सत्तास्पर्धेचे कर्नाटक: काँग्रेसने / सत्तास्पर्धेचे कर्नाटक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्यांच्याच रणनीतीने घेरले, जदला दिला पाठिंबा

राजभवनात राजकारण राजभवनात राजकारण
१४ मे १९९६ :  पंतप्रधानपदासाठी जदने देवेगौडांची निवड केली तेव्हाचे छायाचित्र. १४ मे १९९६ : पंतप्रधानपदासाठी जदने देवेगौडांची निवड केली तेव्हाचे छायाचित्र.
एचडी देवेगौडा आणि त्यांचे चिरंजवी कुमारस्वामी. एचडी देवेगौडा आणि त्यांचे चिरंजवी कुमारस्वामी.
कुमारस्वामी हे साडेपाच वाजता राज्यपालांच्या भेटीला गेले. कुमारस्वामी हे साडेपाच वाजता राज्यपालांच्या भेटीला गेले.

सत्तास्पर्धेचे कर्नाटक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्यांच्याच रणनीतीने घेरले, जदला दिला पाठिंबा.सत्तास्पर्धेचे कनार्टक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्याच्याच रणनीतीने घेरले, जदला दिला पाठिंबा.सत्तास्पर्धेचे कनार्टक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्याच्याच रणनीतीने घेरले, जदला दिला पाठिंबा.सत्तास्पर्धेचे कनार्टक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्याच्याच रणनीतीने घेरले.सत्तास्पर्धेचे कनार्टक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्याच्याच रणनीतीने घेरले.सत्तास्पर्धेचे कनार्टक: काँग्रेसने प्रथमच भाजपला त्याच्याच रणनीतीने घेरले.कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांनी ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांना ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांना ऑफर स्वीकारली.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांना मुख्यमंत्री पदाची ऑफर.LIVE: कर्नाटकात भाजपला रोखण्यासाठी काँग्रेसचे JDS ला समर्थन, देवेगौडांना मुख्यमंत्री पदाची ऑफर .

दिव्य मराठी नेटवर्क

May 16,2018 12:02:00 PM IST

बंगळुरू/नवी दिल्ली - एक्झिट पोलनुसार कर्नाटकच्या जनतेने त्रिशंकू जनादेश दिला. मंगळवारी घोषित निकालात भाजप सर्वात मोठा पक्ष ठरला तरी बहुमतासाठी अजून ८ जागा हव्या आहेत. दुसऱ्या क्रमांकावरील काँग्रेसने भाजपचीच रणनीती वापरून तिसऱ्या स्थानावर राहून किंगमेकर होण्याचे स्वप्न पाहणाऱ्या जदला (एस) बिनशर्त पाठिंबा दिला.

जद नेते कुमारस्वामी यांनीही प्रस्ताव लगेच स्वीकारला व सत्तास्थापनेचा दावा दाखल केला. भाजपनेही सत्तेसाठी दावा दाखल केला. यापूर्वी गोवा, मणिपूर व मेघालयात सर्वात मोठा पक्ष असूनही काँग्रेसला सत्ता मिळू शकली नव्हती.

काँग्रेसने गोव्यासंदर्भात कोर्टाच्या निकालाचा दिला दाखला
गोव्याबाबत सुप्रीम कोर्टाच्या निकालाचा दाखला काँग्रेसने राज्यपालांना दिला. २-३ पक्षांकडे संख्याबळ असेल तर सर्वात मोठ्या पक्षाला पाचारण करण्याची गरज नाही, असे कोर्टाने म्हटले होते. राज्यपाल याविरुद्ध जाऊ शकत नाहीत, असे काँग्रेसचे म्हणणे.

सरकार बनवण्याचे दाेन फाॅर्म्युले

फाॅर्म्युला १

काँग्रेस+जेडीएस+इतर म्हणजे (७८+३८+१=११७)
- ही अाकडेवारी बहुमताहून निश्चितच जास्त अाहे. मात्र ही अाघाडी निवडणुकीनंतरची अाहे. त्यामुळे या अाघाडीला सरकार स्थापनेसाठी प्राधान्य देण्यास राज्यपाल घटनेनुसार बांधील नाहीत.


फाॅर्म्युला २

भाजप + पाठिंबा देणारेे अामदार (१०४+९ = ११३)
- भाजपला बहुमतासाठी नऊ अामदारांची गरज अाहे. काँग्रेस व जेडीएसमधून हे अामदार फाेडावे लागतील. सर्वात माेठा पक्ष या नात्याने राज्यपालांनी भाजपला सत्ता स्थापनेसाठी अामंत्रित केल्यास त्यांना बहुमत सिद्ध करण्यासाठी मुदत मिळू शकते.

