग्र मानवी दु:ख एकच असल्याचा चिरंतन विचार अधिक जोरकसपणे या स्वकथनाच्या रुपाने अधोरेखित केलाय. 
 
 
उष्टं 
लेखक : ओमप्रकाश वाल्मिकी 
अनुवाद : डॉ. मंगेश बनसोड 
प्रकाशन : लोकवाङ््मय गृह  
मूल्य : १८०/- रू. 
 
- लोकनाथ यशवंत 
बातम्या आणखी आहेत...