...अाणखी एक शक्यता अशीही असू शकते
- याशिवाय तिसरा पर्यायसुद्धा निर्माण हाेऊ शकताे. राज्यपालांनी संधी दिल्यानंतरही भाजप बहुमत सिद्ध करू शकली नाही तर काँग्रेस-जेडीएस यांना बिगर भाजप सरकार बनवता येऊ शकेल.

अाता सूत्रे राज्यपाल वजुभाई यांच्या हाती

राज्यपाल वजुभाई वाला हे काेणाला सरकार बनवण्याची प्रथम संधी देतात याकडे सर्वांचे लक्ष अाहे. गुजरातेत माेदींच्या मंत्रिमंडळात वजुभाई ९ वर्षे अर्थमंत्री हाेते. २००१ मध्ये माेदींच्या पहिल्या निवडणुकीसाठी त्यांनी स्वत:चा मतदारसंघ साेडला हाेता.

पुढील स्‍लाइडवर जाणुन घ्‍या, कोणत्‍या पक्षाला किती जागा मिळाल्‍या...

३३ वर्षांचा इतिहास कायम, कर्नाटकात ज्याचे सरकार ताे बहुमतापासून दूरचपुढील स्लाइडवर वाचा, बिहारसारख्या भ्रमात राहिला भाजप.बिहारसारख्या भ्रमात राहिला भाजप सुरुवातीला भाजपला १२२ पर्यंत जागा मिळतील, अशी स्थिती होती. दिल्ली, कर्नाटकात पक्षाच्या कार्यालयात आनंदोत्सव सुरू झाला. मात्र, या जागा कमी होत गेल्या आणि शांतता पसरली. दिवसभर काय घडले... ११.00 वा. : भाजपची आघाडी १२२ जागांवर, नंतर जागा कमी होत गेल्या. १२.३0 वा. : भाजपची आघाडी ११० जागांवर. काँग्रेसमध्ये हालचालींना वेग. ०१.३0 वा. : सोनिया गांधींनी बंगळुरूमध्ये असलेले गुलामनबी आझाद यांना जदला पाठिंबा देण्यास सांगितले. ०२.०0 वा. : अमित शहांनी तीन केंद्रीय मंत्री प्रकाश जावडेकर, जे. पी. नड्डा व धर्मेंद्र प्रधान यांना बंगळुरूला पाठवले. १२.३0 वा. : जदने (एस) काँग्रेसचा प्रस्ताव स्वीकारल्याचे जाहीर केले. ०४.०0 वा. : सिद्धरामय्या यांचा राज्यपाल वजुभाई वालांकडे राजीनामा. ०५.१0 वा. : भाजपचा सत्तेसाठी दावा. ०५.३0 वा. : काँग्रेस-जद नेते राजभवनात, सत्तास्थापनेचा दावा दाखल.जेडीएसच्या सहा, तर काँग्रेसच्या चार आमदारांना मंत्रिपदाची ऑफर संतोष कुमार | नवी दिल्ली कर्नाटकमध्ये सत्तेच्या काठावर अडकून पडलेल्या भाजपने रात्री सरकार स्थापन करण्यासाठी धडपड सुरू केली. १० वर्षांपूर्वी ऑपरेशन लोटसच्या माध्यमातून भाजपला सत्ता मिळवून देणारे बी. एस. येदियुरप्पा यांनी पुन्हा एकदा ऑपेरशन लोटस; सुरू केले आहे. सूत्रांनुसार, येदियुरप्पा काँग्रेसच्या चार व जेडीएसच्या ६ आमदारांशी संपर्कात आहेत. या सर्वांना त्यांनी मंत्रिपदाची आॅफर दिली आहे. या आमदारांनी भाजपला मत नाही दिले तरी चालेल, शक्तिप्रदर्शनावेळी सभागृहात गैरहजर राहावे, असाही पर्याय या आमदारांना देण्यात आला आहे. काहीही केले तरी या सदस्यांची आमदारकी पक्षांतरबंदी कायद्यानुसार जाणार हे निश्चित आहे. नंतर पोटनिवडणुकीत या सर्वांनी भाजपच्या तिकिटावर निवडणूक लढवावी किंवा नातेवाइकांना मैदानात उतरवावे, असा प्रस्ताव आहे. यातील एखादा आमदार निवडणूक लढवू इच्छित नसेल तर त्याला विधान परिषदेत घेतले जाईल. सूत्रांनुसार, राज्यपाल बुधवारी भाजपला सत्ता स्थापन करण्यासाठी बोलावू शकतात. येदियुरप्पांनी तर १७ मेचा मुहूर्तही काढून ठेवला आहे. ते २१ रोजी बहुमत सिद्ध करतील.मुख्यमंत्री सिद्धरामय्या १६९६ मतांनी विजयी, चामुंडेश्वरीत मात्र पराभूत - भाजप व काँग्रेसच्या मतांच्या टक्केवारीत वाढ झाली अाहे. काँग्रेसचे मतदान १.३ % वाढले, मात्र जागा १२२ वरून कमी हाेऊन निम्म्यावरच अाल्या. - कर्नाटकात १९८५ नंतर काेणताही पक्ष सलग दुसऱ्यांदा सत्तेवर अालेला नाही. १९८५ मध्ये रामकृष्ण हेडगे हे सलग दुसऱ्या वेळी मुख्यमंत्री बनले हाेते.- मुस्लिमबहुल २३ जागांपैकी ९ जागी भाजप, १२ जागी काँग्रेस व जेडीएसला २ जागांवर यश.२२ वर्षांपूर्वी ४६ खासदारांच्या पक्षाचे नेते देवेगाैडा काँग्रेसच्या पाठिंब्यावर झाले हाेते पंतप्रधान युनायटेड फ्रंटने १९९६ मध्ये देवेगाैडांच्या नेतृत्वात सरकार बनवले. ते फक्त ३२१ दिवसच चालले. तेव्हा काँग्रेसचा बाहेरून पाठिंबा हाेता. मात्र, नंतर पाठिंबा काढल्याने देवेगाैडांना राजीनामा द्यावा लागला हाेता. तेव्हा युनायटेड फ्रंट-१९२, काँग्रेस- १४०, युनायटेड फ्रंटचे घटक पक्ष : नॅशनल फ्रंट- ७९ , जनता दल- ४६ , सपा- १७, टीडीपी- १६, डावे पक्ष- ५२, इतर- ६१.एच.डी. देवेगौडा हे देशाचे 11वे पंतप्रधान होते. 1 जून 1996 ते 21 एप्रिल 1997 पर्यंत देवेगौडा हे पंतप्रधान होते. याशिवाय देवेगौडा हे कर्नाटकचे माजी मुख्यमंत्री आहेत 1994 ते 1996 या काळात ते राज्याचे 14वे मुख्यमंत्री होते.

३३ वर्षांचा इतिहास कायम, कर्नाटकात ज्याचे सरकार ताे बहुमतापासून दूरच

पुढील स्लाइडवर वाचा, बिहारसारख्या भ्रमात राहिला भाजप.

बिहारसारख्या भ्रमात राहिला भाजप सुरुवातीला भाजपला १२२ पर्यंत जागा मिळतील, अशी स्थिती होती. दिल्ली, कर्नाटकात पक्षाच्या कार्यालयात आनंदोत्सव सुरू झाला. मात्र, या जागा कमी होत गेल्या आणि शांतता पसरली. दिवसभर काय घडले... ११.00 वा. : भाजपची आघाडी १२२ जागांवर, नंतर जागा कमी होत गेल्या. १२.३0 वा. : भाजपची आघाडी ११० जागांवर. काँग्रेसमध्ये हालचालींना वेग. ०१.३0 वा. : सोनिया गांधींनी बंगळुरूमध्ये असलेले गुलामनबी आझाद यांना जदला पाठिंबा देण्यास सांगितले. ०२.०0 वा. : अमित शहांनी तीन केंद्रीय मंत्री प्रकाश जावडेकर, जे. पी. नड्डा व धर्मेंद्र प्रधान यांना बंगळुरूला पाठवले. १२.३0 वा. : जदने (एस) काँग्रेसचा प्रस्ताव स्वीकारल्याचे जाहीर केले. ०४.०0 वा. : सिद्धरामय्या यांचा राज्यपाल वजुभाई वालांकडे राजीनामा. ०५.१0 वा. : भाजपचा सत्तेसाठी दावा. ०५.३0 वा. : काँग्रेस-जद नेते राजभवनात, सत्तास्थापनेचा दावा दाखल.

जेडीएसच्या सहा, तर काँग्रेसच्या चार आमदारांना मंत्रिपदाची ऑफर संतोष कुमार | नवी दिल्ली कर्नाटकमध्ये सत्तेच्या काठावर अडकून पडलेल्या भाजपने रात्री सरकार स्थापन करण्यासाठी धडपड सुरू केली. १० वर्षांपूर्वी ऑपरेशन लोटसच्या माध्यमातून भाजपला सत्ता मिळवून देणारे बी. एस. येदियुरप्पा यांनी पुन्हा एकदा ऑपेरशन लोटस; सुरू केले आहे. सूत्रांनुसार, येदियुरप्पा काँग्रेसच्या चार व जेडीएसच्या ६ आमदारांशी संपर्कात आहेत. या सर्वांना त्यांनी मंत्रिपदाची आॅफर दिली आहे. या आमदारांनी भाजपला मत नाही दिले तरी चालेल, शक्तिप्रदर्शनावेळी सभागृहात गैरहजर राहावे, असाही पर्याय या आमदारांना देण्यात आला आहे. काहीही केले तरी या सदस्यांची आमदारकी पक्षांतरबंदी कायद्यानुसार जाणार हे निश्चित आहे. नंतर पोटनिवडणुकीत या सर्वांनी भाजपच्या तिकिटावर निवडणूक लढवावी किंवा नातेवाइकांना मैदानात उतरवावे, असा प्रस्ताव आहे. यातील एखादा आमदार निवडणूक लढवू इच्छित नसेल तर त्याला विधान परिषदेत घेतले जाईल. सूत्रांनुसार, राज्यपाल बुधवारी भाजपला सत्ता स्थापन करण्यासाठी बोलावू शकतात. येदियुरप्पांनी तर १७ मेचा मुहूर्तही काढून ठेवला आहे. ते २१ रोजी बहुमत सिद्ध करतील.

मुख्यमंत्री सिद्धरामय्या १६९६ मतांनी विजयी, चामुंडेश्वरीत मात्र पराभूत - भाजप व काँग्रेसच्या मतांच्या टक्केवारीत वाढ झाली अाहे. काँग्रेसचे मतदान १.३ % वाढले, मात्र जागा १२२ वरून कमी हाेऊन निम्म्यावरच अाल्या. - कर्नाटकात १९८५ नंतर काेणताही पक्ष सलग दुसऱ्यांदा सत्तेवर अालेला नाही. १९८५ मध्ये रामकृष्ण हेडगे हे सलग दुसऱ्या वेळी मुख्यमंत्री बनले हाेते.

- मुस्लिमबहुल २३ जागांपैकी ९ जागी भाजप, १२ जागी काँग्रेस व जेडीएसला २ जागांवर यश.

२२ वर्षांपूर्वी ४६ खासदारांच्या पक्षाचे नेते देवेगाैडा काँग्रेसच्या पाठिंब्यावर झाले हाेते पंतप्रधान युनायटेड फ्रंटने १९९६ मध्ये देवेगाैडांच्या नेतृत्वात सरकार बनवले. ते फक्त ३२१ दिवसच चालले. तेव्हा काँग्रेसचा बाहेरून पाठिंबा हाेता. मात्र, नंतर पाठिंबा काढल्याने देवेगाैडांना राजीनामा द्यावा लागला हाेता. तेव्हा युनायटेड फ्रंट-१९२, काँग्रेस- १४०, युनायटेड फ्रंटचे घटक पक्ष : नॅशनल फ्रंट- ७९ , जनता दल- ४६ , सपा- १७, टीडीपी- १६, डावे पक्ष- ५२, इतर- ६१.

एच.डी. देवेगौडा हे देशाचे 11वे पंतप्रधान होते. 1 जून 1996 ते 21 एप्रिल 1997 पर्यंत देवेगौडा हे पंतप्रधान होते. याशिवाय देवेगौडा हे कर्नाटकचे माजी मुख्यमंत्री आहेत 1994 ते 1996 या काळात ते राज्याचे 14वे मुख्यमंत्री होते.
X
राजभवनात राजकारणराजभवनात राजकारण
१४ मे १९९६ :  पंतप्रधानपदासाठी जदने देवेगौडांची निवड केली तेव्हाचे छायाचित्र.१४ मे १९९६ : पंतप्रधानपदासाठी जदने देवेगौडांची निवड केली तेव्हाचे छायाचित्र.
एचडी देवेगौडा आणि त्यांचे चिरंजवी कुमारस्वामी.एचडी देवेगौडा आणि त्यांचे चिरंजवी कुमारस्वामी.
कुमारस्वामी हे साडेपाच वाजता राज्यपालांच्या भेटीला गेले.कुमारस्वामी हे साडेपाच वाजता राज्यपालांच्या भेटीला गेले.
COMMENT